Adderwortel zaad - Bistorta officinalis

De Adderwortel, ook wel slangenkruid genoemd, in het Latijn Bistorta officinalis (synoniem Persicaria bistorta) is een vaste plant die officieel erkend is, eetbaar, bijenvriendelijk en zeer decoratief. Hij groeit van nature op vochtige tot natte en licht beschaduwde plekken, vooral in bergachtige gebieden. De plant biedt mooie roze bloemaren, rijk aan nectar, van het voorjaar tot in de zomer. De jonge scheuten en bladeren zijn eetbaar en de wortel wordt soms gebruikt in de fytotherapie. Gebruikt als sierlijke bodembedekker, is het verstandig de plant in de gaten te houden, omdat hij de neiging heeft zich sterk uit te breiden. Adderwortel kan onder beschutting gezaaid worden vanaf februari of ter plaatse vanaf maart. De zaden kennen een kiemrust en kunnen soms wat tijd nodig hebben om te kiemen.

Adderwortel kent veel volksnamen, omdat het een inheemse plant is die in verschillende gebieden voorkomt. Zo wordt hij ook wel Andrelle, Slangenkruid, Slangewortel, Veelblad, Groot veldzuring, Ossentong, Kalvertong, Slangekruid of Rode serpentarie genoemd. Het is een vaste plant uit de Duizendknoopfamilie die tussen de 20 en 80 cm hoog wordt. Zijn groei is snel. Hij heeft een dikke, bodembedekkende wortelstok en kronkelende wortelstokken. De stengels zijn rechtopstaand, onvertakt en weinig bebladerd. De grondstandige bladeren zijn breed langwerpig-lancetvormig en staan verspreid aan de stengel. Ze lijken op die van veldzuring. De bladeren aan de stengel zijn kleiner en omhullend (schedevormend). De bloei, die rijk, charmant en nectarrijk is, vindt plaats van mei tot juli. Aan het uiteinde van de stengels verschijnen compacte, cilindrische aren van 3 cm in diameter en 5-9 cm hoog, bestaande uit heel kleine roze bloemetjes met uitstekende meeldraden. De half wintergroene vegetatie verdwijnt min of meer in de winter. Deze plant dankt zijn naam Adderwortel, wat 'tweemaal gedraaid' betekent, aan de S-vorm van zijn wortel. Hij bevat saponine, vitamine C, looistoffen en kaliumnitraat met farmaceutische eigenschappen die onder meer worden gebruikt bij bloedingen. Het gebruik wordt sterk afgeraden voor mensen met nierproblemen, omdat hij net als zijn neefje veldzuring veel oxaalzuur bevat.

Oogst: de jonge scheuten en jonge bladeren worden vóór de bloei geoogst. De wortel wordt meestal in het najaar gerooid, vooral voor gebruik in de fytotherapie.

Conservering: het jonge blad van adderwortel kan direct na de oogst worden geconsumeerd. Je kunt het ook drogen en in het donker bewaren, of gekookt invriezen.

In de keuken: de jonge bladeren worden vers in kleine hoeveelheden in salades gegeten. Je kunt ze ook gekookt eten, vers of gerehydrateerd, zoals spinazie, bijvoorbeeld in soepen, quiches, soufflés en ovenschotels. Voor de wortelstok: het is essentieel om deze in meerdere keren water te koken om de wrangheid te verwijderen. De zaden kunnen zoals gierst worden gegeten.

De tip van de tuinier: Om water geven te beperken, adviseren we je om vanaf eind mei de bodem te mulchen met dunne, opeenvolgende lagen grasmaaisel, bij voorkeur gemengd met afgevallen blad. Deze bescherming houdt de grond vochtig en vermindert ook het onkruid wieden.

In de siertuin: adderwortel wordt in de volle zon of halfschaduw geplant, in elke diepe, voedselrijke, kleiige of humusrijke grond die koel blijft. Je kunt hem zelfs planten op vochtige oevers, langs waterpartijen (let op zijn uitbreidende karakter). Hij combineert perfect met siergrassen zoals prachtriet, met andere aarvormende planten zoals ijzerhard (Verbena hastata), en met vaste planten zoals beemdooievaarsbek.