Noten kweken in de tuin

De walnoot (Juglans regia), de meest veelzijdige

Zeer winterhard (tot – 25 °C), de walnoot (Juglans regia) is een prachtige boom met een statige groeiwijze die overal in Frankrijk kan groeien. Toch houdt hij niet bijzonder veel van het te warme klimaat in Zuid-Frankrijk en van een hoogte boven 600 meter. De walnoot is zelfbestuivend (hoewel de iets verschoven mannelijke en vrouwelijke bloei ertoe aanzet om twee verschillende variëteiten dicht bij elkaar te planten) en heeft een relatief lange vruchtzetting van ongeveer 10 tot 20 jaar. Sommige, recentere variëteiten dragen echter al na ongeveer 5 jaar vrucht. Wat zijn levensduur betreft: die bedraagt gemakkelijk meer dan 100 jaar.

De walnoot heeft een bijzonder uiterlijk, omdat zijn brede en dichte kruin een diepe schaduw vormt. Het is moeilijk om andere planten in de buurt te kweken. De walnoot is daarom voorbehouden aan grote tuinen.

De walnoot groeit overal in Frankrijk, maar is bang voor de hitte in het zuiden

De jonge scheuten van de walnoot kunnen gevoelig zijn voor voorjaarsvorst. Daarom wordt ten noorden van de Loire aangeraden om late variëteiten te kiezen, zoals Franquette, Meylannaise, Parisienne of Ronde de Montignac. De bloei van de walnoot vindt plaats van april tot juni, afhankelijk van de variëteit, en bestaat uit zeer decoratieve mannelijke katjes en zeer onopvallende vrouwelijke bloemen. De oogst vindt plaats in september of oktober.

Hij houdt van diepe, losse bodems, en vooral van goed gedraineerde en vochtige bodems, want de walnoot verdraagt zowel vocht als droogte slecht. De standplaats moet zonnig zijn en beschut tegen koude wind.

Raadpleeg gerust de fiche van Eva, waarin je leest hoe je de walnoot plant, snoeit en onderhoudt.

De hazelaar (Corylus avellana), een mooie sierboom

Even winterhard als de walnoot (tot – 30 °C), is de hazelaar toch gevoelig voor late nachtvorst. Toch past hij zich aan alle klimaten aan, ook in berggebieden tot 1500 m hoogte.

Het is een bladverliezende heester die zich zowel als haag, solitair of in groepen aangeplant goed voelt. Waar hij ook staat, hij komt volledig tot zijn recht: zijn lange hangende katjes (de mannelijke bloemen) bloeien tussen januari en maart, vóór de vrouwelijke bloemen, die vrijwel onopvallend zijn. Daarom moet je meerdere variëteiten met een gelijktijdige bloei aanplanten om een oogst te kunnen verwachten. Ook zijn hartvormige, getande blad, groen of purperkleurig, is zeer decoratief.

De hazelaar wordt als haag, solitair of in groepen aangeplant

De vruchtzetting begint duidelijk vroeger dan bij de walnoot, meestal na 5 tot 6 jaar bij de meeste variëteiten. Hij kan tot een leeftijd van 60 tot 80 jaar vruchten dragen. De oogst vindt aan het einde van de zomer plaats bij vroege variëteiten zoals Nottingham Frühe of Merveille de Bollwiller, of in september en oktober bij latere variëteiten zoals Géant de Halle.

De hazelaar neemt genoegen met een zonnige of halfschaduwrijke standplaats en alle grondsoorten, al geeft hij de voorkeur aan vochthoudende en goed doorlatende grond.

De hazelaar heeft één geduchte vijand: de hazelnootboorder. Deze snuitkever kan een volledige oogst in gevaar brengen.

Lees voor alles over de hazelaar de teeltfiche van Eva, waarin wordt uitgelegd hoe je hem plant, snoeit en onderhoudt.

De amandelboom (Prunus dulcis syn. amygdalus), alleen in het zuiden

We kennen de amandelboom allemaal vanwege de geur van zijn bloei, die het voorjaar aankondigt. De amandelboom bloeit namelijk al vanaf januari tot en met maart. Daarom is deze boom, vanwege de schade die winterse of voorjaarsvorst kan veroorzaken, voorbehouden aan het zuiden van Frankrijk.

Deze prachtige boom, die 8 tot 12 meter hoog kan worden, groeit in arme, droge en diepe grond en vraagt weinig onderhoud. Hoewel hij over het algemeen zelfsteriel is, zijn er tegenwoordig zelfbestuivende rassen die alleen kunnen worden aangeplant, zoals All in one of Supernova.

De amandelboom bloeit vroeg en voelt zich goed in het zuiden

Als Prunus kan de amandelboom worden aangetast door dezelfde ziekten als de abrikoos, maar in mindere mate. De belangrijkste plaag blijft daarentegen de Eurytoma, ook wel amandelwesp genoemd, die vooral in het zuidoosten van Frankrijk voorkomt.

Lees meer en ontdek mijn teeltfiche over de amandelboom.

