Een tuin aanleggen waar het nooit vriest

Gebieden met een mild klimaat in Frankrijk

Frankrijk is opgedeeld in 8 klimaatzones, waarop de USDA-klimaatzones van het Amerikaanse ministerie van Landbouw van toepassing zijn. Deze bepalen de winterhardheidsdrempels voor elke zone. Zuid-Frankrijk omvat:

• het klimaat van type 7, genaamd “Klimaat van het Zuidwestelijke Bekken”, dat overeenkomt met USDA-zone 9b (van -3,9 tot -1,1 °C). Hier ligt de jaargemiddelde temperatuur boven 13 °C en zijn er meer dan 23 warme dagen. Neerslag van minder dan 800 millimeter komt vaker voor in de winter (9-11 dagen) dan in de zomer (minder dan 6 dagen). De variabiliteit van de neerslag van jaar tot jaar is gemiddeld.

• het klimaat van type 8, genaamd “uitgesproken mediterraan klimaat”, dat overeenkomt met USDA-zones 10a (van -1,1 tot 1,7 °C) en 10b (van 1,7 tot 4,4 °C). Daar zijn koude dagen uiterst zeldzaam en warme dagen komen vaak voor. Het temperatuurverschil tussen juli en januari bedraagt meer dan 17 °C. In de herfst valt er veel meer neerslag dan in de zomer en deze zomers zijn droog.

De zogenaamde “sinaasappelboomzone“, die bekendstaat als de zachtste, strekt zich uit langs de kuststrook van Menton tot ten westen van Toulon en omvat ook het uiterste oosten van de Pyrénées-Orientales. Op Corsica loopt deze zone langs grote delen van de kust. Om een tuin aan te leggen waar geen vorst voorkomt, moet je je dus in dit gebied bevinden en rekening houden met aanvullende factoren, zoals de overheersende winden, de Mistral en de Tramontane. Die kunnen tuiniers op de proef stellen, maar ook planten zwaar belasten! Je moet ook rekening houden met de specifieke omstandigheden van je tuin, zodat de aanleg ervan een succes wordt en je er nog jarenlang plezier van hebt. 

Kaart van de USDA-winterhardheidszones

Houd rekening met de omstandigheden van je tuin

Afhankelijk van de beperkingen van je ruimte zullen de oplossingen voor de inrichting niet hetzelfde zijn. Een kleine, afgesloten ruimte inrichten is iets heel anders dan een uitgestrekt terrein met restanques dat door de Mistral wordt geteisterd. Je moet rekening houden met de volgende elementen:

• De grootte van de tuin, die het al dan niet planten van grote bomen en struiken mogelijk maakt en er misschien toe leidt dat de inrichtingswerkzaamheden in fasen moeten worden uitgevoerd. Meet de tuin op en teken een plan, ook al is het maar een eenvoudig plan: zo krijg je een beter beeld van de mogelijkheden.
• Het type bodem, waarvoor je het plantenassortiment en de plantmethoden moet aanpassen. Als de bodem kleiachtig en verdicht is, hebben planten uit een zacht klimaat drainage nodig om de winters te doorstaan. Ook de pH-waarde moet natuurlijk worden meegenomen.
• De beginsituatie van de tuin: welke planten staan er al? Welke wil je behouden of verwijderen omdat ze ziek zijn of door hun formaat niet geschikt zijn? Welke elementen zullen je inrichtingsproject versterken: een pergola tegen de muur van het huis, grote stenen die verspreid in de tuin liggen, een vijver of een fontein.
• De elementen die een microklimaat bevorderen dat ideaal is voor je project: de ligging, de aanwezigheid van hagen en windschermbomen. Ligt je tuin aan zee en moet je daarom kiezen voor planten die bestand zijn tegen opspattend zeewater?
• De beschikbare watervoorziening: als je over een boorgat of een waterput beschikt, is het gemakkelijker om planten met een tropische uitstraling te planten. Wil je daarentegen deze kostbare hulpbron besparen, dan moet je je plantenkeuze aanpassen en waarschijnlijk kiezen voor de meest zuinige planten.

Zodra je deze beperkingen op een rij hebt gezet en het basisplan van je tuin hebt getekend, moet je nog de tuinstijl en het bijbehorende plantenassortiment bepalen: ga niet alle kanten op en houd de sfeer voor ogen die je aan je tuin wilt geven, in overeenstemming met je levensstijl en de architectuur van je woning.

