Witte bloemen combineren

Over de kleur wit

• 50 tinten wit… of bijna, want er bestaat niet één soort wit, maar een groot aantal tinten, van zuiver wit tot rozeachtig wit, groenachtig wit, crème- en blauwachtig wit, zeer lichtgele tinten die wit lijken, en wit met vlekken of strepen. Er zijn ook witte bloemen met een sterk gekleurd hart van meeldraden, en talrijke bloemen met een gekleurde rand of tweekleurige schakering. Kortom, wit kent vele variaties en welke tint het ook heeft, het brengt altijd een poëtische en verfrissende noot in de tuin.
• In combinatie met andere kleuren veranderen witte bloemen hun intensiteit en verlichten ze het geheel
• Witte bloemen zijn heel geschikt om samenhang te creëren en een gevoel van harmonie te wekken: het is een verbindende en overgangskleur tussen de planten
• Het wit van de bloei geeft schaduwrijke plekken direct meer glans
• Wit, de meest neutrale tint bij uitstek, maakt prachtige samenstellingen mogelijk met bloemkleuren die vaak zacht en zelfs poederachtig worden gekozen, om pastelkleuren en een rustige sfeer te creëren of juist in contrast met verzadigde en diepe tinten zoals blauw.
• Let op: witte bloemen trekken de aandacht. Hoewel ze planten accentueren en het omliggende tuinmeubilair benadrukken, moet je hun aanwezigheid zorgvuldig doseren.

Het stralende wit van Veronicastrums laat de andere kleuren beter uitkomen en versterkt het diepe blauw op de achtergrond

Witte bloemen combineren in een monochrome tuin

Laten we beginnen met het eenvoudigste op papier: de combinatie van witte bloei in een witte tuin.

We bespreken dit uitgebreider bij de inrichting van een monochrome witte tuin: hoewel de witte tuin zeer verfijnd is, zijn de bloeiers waarop hij steunt niet dezelfde voor een stadstuin, een natuurtuin of een landelijke tuin. Afhankelijk van de omgeving moet je spelen met volumes en min of meer ijle of juist zeer verfijnde en sierlijke bloeiwijzen.

In dit tafereel zorgt de verticale groeiwijze van de Eremerus (in het midden) bijvoorbeeld voor dynamiek in het geheel: Choisya ‘Aztec Pearl’, gebogen Philadelphus, Lonicera nitida en Afrikaanse lelies

Ook in andere monochrome tuinen, zoals de blauwe en de gele tuin, blinkt wit uit door hier en daar als interpunctie in de borders dat ongeëvenaarde verbindende effect te verspreiden. Witte bloemen hebben uiteindelijk de gave om de andere dominante kleur van de monochrome tuin te benadrukken. Ze voorkomen bovendien de verveling die deze twee sterke kleuren zouden kunnen veroorzaken: blauw is koel en geel zeer levendig wanneer ze afzonderlijk worden toegepast.

Witte bloemen combineren met andere kleuren

Verschillende kleuren combineren goed met wit, vooral blauw en geel, maar ook roze en perziktinten en… groen. Bij de eerste twee kleuren draait het echt om de juiste dosering en verhoudingen, zodat geen enkele bloeiwijze de andere overheerst. Houd daarbij altijd een principe van harmonie in gedachten, met kleurverlopen.

Wanneer je witte bloemen met andere tinten wilt combineren, kan dat in bepaalde tweekleurige borders voor een eigentijdse en zeer chique sfeer, of in verspreide kleurvlekken om rijkere taferelen te creëren:

Witte bloei in duo’s

• Met blauw: Het is altijd interessant om de kleuren rond blauw in de kleurencirkel wat pittiger te maken, van violet en paars tot zeer donkerblauw en zwart. Witte bloemen die vóór blauwe bloeiwijzen staan, versterken het gevoel van diepte dat de kleur blauw geeft. In een eigentijdse tuin kun je witte bloemen gerust combineren met zeer heldere en diepe blauwtinten. Dat geeft enorm veel karakter en een uitgesproken dualiteit, die nog wordt versterkt door meubilair met strakke lijnen en heesters met een opgaande of sierlijke groeiwijze.

Blauwe en witte Afrikaanse lelies, aronskelk, Hydrangeas ‘Annabelle’ en reuzenslangenkruid van de Canarische Eilanden

• Met roze: de combinatie van witte en roze bloemen is sierlijk en bijna vanzelfsprekend, en leidt zelden tot een slechte smaak. Het is interessant voor romantische decors, cottage- of landelijke tuinen, om witte en roze bloeiwijzen te mengen en zo de zeer zachte harmonie van deze taferelen te vervolmaken. Let er wel op dat je een suikerzoet of tuttig effect vermijdt: de toevoeging van anijsachtig, paars of grijsgroen blad helpt deze pasteltinten wat meer ritme te geven.

