Kaasplant - Paederia lanuginosa

De Kaasplant, met de onuitspreekbare Latijnse namen Paederia lanuginosa of Hondbesseion lanuginosum, is een ongewone Vietnamese klimplant die erg in trek is bij liefhebbers van 100% plantaardige voeding. De plant is volledig eetbaar; vooral de jonge bladeren met hun camembertsmaak worden gegeten, rauw of gekookt, om gerechten op smaak te brengen. Het fluweelzachte loof, met een roestkleurige tint en groene nerven, heeft zowel smaak als charme, net als de trosjes merkwaardige, harige klokjes die in de zomer bloeien. Plant hem op een warme, beschutte en zonnige plek in verse grond. De wortelstok is winterhard in de vollegrond tot -8/-10°C onder een dikke laag grondbedekking. Buiten milde klimaten is hij gemakkelijk in pot te kweken en overwinter je hem in een koude kas of een weinig verwarmde serre.

De Paederia lanuginosa komt oorspronkelijk uit de lichte bossen van China (Yunnan), Thailand en Vietnam. In Azië wordt deze liaan, lokaal Mo Long genoemd, al heel lang gebruikt vanwege de spijsverteringsbevorderende medicinale eigenschappen. Hij behoort tot de grote familie van de Rubiaceae; het is een neef van de koffieplant, het walstro en het lievevrouwebedstro. De kaasplant stelt weinig eisen aan de bodemsoort, maar houdt wel van vruchtbare en verse grond. In de natuur, onder een subtropisch tot tropisch klimaat, kunnen de stengels een lengte van 12 m bereiken. In onze streken blijven de afmetingen bescheidener, vooral als hij in pot wordt gekweekt, gesnoeid of elke winter door de vorst wordt teruggeslagen.

De bruinpaarse stengels van de Paederia zijn zeer behaard, ze zijn windend en slingeren zich rond het ter beschikking gestelde steunmateriaal (stokken, struik). Zonder steun kunnen ze ook over de grond kruipen of over de rand van potten hangen. De plant bereikt gemiddeld 1,50 m hoogte of 60 cm breedte, afhankelijk van de teeltomstandigheden. Hij verdraagt overigens zeer goed snoei, waardoor zijn ontwikkeling beperkt kan worden. Het loof bestaat uit ovale, zeer behaarde bladeren van 8 tot 20 cm lang en 4,5 tot 15 cm breed, die tegenover elkaar aan de stengels staan. Het blad, met zeer opvallende nerven, heeft een groene kleur met een roesttint als ze jong zijn. Volwassen bladeren zijn donkergroen, met een paarsachtige onderkant. De bloei vindt plaats in de zomer, van juni tot september-oktober, afhankelijk van de teeltomstandigheden en het klimaat. De bloeiwijzen ontstaan in de bladoksels van de hoofdstengels, of aan het uiteinde van zijstengels. Het zijn kleine pluimen met klokvormige bloemen, ongeveer 1,5 tot 2 cm lang. De kroonbladeren mengen verschillende kleuren: lichtgroen, dof wit, roze, roodachtig paars of donkerpaars. Na bestuiving door insecten ontstaan langwerpige tot elliptische vruchten, zijdelings afgeplat, ongeveer 1 cm lang, die bij rijpheid bruin worden. De kleine gevleugelde zaden worden door de wind verspreid. De kaasaroma is te danken aan de aanwezigheid van een zwavelhoudende verbinding in de weefsels van de plant, die bovendien de spijsvertering bevordert.

De oogst: Pluk naar behoefte, in het jeugdstadium, van het voorjaar tot de vorst of het hele jaar door als je kaasplant beschermd is tegen vorst. De oogst gebeurt blad voor blad, met de hand of met een mes. De bladeren van de Paederia kunnen rauw, gekookt of gedroogd worden gegeten.

Het gebruik: de kaasplant wordt veel gebruikt in de traditionele Vietnamese keuken, hij geeft smaak aan soepen of rijst. Snijd de rauwe bladeren fijn om ze op een geroosterde, beboterde boterham te leggen, of om roerei, pasta, tofu of kwark op smaak te brengen. Je kunt ook eenvoudigweg een Vietnamese omelet maken door eieren te klutsen met in reepjes gesneden bladeren en uien. Maak ook pesto van de jonge bladeren. Hoewel de aroma van deze ongewone plant die van kaas in alle dagelijkse recepten kan vervangen, zal hij nooit de romige textuur van gesmolten kaas aan je gerechten geven!

De tuiniers tip: Om watergeven te beperken, raden we aan de bodem te bedekken met dunne, opeenvolgende lagen grasmaaisel, bij voorkeur gemengd met afgevallen bladeren. Deze bescherming, die ervoor zorgt dat de grond vochtig en vruchtbaar blijft, vermindert ook het onkruid wieden.