Rhododendron serpyllifolium - Wilde Tijm Azalea

De Azalea serpyllifolium (of Rhododendron serphyllifolium) is een botanische Azalea, afkomstig uit Japan, die zeldzaam is in de teelt maar toch zeer interessant is op sierlijk gebied. Het is waarschijnlijk de soort met de allerkleinste blaadjes, die doen denken aan die van Wilde Tijm (Thymus serpyllum), vandaar de soortnaam, letterlijk 'met tijmblad'. In het voorjaar produceert ze een overvloed aan kleine, lilaroze bloempjes die absoluut charmant zijn. Deze dwergstruik groeit in halfschaduw, in verse, humusrijke grond met een zure tendens, en houdt van zachte temperaturen en een hoge luchtvochtigheid. Ze is perfect voor een kleine Japanse tuin, of een tuin met een natuurlijke uitstraling.

De Azalea, die botanisch gezien eigenlijk een Rhododendron is, behoort tot de familie van de Ericaceae, waar zoveel favoriete geslachten van tuinliefhebbers onder vallen, zoals Leucothoe, Kalmia, Heidesoorten, en zelfs enkele eetbare fruitplanten (bosbes, aardbei, veenbes...). Het geslacht Rhododendron telt meer dan 1000 soorten, variërend van dwergstruikjes van 10 of 20 cm hoog tot kleine bomen van 10 à 15 m, uit koude en gematigde streken tot in de tropen. Deze plantengroep is zo uitgebreid dat er een vrij complexe botanische classificatie voor bestaat. De Rhododendron serpyllifolium maakt deel uit van de sectie Tsutsusi, waarvan de leden de bijzonderheid hebben dat ze grotere, bladverliezende voorjaarsbladeren produceren, en kleinere zomerbladeren die tot het einde van de winter blijven zitten, en soms zelfs visueel uniforme, wintergroene bladeren.
De Azalea serphyllifolium komt van nature alleen in Japan voor, waar ze groeit in het zuidelijke deel van het eiland Honshu (het grote centrale eiland van de archipel waar Tokyo ligt), en op de twee zuidelijke eilanden Shikoku en Kyushu. De soort werd in 1880 in Engeland geïntroduceerd door Charles Marie en bloeide daar voor het eerst in 1882. Half wintergroen, afhankelijk van het klimaat, vormt deze vrij langzaam groeiende Azalea een compacte struik van 50 cm in alle richtingen binnen 10 jaar na aanplant. Op volwassen leeftijd zal ze maximaal 0,80 m, of zelfs 1 m hoog worden als ze haar plek naar haar zin heeft. Ze is redelijk winterhard (-15°C tot -20°C) en houdt van milde tot zelfs warme, en vooral vochtige klimaten. De soort is opmerkelijk vanwege de kleinheid van haar bladeren: licht omgekeerd eivormig en smal van vorm, ze zijn slechts 5 tot 20 mm lang en maar 3 tot 6 mm breed. Ze groeien afwisselend aan de twijgen, hebben een middengroene tot donkergroene kleur en kleine haartjes langs de rand. De stengels, donkerbruin van kleur, zijn zelf ook bedekt met kleine haartjes die tegen de stengel aanliggen en naar het uiteinde van de scheut gericht zijn.
In april-mei produceert de struik een prachtige, bijzonder overvloedige en sierlijke bloei. Kleine bloempjes, meestal alleenstaand of met z'n tweeën, bloeien aan het uiteinde van korte twijgjes. Ze bestaan uit een trechtervormige kroon, bovenaan uitgespreid en aan de basis buisvormig. De vijf wijd geopende bloembladen laten in hun hart vijf lange meeldraden tevoorschijn komen die bijdragen aan de gratie van de bloem. De bloei is meestal lilaroze, maar er bestaan ook vormen met witte bloemen, die zijn beschreven en ingedeeld in een ondersoort.

De Rhododendron serpyllifollium, met zijn romantische charme, is een zeer originele botanische soort die perfect past in een tuin in Japanse stijl. Ze combineert prachtig met een Japanse Esdoorn zoals de Acer palmatum 'Orange Dream', waarvan het grafische, handvormige blad niet zal overheersen boven haar minuscule tijmblaadjes, terwijl hun verkleurende tinten in geel, oranje en lichtgroen een aangenaam contrast zullen vormen. De Magnolia stellata met haar onberispelijk witte, stervormige bloemen is ook een goede metgezel voor uw tuinscène. Denk ook aan vaste planten, zoals Hosta's, waarvan de grote, decoratieve bladeren die van uw kleine Azalea in vergelijking nog fijner zullen doen lijken.