Een duo van witte en roze pioenen © Ting Chen

• Met geel: of liever geeltinten, van zeer bleek tot goudkleurig en zelfs oranje, voor een levendig decor, want wit laat de warmste geeltinten beter uitkomen. Dit zijn bijzonder voorjaarsachtige taferelen die uitblinken in deze kleurencombinatie.

Een zeer zacht decor van witte Leucanthemums, lupinen en irissen, geaccentueerd door het groen van een Pinus mugo  (© Mark)

Links verzacht een witte vlek de oranje massa van de goudsbloemen. Rechts zorgen de vingerhoedskruiden en viooltjes voor een groter aandeel witte bloemen; slechts enkele muurbloemen brengen aangename accenten in het geheel aan © Gwenaëlle David

• Met groen! Ja, sommige groene bloemen combineren perfect met het maagdelijke wit van vaste planten of met de crèmekleurige tinten van veel witte bloemen. Door veel blad toe te voegen, is deze frisse combinatie ideaal voor een stadstuin en voor alle halfschaduwtuinen, die er lichter door worden.

De groenachtig witte bloeiwijzen van een Hydrangea paniculata ‘Limelight’ passen bij alle witte tinten, ook bij geelachtig wit zoals hier van een ganzerik. De toevoeging van frisgroen of crèmekleurig bont blad vormt een fraaie omlijsting: hier de Eleagnus ebbingei ‘Limelight’ en een Hebe ochracea.

Witte bloei in trio’s

Je kunt ook kiezen voor combinaties van witte bloemen met twee andere kleuren of voor een mengeling van bloeiwijzen. In een trio blijft de harmonie vaak heel natuurlijk. Bij een kleurrijkere aanpak krijg je een rijk geheel in royale borders. Het is iets lastiger om dit goed uit te voeren, zodat het geen eenvoudige mengelmoes van bloemen en kleuren wordt. Dit is vooral geschikt voor grotere tuinen, landelijke tuinen enzovoort.

Een fraai zomers tafereel in warme gele, roze en mauve tinten, verlicht door het wit van een vlinderstruik en witte Phlox

Witte bloemen combineren met blad

Witte bloemen in een zee van groen zorgen voor een elegante en gebruiksvriendelijke alchemie. Kies vooral voor wintergroen blad in middelgroene tot lichtgroene en zelfs zilverachtige tinten om zachtheid toe te voegen. Grijs blad komt goed van pas op zeer zonnige plekken, maar combineer het met wat contrastrijker blad om de witte bloeiwijzen beter tot hun recht te laten komen en verblinding door te veel zon te voorkomen.

De combinatie van witte bloemen met blad is bijzonder mooi op schaduwrijke tot halfschaduwrijke plekken, waar volop witte tot crèmekleurige bloeiers te vinden zijn: herfstannemonen, Astilbes, Thalictrums, Omphalodes, schuimbloemen, nieskruiden enzovoort. Combineer in deze situatie liever met groot blad (akanthussen, hosta’s, Dryopteris, Farfugiums…).

Een zonnige standplaats is de andere schitterende en stralende optie, met bijvoorbeeld esthetische bloemen: sieruien en Afrikaanse lelies, Delphiniums, Hydrangeas paniculata, irissen, aronskelken, lelies… Ook deze bloemen komen prachtig uit tegen sierlijk of structurerend blad (Yucca rostrata, Phormiums, heiligenbloemen, Australische laurieren, Hebes, zwenkgrassen…). Ook enkele purperkleurige bladeren kunnen ritme brengen in een border met witte bloei: blaasspirea’s of bijvoorbeeld Cordyline australis ‘Red Star’.