Een schets of plan van je tuin maken helpt je beter na te denken over de indeling ervan

Laat je inspireren door de Rivièra: klassiek en uitbundig

De tuinen aan de Côte d’Azur, die in de 19e eeuw tot bloei kwamen, hebben een gemengde begroeiing verwelkomd die perfect is aangepast aan de bodem en de omgeving. Tuinen die uitnodigen tot reizen en ontsnappen, vol geuren en vrolijkheid: ze zijn het hele jaar door weelderig. Onmisbare planten komen voor in deze tuinen van het “Franse Californië”:

• de palmen, zoals de slanke Washingtonia robusta, die geliefd is om zijn prachtige silhouet, snelle groei en geringe behoefte aan voedingsstoffen. Hij verdraagt zeewind goed en is uitstekend bestand tegen zomerdroogte. Als blikvangers in de tuin geven palmen beplante ruimtes een onmiskenbaar exotisch en luxueus tintje.
• De bomen met hun prachtige bloei, zoals de mimosa, de Albizia, de lampenpoetsers (Callistemon) en de Indische seringen (Lagerstroemia). En natuurlijk de onmisbare olijfbomen.
• De oleander: zeer rijkbloeiend, met enkele of dubbele bloemen in zuiverwit, lichtgeel, zalm, lichtroze of rood; hij bloeit overvloedig en is zeer gemakkelijk te telen.
• De bougainvilles, de Plumbago met azuurblauwe bloemen en de jasmijnen
• De sinaasappelboom en de citroenboom voor de vier seizoenen
• De Lantana, die de hele zomer met bloemen is getooid
• De Strelitzia reginae of paradijsvogelbloem
• de kostbare vaste planten, zoals de blauwe of witte agapanthussen en de spectaculaire Echium fastuosum of trots van Madeira.

Kenmerkende planten van de Côte d’Azur: plumbago, oleander, mimosa, palm Washingtonia, paradijsvogelbloem, sinaasappelboom en bougainville

Laat je inspireren door de tuinen van het Alhambra en waan je even in een andere wereld

Als erfgenamen van de verfijnde Spaans-Moorse cultuur zijn de tuinen van het Alhambra in Granada aangelegd op opeenvolgende terrassen en patio’s. Ze worden gekenmerkt door de volledige beheersing van het water, dat de bassins vult en de gewassen irrigeert. Deze tuinen hebben de vorm van boomgaarden, verdeeld door paden en kanalen en overschaduwd door pergola’s die bedekt zijn met klimplanten (rozen, jasmijnen, kamperfoelies en bougainvilles) die ook de muren beklimmen, en afgewisseld worden met fruitbomen (granaatappels, sukadecitroenen of vijgenbomen). De rechthoekige bassins worden omringd door geschoren hagen van buxus en mirte, en verlevendigd met rozen en bloeiende polygalas. Een ideaal voorbeeld van een zuidelijke tuin in de volle zon, waaruit je inspiratie kunt putten om bijvoorbeeld een ommuurde tuin of zonnige binnenplaats stijl te geven. Maak het geheel af met warme oker- en crèmekleuren op de muren en kies potbeplantingen die bij deze stijl passen. Het ideaal? Plan de aanleg van een fontein of waterpartij die de sfeer verkoelt en het geheel prachtig compleet maakt!

Plantaardige sfeer van het Alhambra: jasmijn, roos, sukadecitroen, Indische sering en granaatappel

Ga voor een exotische sfeer, met een overvloed aan unieke kleuren en loof

Een weelderige, groene en uitbundige tuinstijl: de exotische tuin doet dromen en voert je mee naar een ansichtkaart! Let echter wel op koude-invallen door hevige wind of op een gebrek aan water, waardoor de ansichtkaart aan flarden zou kunnen scheuren… en plaats zou maken voor een doodse natuur, met verdroogde planten die nog overeind staan. Voor zo’n sfeer kun je de volgende planten combineren:

• de indrukwekkende olifantsoor Alocasia macrorrhiza met zijn snelle scheutgroei
• de Farfugium japonicum
• de protea ‘Clark’s Red’
• de Chinese schermpalm Livistona chinensis 
• de rijstpapierplant Tetrapanax papyrifera ‘Rex’
• de bananenplanten,
• de hibiscussen
• de boomvarens, waarvan de pracht doet denken aan oeroude bossen.
• de Cycas revoluta
• de canna’s, met exotisch gekleurde bloemen

Installeer een druppelbewateringssysteem dat water bespaart, maar toch zorgt voor de pracht van je getemde jungle.

Linksboven: boomvarens, Cycas en Farfugium. Rechts: bananenplant. Onderaan: canna’s

Water besparen met planten uit woestijngebieden

De watervoorraad, die zo belangrijk is om te beschermen, is niet voor iedereen onbeperkt beschikbaar. Zie het niet als een beperking, maar benut het als een kracht en leg een droge tuin aan die weinig water en onderhoud nodig heeft. Kies voor de sierlijke yucca’s, agaven, cactussen en vetplanten:

• de reuzenyucca, Yucca elephantipes ‘Jewel’, met een indrukwekkende groei
• de dasylirions met hun bossen van lijnvormige bladeren
• de agaven, waarbij je rekening houdt met hun enigszins woekerende karakter
• de aloë’s, waaronder de Aloe arborescens met een uitbundige en kleurrijke bloei
• de opuntia’s, ook wel schijfcactussen genoemd
• de Beschorneria, met bladeren die volledig vrij zijn van stekels

Een belangrijk aandachtspunt voor dit type tuin is de drainage. Verhoog je borders en breng een drainage aan met grind of grof rivierzand als je bodem kleiachtig is. Breng variatie in de borders met stenen van verschillende formaten, die je op een natuurlijke manier neerlegt, en mulch de bodem met grind.

Tuinen in een zacht klimaat, beplant met planten uit droge en aride gebieden