Bananenplant beschermen tegen de kou in de winter?

De bananenplant is een zeer vorstgevoelige tropische plant die vaak in een pot op het terras of binnenshuis wordt gekweekt. Hoewel er winterharde variëteiten bestaan, zoals de Musa basjoo, die in zachte regio’s goed geschikt zijn om buiten in de volle grond te planten, zijn de meeste bananenplanten gevoelig voor kou. Afhankelijk van je klimaat hebben ze extra aandacht nodig zodra de winter in aantocht is. Ontdek al onze tips om je bananenplant tegen de kou te beschermen, of je hem nu in een pot of in de volle grond kweekt!

En wil je alles weten over bananenplanten en de verzorging ervan? Bekijk dan onze plantenfiche: “Bananenplant: planten, kweken en verzorgen, in een pot of in de tuin”

Waarom moet je de bananenplant in de winter beschermen?

De bananenplant komt oorspronkelijk uit tropische tot subtropische, zachte en vochtige klimaten en is bij ons meestal vorstgevoelig. Hij verdraagt temperaturen onder 8 °C maar moeilijk en houdt van een warme, vochtige omgeving. Sommige bananenplanten gaan al bij 0 °C door vorst verloren. Afgezien van uitzonderingen worden ze buiten onze meest beschutte regio’s, zoals de Atlantische kust of de kuststreek van het Middellandse Zeegebied, vooral in een veranda, kas of appartement als kamerplant gekweekt, bij temperaturen die boven 10 °C blijven.

• Tot de meest vorstgevoelige bananenplanten behoort de rode Ethiopische banaan. Die kan alleen in de volle grond worden gekweekt in de zachtste regio’s, op een beschutte standplaats, in zone 10a (-1.1 °C tot +1.7 °C). Ook de roze dwergbanaan (Musa velutina) is een voorbeeld; deze is winterhard tot -5/-8 °C.
• Tot de meest winterharde bananenplanten behoort de Musa basjoo. Dit is de soort die het best bestand is tegen onze koude, vochtige winters en korte, strenge vorst tot -12/-15 °C verdraagt. Daarnaast zijn er nog andere soorten die redelijk goed tegen kou kunnen, zoals de Musella lasiocarpa (tot - 10 °C).

→ Lees ook voor meer informatie: “Winterharde planten en winterhardheid”

Een bananenplant in de volle grond beschermen

Wanneer moet je hem beschermen?

Vóór de vorst komt! In koelere regio’s kun je de thermometer het best in de gaten houden zodra het mooie seizoen voorbij is. Zodra de eerste lichte nachtvorst verschijnt, is het tijd om in te grijpen. Als er in elk geval vorst van -8 °C of lager wordt voorspeld, moet je de bananenplant tegen de kou beschermen om de bovengrondse delen te helpen behouden. Vaak raakt de bananenplant al verzwakt zodra de temperaturen onder nul komen. In de zachtste gebieden, waar je de bananenplant in de volle grond kunt kweken, is bescherming zelden nodig, behalve bij de meest vorstgevoelige soorten.

Hoe bescherm je hem?

• Snoei aan het einde van het najaar de onderste bladeren tot vlak boven de grond af
• Bescherm de basis met draadgaas van minstens 50 cm hoog. Laat 20 cm ruimte tussen de stam en het draadgaas, zodat de lucht kan circuleren en schimmelvorming wordt voorkomen. Vul de ruimte met afgevallen bladeren of stro om de stengel tegen de kou te isoleren
• Dek de plant af met de afgesneden bladeren van je bananenplant
• Breng een dikke laag droog organisch mulchmateriaal aan, zoals afgevallen bladeren, stro of versnipperd hout, met een dikte van minstens 30 cm rondom de voet van de bananenplant
• Omwikkel alleen de bovengrondse delen met een vliesdoek om overmatige vochtigheid te voorkomen. Zorg ervoor dat het water niet in de bescherming blijft staan
• Lucht de plant regelmatig tijdens zonnige dagen
• Verwijder de bescherming zodra er geen vorst meer wordt verwacht