Witte sieruien, Pittosporum tobira, Abelia grandiflora ‘Confetti’, Tulipa turkmenista, Santolina chamaecyparissus

Combineer witte bloemen op basis van de stijl van je tuin

Witte bloei past bij veel verschillende tuinstijlen, afhankelijk van de gekozen variëteiten: van rozen tot heide, van struiken met een Japanse uitstraling tot exotische planten: 

De eigentijdse tuin

In een designtuin krijgen witte bloemen vaak een architectonische rol. Ze komen uitstekend tot hun recht in een witte tuin en worden prachtig benadrukt door contrasten met donker of licht blad van grassen, maar ook door blauwviolette bloei. Voor deze sfeer geven we de voorkeur aan planten met een rechtopgaande, sierlijke groeiwijze, zoals Eremerus, Veronicastrums, aronskelken en bolvormige bloeiwijzen, zoals Afrikaanse lelies, Hydrangeas Annabelle, Echinops ritro en Alliums. Probeer voor het blad zilverkleurige tinten te combineren of voeg strakke, dynamische lijnen toe, zoals paardenstaarten, Phormiums of Cordylines, bolvormige groeiwijzen van Pittosporums of buxus, een palm of een Cyathea dealbata voor een exotische uitstraling, of het grijzige blad van een Pyrus salicifolia ‘Pendula’. In een minimalistische stijl beperken we dit plantenpalet tot pollen Stipa of zwenkgras, eventueel aangevuld met verticale Panicumsoorten.

De naturalistische tuin

Dit is een andere tuinstijl die zeer geschikt is voor witte bloei, met planten met een losse groeiwijze en een wilde uitstraling, zoals Cosmos, toortsen, Veronicastrums, duifkruid of bijvoorbeeld zonnehoeden en duizendblad, die het beeld van een weide versterken. Het voordeel van deze vaste planten is dat ze in verschillende kleuren verkrijgbaar zijn, van roze en mauve tot oranje, en dat het zeer harmonieus is om ze met elkaar te combineren. Deze zonnige tuin wordt nog mooier met andere levendige wilde planten of een veelkleurige beplanting voor een zeer natuurlijk effect: Leucanthemums, Sanguisorbas, Heleniums. Je kunt er ook Pennisetums met crèmekleurige bloeiwijzen in verwerken, die voor zachtheid zorgen en het wit mooi verbinden, of luchtige pijpenstrootjes.

Leucanthemums, Sanguisorbas, Verbascum, rode zonnehoeden, duizendblad, pijpenstrootje en Cephalaria.

De Engelse tuin

Witte bloei past perfect in een landelijke sfeer, waarin schakeringen van roze en blauw overvloedig samensmelten in weelderige, ingetogen of juist vrolijke gemengde borders, aangevuld met oranje tot rode tinten. Bloemen zijn prachtig wanneer ze in verschillende tinten terugkomen: roze pioenen en witte pioenen, mauve en witte blauweregen, gele en witte rozen, tweekleurige clematissen enzovoort. Kies voor dit romantische type tuin witte bloeiwijzen in pluimen, schermen en aren, en planten met een losse groeiwijze, zoals salie, Phlox, Gaura enzovoort.

Een Engelse tuin die hier uitsluitend speelt met witte, grijzige en mauve tinten (© Mark)

De exotische tuin

Met bijzondere vormen van bloeiwijzen is dit eventueel mogelijk, bijvoorbeeld met aronskelken, de passiebloem ‘Constance Elliott’, akanten, Roscoea beesiania ‘Alba’, yucca en bananenplant, en in een zacht klimaat met tropisch uitziende bloemen, zoals Brugmansia en jasmijn (Jasminum multipartum), de Ismene festalis of spinlelie en Crinums. Verwerk tweekleurige witte bloemen met gele accenten of warme schakeringen: Alstroemeria ‘Garden Summer Sky’, Plumaria, Tricyrtis, Tigridia ‘Alba’, Crinum ‘Striped Beauty’, Hibiscus syriacus ‘French Point’ enzovoort. Combineer in deze weelderige tuin ook slechts één of twee planten in een effen kleur om accenten te leggen en het exotische karakter van het geheel te versterken: een roze hibiscus, een oranje Hedychium of paarse Eucomis, en voeg veel groen toe met bamboevarens, boomvarens, planten met XXL-blad enzovoort…

Brugmansia, Cythaea, Alstroemeria ‘Garden Summer Sky’, frangipani, Hibiscus coccineus, Hibiscus syriacus en bananenplant

De Japanse tuin

De delicate witte bloei past perfect in een Japanse tuin en brengt er een verfijnde elegantie: azalea’s en rododendrons, Pieris, Magnolias stellata, maar ook vaste planten zoals salomonszegel… Ze worden gekozen in witte tot crèmekleurige tinten, met subtiele roze nuances, zoals Rhododendron edgeworthii en Pieris polifolia ‘Blue Ice’. Ook hier zorgen een of twee roze bloeiende heesters voor extra samenhang, zoals Prunus incisa ‘Mikinori’. Bonte bladeren met crèmekleurige schakeringen, zoals bij Cornus controversa, of een gelaagde groeiwijze, zoals bij Viburnum plicatum, purperen bladeren van Japanse esdoorns, in wolken gesnoeide coniferen en Japanse bodembedekkende grassen (Ophiopogons in het zwart en Hakonechloas in het goud) zijn onmisbare metgezellen.

