5 cactussen en vetplanten die bestand zijn tegen kou en droogte

De schijfcactussen Opuntias egelmannii

Ze behoren tot de bekendste cactussen, met hun platte, stekelige en vlezige schijfvormige stengels: het zijn de Opuntia’s! Een bekende soort is de vijgcactus (Opuntia ficus-indica), die eetbare vruchten voortbrengt.

Ze komen oorspronkelijk uit droge gebieden in Zuid- of Noord-Amerika en zijn natuurlijk zeer droogtebestendige vaste planten, die bodems met weinig water zonder problemen verdragen. Sommige soorten zijn bovendien zeer winterhard en verdragen temperaturen van ongeveer -15 tot -20 °C. Dat geldt voor Opuntia egelmannii , die echte buiten‑cactussen blijken te zijn en in de meeste van onze regio’s kunnen groeien. De soort kan zonder bescherming vorst van -15° tot -18 °C verdragen, op voorwaarde dat je hem een perfect gedraineerde bodem geeft die geen overtollig water vasthoudt. Het substraat moet dus stenig, rotsachtig of zanderig zijn. Andere cultivars zijn vrijwel even goed bestand tegen kou:

• de Opuntia engelmannii ‘Lindheimeri’, met zijn mooie feloranje bloei (winterhard tot -15 °C);
• ‘Rastrera’, met gele of lichtroze bloemen die tijdens het verwelken oranje kleuren (winterhard tot -20 °C);
• ‘Linguiformis’, die geeloranje bloeit (winterhard tot -15 °C).

De voorjaars- of zomerbloei maakt daarna plaats voor mooie gekleurde vruchten, die vooral geliefd zijn om hun decoratieve uiterlijk en minder om hun smaak.

De schijfcactussen zijn gemakkelijk te kweken en hebben vrijwel geen onderhoud nodig. Ze staan graag op een zonnige standplaats, of in de halfschaduw in het zuiden van Frankrijk. Kies een plek die beschut is tegen de wind en bovendien beschermd is tegen overheersende regen en sneeuw, zodat ze zonder problemen de winter doorkomen.

Deze Opuntia’s passen perfect in rotstuinen, droge taluds of minerale borders. Het zijn ideale planten voor droge tuinen, tuinen met een exotische uitstraling of eigentijdse, sierlijke tuinen. Dankzij hun tolerantie voor zeewind zijn ze ook zeer geschikt voor tuinen aan zee. Kies bij voorkeur voor teelt in de volle grond in plaats van in een pot, zodat de planten van nature beter bestand zijn tegen de winterkou.

Meer lezen: Opuntia, schijfcactus: planten, kweken en onderhouden

Met de klok mee: Opuntia engelmannii var. linguiformis, Opuntia engelmannii var. rastrera, Opuntia engelmannii en vervolgens de bloem van var. rastrera

Joubarbe of Sempervivum

De huislook of Sempervivum behoort tot die planten die vele troeven combineren. Ze kunnen zelfs door beginnende tuiniers worden gekweekt. Deze sobere vetplanten blijken inderdaad gemakkelijk in de omgang en verdragen tal van moeilijke omstandigheden: gebrek aan water, droogte, arme en schrale bodem, een ondiep substraat en geen onderhoud. Het zijn ook vorstbestendige vetplanten. Door hun bergachtige oorsprong hebben ze een zeer goede winterhardheid ontwikkeld en verdragen ze temperaturen tussen -15 en -25 °C zonder winterbescherming.

Wat hun sierwaarde betreft, worden huislookplanten gewaardeerd om hun sierlijke blad, dat bestaat uit schattige, vlezige en wintergroene rozetten in wisselende kleuren. De zomerbloei is minstens zo charmant, met kleine, meestal roze, rode of gele stervormige bloemen.

Laat je bijvoorbeeld verleiden door:

• de Sempervivum ‘Commander Hay’, met zijn veranderlijke tweekleurige blad;
• ‘Chick Charms® Cotton Candy’, met zijn opvallende rozetten met een donzig hart;
• ‘Dark Beauty’, met zo donker paars blad dat het bijna zwart lijkt;
• ‘Chick Charms® Gold Nugget’, met flamboyante rozetten in goud, oranje en rood;
• ‘Silberkarneol’, met rozerood blad bedekt met fijne witte haartjes.

De Sempervivum zijn perfecte buiten- of kamerplanten. Ze vinden overal een plek: in potbeplanting of schalen, in borders, rotstuinen, boven op een muurtje enzovoort. Zet ze op een zonnige of halfbeschaduwde standplaats, in goed doorlatende grond (waarin het water niet blijft staan). Wat water geven betreft, nemen ze genoegen met natuurlijk regenwater, zelfs als dat schaars is.

Meer lezen: Sempervivum, huislook: planten, kweken en verzorgen

Sempervivum ‘Chick Charms Gold Nugget’, Sempervivum ‘Silberkarneol’, Sempervivum ‘Chick Charms Cotton Candy’, Sempervivum ‘Commander Hay’, Sempervivum ‘Dark Beauty’

De Agave havardiana en Agave montana

De Agave havardiana en de Agave montana komen allebei uit de bergen van Mexico, wat hun natuurlijke weerstand tegen strenge vorst verklaart. Als verwanten van de populaire Agave americana hebben ze het voordeel dat ze veel winterharder zijn. De Agave montana verdraagt temperaturen tot -20 °C, terwijl de Agave havardiana -17 °C verdraagt en in bijzonder gunstige omstandigheden zelfs tijdelijk tot -23 °C. Om deze exotische planten de winter goed te laten doorkomen, moet je ze wel beschermen tegen overmatige vochtigheid (winterse regen of zware grond die zich met water volzuigt).