Goed om te weten: Marielle de la Fargeseraie, van een jungletuin in de buurt van Saint-Etienne in de Loire, gebruikt een heel bijzondere methode. In haar stadstuin, waar de winters streng zijn, kweekt ze Ensete ventricosum 'Maurelii' (rode Ethiopische bananenplanten). Deze zijn redelijk vorstgevoelig (ongeveer -4 tot -6 °C), kunnen in haar tuin niet zonder schade in de grond blijven en gaan onder bescherming vaak rotten. Omdat het wortelstelsel van deze bananenplanten weinig ontwikkeld is, haalt ze haar bananenplanten in de volle grond in de winter uit de grond! Haar methode is wat omslachtig, vooral als de planten meerdere meters hoog zijn, maar zo blijven ze van het ene jaar op het andere in topconditie:

• Snijd de onderste bladeren af
• Graaf je bananenplanten uit en verwijder het grootste deel van de grond rond de wortels
• Zaag de top van de kroon met een handzaag terug
• Keer je bananenplanten ondersteboven, zodat het water eruit kan lopen (gedurende 24 uur)
• Bewaar ze in de kelder of een andere donkere, koele ruimte, in een grote pot zonder water en gevuld met potgrond
• Haal ze na de vorst, eind maart of begin april, weer tevoorschijn en plant ze opnieuw in de volle zon of halfschaduw, in rijke, tamelijk vochtige maar goed gedraineerde grond

Een andere tip: kweek je bananenplant in een grote pot met openingen, of met gaten die groot genoeg zijn om de wortels door te laten, en begraaf de pot tijdens het mooie seizoen. Graaf hem in het najaar weer op, zodat je de plant gemakkelijker vorstvrij kunt laten overwinteren.

Een bananenplant in pot laten overwinteren

Wanneer haal je de pot naar binnen?

In regio’s met strenge winters kun je de pot van eind mei tot september buiten laten staan. In regio’s met zachte winters kun je de potten laten staan, maar bescherm je ze toch, omdat planten in pot gevoeliger zijn voor kou doordat ze meer aan de kou zijn blootgesteld. Elders haal je de pot vóór de eerste vorst naar binnen. De bananenplant in pot moet je beslist beschermen zodra de nachttemperaturen onder 8 °C dalen. In het voorjaar kun je de pot vanaf april-mei, afhankelijk van de regio, weer buitenzetten zodra er geen vorstgevaar meer is en de temperaturen weer zacht zijn.

Waar en hoe laat je de plant overwinteren?

Als je de pot buiten laat staan:

raad ik je toch aan om een minimale bescherming aan te brengen. Je hebt hiervoor twee mogelijkheden:

• Zet je bananenplanten tegen een muur op het zuiden, beschut tegen winterse regen
• Omwikkel de pseudo-stam met de grote bladeren door ze samen te binden. Zo vormen ze een beschermend donsjack tegen de vorst
• Wikkel jute of noppenfolie rond de pot om hem tijdens ijskoude nachten te beschermen

Of:

• Omwikkel alles met een vliesdoek en maak dit goed rond de voet van de stam vast, zodat de plant volledig tegen de kou wordt geïsoleerd. Lucht de plant regelmatig door het vliesdoek te openen op dagen waarop het niet vriest.

Breng in beide gevallen een dikke laag stro of afgevallen bladeren aan rond de voet van de bananenplant. Geef minder water, maar zorg er wel voor dat de wortels nooit uitdrogen. Verwijder deze bescherming in het voorjaar.

Als je de plant binnen laat overwinteren:

Zet hem bij voorkeur in een veranda of warme kas, in de winter idealiter bij 15 °C. Zorg ervoor dat de lucht niet te droog is. Besproei het blad in de winter regelmatig om de droogte van de omgevingslucht tegen te gaan. Geef één keer per week water. Bananenplanten kunnen gemakkelijk binnenshuis worden gekweekt als de temperatuur boven 10 °C blijft.