Prunus incisa ‘Mikinori’, Acer ‘ Garnet’, Magnolia, Fatsia japonica, Rhododendrdon, Polygonatum, Kalmia latifolia

Witte bloemen combineren met verschillende seizoenen

Het voorjaar

Het voorjaar, een bijzonder stralend seizoen, barst van de witte, maar ook blauwe en roze bloesems, die we aantreffen bij bolgewassen (narcissen, muscari’s, bosanemonen, sterhyacinten…) en bij talrijke heesters (met magnolia’s, azalea’s en sneeuwballen voorop). De combinatie van wit, blauw en roze is magisch, net als de frisse combinatie van geel en wit (bijvoorbeeld samen met narcissen), maar je kunt ook lichtgele en groenachtige tinten toevoegen om levendigere scènes te creëren, bijvoorbeeld met Euphorbia characias.

In het voorjaar combineren witte bloesems prachtig met groene, gele en blauwe tinten: Helleborus argutifolius, Michelia yunnanensis ‘Gail’s Favorite’, narcissen met gevulde bloemen, Frittilaria ‘Raddeana’ en muscari’s.

De zomer

Witte bloemen komen het best tot hun recht in de halfschaduw, om een al te fel effect in de volle zon tegen te gaan. Ze zijn perfect om levendige tinten te begeleiden en wat te verzachten. In de zomer zijn er bijzonder veel verschillende samenstellingen mogelijk. Je hebt enorm veel keuze, maar probeer het kleurenpalet van de border altijd tot 3 kleuren te beperken voor een mooie visuele harmonie.

Een uitbundige border met witte en purperen Russell-lupinen, Alliums, akeleien en gladolius communis (© Phil Bartle)

Het najaar

In het najaar zijn er minder witte bloesems; we zijn vooral aangewezen op herfstcamelia’s, de aardbeiboom, abelia’s, de doorbloei van Choisya’s, enkele laatbloeiende Hydrangea’s die crème beginnen te kleuren, enkele rozen en de Heptacodium. Bij de vaste planten zorgen de herfstanemonen, enkele asters, de Eucomis automnalis, de Cimicifuga’s, de Gladiolus callianthus en de leliegrassen voor mooie witte accenten in het najaar. Terwijl het blad van de bladverliezende planten begint te ontvlammen, zijn blauwe en abrikooskleurige combinaties prachtig bij deze laatste witte bloemen, zoals mooi abrikooskleurige Chrysanthemum ‘Herbstbrokat’, Sedum ‘Orange Xenox’ met purperrood blad, Aster cordifolius ‘Blue Heaven’, nog steeds vitale Dahlia’s ‘Babylon Bronze’ of vlammende Epilobium canum. Reken ook op enkele grassen op het hoogtepunt van hun schoonheid: gouden Miscanthus of juist blauwachtige Schizachyrium!

Liriope muscari ‘Majestic’, Gladiolus callianthus, Heptacodium miconoides, Abelia chinensis en de oranje Epilobium canum

De winter

Witte bloemen zijn in het koude seizoen van een ongeëvenaarde poëzie, maar met vaak grijze en lage luchten moeten we de witheid van de enkele heesters of vaste planten zoveel mogelijk laten opleven. Het is interessant om rond het wit een breder palet van uiteenlopende kleuren te gebruiken en lang bloeiende witte planten aan te planten, zoals heide en nieskruid. In de winter kiezen we dus voor krachtige combinaties met gele tot oranje tinten, dankzij enkele winterse heesters bij uitstek: Mahonia‘s, Hamamelis, Cornus mas, Chimonanthus praecox en Edgeworthia die elkaar afwisselen. Winterborders met wit nieskruid en witte heide worden ook mooier met roze tot purperen of abrikooskleurige tinten (de prachtige Viburnum bodnantense, Japanse kweeperen, de Daphne mezerum, …), maar ook met decoratief hout van kornoeljes en de schitterende witte schors van berken. Je kunt wit, geel en mauve en purper heel goed combineren om de tuin nieuw leven in te blazen en het voorjaar zachtjes uit te nodigen!

Edgeworthia chrysantha met witte en gele bloemen, nieskruid ‘Candy Love’, witte heide (Erica carnea ‘Springwood White’), Daphne mezerum en Mahonia