Agaven worden gewaardeerd om hun mooie, sierlijke rozet van brede, leerachtige bladeren. De Agave montana vormt helder groene bladeren die licht bedekt zijn met een witte berijping. Ze hebben contrasterende koperoranje stekels. Deze plant wordt 1 meter hoog en 1,20 meter breed. De Agave havardiana heeft daarentegen getande bladeren met grijs-groen-blauwe nuances en vormt veel wortelopslag. Deze plant wordt 50 cm hoog en 70 cm breed.

Hun groei duurt meerdere jaren en verloopt langzaam, waarna deze uiteindelijk wordt bekroond met een lange en indrukwekkende bloei.

Deze buitenplanten zijn zowel bestand tegen vorst als tegen zon en watertekort, en zijn gemakkelijk te kweken. Zet ze op een zeer zonnige plek, in een absoluut goed gedraineerde en zelfs schrale bodem, zodat het water kan wegstromen. Eenmaal gevestigd kunnen ze het meerdere weken zonder water stellen en zijn ze bestand tegen hittegolven en langdurige droogteperiodes. Agaven geven rotstuinen, taluds en minerale borders een exotisch accent.

Meer lezen: Agave: planten, kweken en onderhouden

Agave havardiana links en Agave montana rechts

De rode yucca

De Hesperaloe parviflora behoort ook tot de familie van de Agavaceae. De plant staat ook bekend als rode yucca, vanwege haar verwantschap met deze planten met zwaardvormig blad.

Deze winterharde vaste plant komt uit de bergen van Texas, waar regelmatig strenge vorst en in de winter sneeuwval voorkomen. Dat verklaart waarom ze gemakkelijk temperaturen tot -12 à -15 °C kan verdragen, op voorwaarde dat ze wordt beschermd tegen hevige regen en in een perfect gedraineerde bodem wordt gekweekt.

Maar omdat de Hesperaloe parviflora van nature in de woestijn groeit, is de plant ook gewend aan extreme hitte en droge omstandigheden. Ze verdraagt dan ook watertekort en zelfs onze heetste zomers.

Wat het uiterlijk betreft, bestaat het wintergroene rozet uit smalle, leerachtige groene bladeren met opvallende gedraaide draden langs de randen. Maar vooral de bloei verdient aandacht: in de zomer, zelfs bij intense hitte, verschijnen lange bloemstengels met kleine bloemen in een intens koraalrood. Een bloei die even mooi als geliefd bij bestuivende insecten is!

De rode yucca is dan ook een perfecte bloeiende vetplant voor buiten. Haar vrij bescheiden silhouet wordt 1,20 meter hoog en 60 cm breed. Ze is uitstekend geschikt voor droge of droogteminnende tuinen. Ze kan worden gebruikt als dichte bodembedekker, om structuur aan te brengen in een border, in een grindborder of in een rotstuin. Geef haar een zonnige standplaats.

Hesperaloe parviflora

De Aloe striatula

Aloe striatula is de meest winterharde van de struikaloë’s. Deze plant komt oorspronkelijk uit de bergen van Zuid-Afrika en groeit tot op 2.000 meter hoogte, wat zijn goede koudebestendigheid verklaart. Deze vetplant is namelijk bestand tegen vorst tot -10, zelfs -12 °C in droge en goed doorlatende grond. De bovengrondse delen kunnen door de kou afsterven, maar onze Aloe kan vanuit zijn wortelstelsel opnieuw uitlopen zodra het mooie weer terugkeert.

Deze Aloe vormt lange, smalle groene bladeren die het hele jaar door aan de plant blijven. Aan het einde van het voorjaar verschijnen lange bloemstengels met royale aren van citroengele bloemen. Na verloop van tijd bereikt hij een hoogte van 1,50 meter en een breedte van 2 meter. De iets compactere variëteit ‘ArticJungle’ vormt een mooie struik van in totaal 1,50 meter hoog en breed.

Vanwege zijn kwaliteiten heeft deze Aloe striatula bovendien een « Award of Garden Merit » ontvangen, uitgereikt door de prestigieuze Royal Horticulture Society.

Geef hem een warme en zonnige standplaats in lichte grond, waarin het water kan wegstromen zonder te blijven staan. Een stenige, zanderige, arme, droge en zelfs kalkrijke ondergrond vormt geen probleem. Het is natuurlijk een vaste plant die zeer goed bestand is tegen droogte, maar ook tegen zeewind. Dankzij deze tolerantie is hij zeer geschikt voor mediterrane tuinen, maar niet alleen daarvoor. Hij geeft overal een exotisch accent, in een stenige border of als solitair, op een hellend terrein of een droge talud.

Meer lezen: Aloë: planten, kweken en onderhouden

Linksboven de vorm ‘ArcticJungle’. Aloe striatula in pot en bloeiend in de volle grond.