De pecannoot (Carya illinoinensis) die je moet kennen

Wat is de pecannoot? Heel eenvoudig: de grote heester die pecannoten produceert en vaak in de Verenigde Staten wordt gekweekt. Het is een boom die weinig last heeft van vorst (hij is winterhard tot – 15 °C), maar die veel warmte nodig heeft om vruchten te dragen. Hij geeft daarom de voorkeur aan het klimaat in Zuid-Frankrijk, met lange en warme zomers. Toch kan hij elders worden gekweekt vanwege zijn sierwaarde.

Voor een goede vruchtzetting is het aan te raden om twee exemplaren bij elkaar te kweken. Pecannoten dragen namelijk zowel mannelijke als vrouwelijke bloemen, maar die worden niet op hetzelfde moment rijp. Wat de vruchtzetting betreft: die begint al snel, na 4 of 5 jaar kweken.

De pecannoot heeft dicht blad

Het blad is dicht en krijgt in het najaar mooie gele tinten. Het is een fraaie sierboom die wel wat ruimte nodig heeft. Hij kan 6 meter breed en 20 tot 25 meter hoog worden, en zelfs 40 meter als hij het naar zijn zin heeft.

De bloei vindt plaats van maart tot mei, de oogst van pecannoten in de zomer en het najaar. Hij heeft rijke, frisse tot vochtige en goed gedraineerde grond nodig en een zeer zonnige standplaats.

De pistacheboom (Pistachia vera), voor Zuid-Frankrijk**

Zoals de naam al doet vermoeden, produceert Pistachia vera pistachenoten. Dit kleine fruitboompje, dat nauwelijks 10 meter hoog wordt, is weinig winterhard en gedijt alleen in het zuiden van Frankrijk. Het heeft namelijk lange periodes van warmte nodig.

De vruchtzetting begint na ongeveer 5 tot 7 jaar. Het is een tweehuizige soort, waarvoor planten van beide geslachten nodig zijn om bestuiving en dus vruchtvorming mogelijk te maken. Deze heester bloeit aan het einde van het voorjaar, waarna de pistachenoten aan het einde van de zomer worden geoogst. De pistachenoten moeten in de oven worden geroosterd voordat ze gegeten kunnen worden.

De pistacheboom heeft lange periodes van warmte nodig

Plant de pistacheboom in de zon, beschut tegen wind, in vruchtbare en goed doorlatende bodem, die eventueel zanderig en droog mag zijn. Hij verdraagt zware, vochtige grond bijzonder slecht. Hij is bestand tegen droogte.

De macadamiaboom, een boom van Australische oorsprong

De macadamiaboom (Macadamia ternifolia) is een fruitboom met wintergroen blad die macadamianoten produceert. Oorspronkelijk afkomstig uit Australië en tegenwoordig ook in Brazilië en Zuid-Afrika gekweekt, heeft de macadamia warmte nodig. Het is dus mogelijk om hem in het Middellandse Zeegebied te kweken in goed doorlatende, eventueel zandige en licht zure grond, vooral in de volle zon en goed beschut. Ook in een pot op een terras of balkon kan hij het goed doen. In de winter moet hij naar binnen worden gehaald, want hij is slechts winterhard tot – 3 °C.

De kougevoelige macadamiaboom kan in een pot worden gekweekt

Vanaf het vierde jaar begint hij vruchten te dragen. In november en december is hij bedekt met kleine witte bloemen. In januari vormen de vruchten zich in trossen. Acht maanden later is het tijd voor de oogst, wanneer de noten vanzelf op de bodem vallen.

De macadamia heeft geen last van ziekten en vraagt geen bijzonder onderhoud.

Bij ons wordt hij slechts 10 meter hoog en 5 meter breed.

De cashewboom, de struik met cashewnoten

Afkomstig uit de tropische gebieden van de wereld is de cashewboom (Anacardium occidentale) om twee redenen interessant. Hij produceert namelijk cashewnoten, maar ook een vrucht, de cashewappel, die weinig bekend is omdat hij kwetsbaar is.

Deze boom met wintergroen blad wordt 4 tot 12 meter hoog en groeit op een kronkelige stam. Aan het begin van het voorjaar verschijnen er kleine groengele bloeiwijzen en zijn vruchten rijpen midden in de zomer. De vruchtzetting begint al na 3 jaar, maar de cashewboom produceert pas echt goed na 7 tot 8 jaar.

De cashewboom produceert cashewnoten en cashewappels

De cashewboom is winterhard tot – 5 °C en kan aan de kust worden geplant, maar uit de buurt van opspattend zeewater. Hij heeft 6 uur zon per dag nodig. De bodem moet los, diep en eerder zuur zijn. Dwergvariëteiten kunnen vrij gemakkelijk in een grote pot worden gekweekt.

En de pinda, zullen we het daar eens over hebben?

Op het eerste gezicht lijkt het logisch om de pinda tot de noten te rekenen. Dat is een vergissing, want de pinda is de vrucht van de aardnoot, die tot de peulvruchten behoort, net als doperwten, linzen, kikkererwten…

De pinda wordt niet als noot beschouwd

Bovendien groeien noten aan bomen of grote heesters, terwijl de aardnoot een kruidachtige plant is die peulen vormt. Deze plant is bijzonder opmerkelijk omdat de bestoven bloemen de bodem in groeien om daar vruchten te vormen. Je oogst pinda’s dus onder de grond! Lees meer over dit onderwerp in het advies van Pascale: Hoe kweek je aardnoten om pinda’s te oogsten?