Iris hollandica Bronze Queen - Hollandse iris

De Iris (x) hollandica 'Bronze Queen' is een originele en verfijnde variëteit van de Hollandse iris, met grote tweekleurige bloemen in een ongebruikelijke kleurcombinatie voor deze hybriden. Ze tonen verschillende tinten purperviolet, doortrokken van rokerig mauve voor de opstaande kroonbladen, en donkergeel met bronzen en oranje gloed voor de afhangende kelkbladen. Deze boliris produceert in de vroege zomer, vroeger of later afhankelijk van het klimaat, stijlvolle bloemen van mooi formaat, die opvallen door hun elegantie en hun uitstraling in de border, maar ook in boeketten. De bloem van 'Bronze Queen' is een waar kunstwerk, dat in de tuin alle aandacht verdient.

Hollandse irissen, of bolirissen, hebben een ondergronds reserveorgaan in de vorm van een bol en niet van een wortelstok zoals hun beroemde neven de Iris germanica, of baardiris. Ze behoren tot dezelfde botanische familie, de Iridaceae, maar verschillen ook door de afwezigheid van de 'baard', die mooie, donzige en gekleurde tongetjes op de afhangende kelkbladen van de baardiris. De Iris (x) hollandica heeft nooit in het wild op Nederlandse bodem gegroeid, maar is ontstaan uit een kruising tussen twee belangrijke botanische soorten: de Iris filifolia, soms verward met de erop lijkende Iris xyphium, beide afkomstig uit Spanje en Noord-Afrika, en de Iris tingitana, uit Tanger en Noord-Marokko. De genealogie van de Hollandse hybriden is soms verwarrend, maar het resultaat is altijd bijzonder. Hun bloemen, die in de tuin wat ondergewaardeerd zijn, zijn zeer geliefd in de bloemsierkunst.

De cultivar 'Bronze Queen' vormt met de tijd een opgaande, zeer smalle pol van 50-60 cm hoog in bloei. Deze vaste plant breidt zich in theorie onbeperkt uit door de aanmaak van broedbolletjes. Dit ras bloeit in het late voorjaar, meestal in mei-juni, gedurende 2 tot 3 weken, op stevige stengels die bestand zijn tegen wind. De solitaire of met twee bijeen staande bloemen aan de stengels, met een diameter van 8 tot 10 cm, zijn relatief smal vergeleken met die van de Iris germanica, maar van onmiskenbare elegantie. Ze bestaan uit 3 opstaande, versmalde, doorschijnende en kleine kroonbladen in tinten van violet, mauve en rook. Onder dit trio bevinden zich 3 bijna horizontale kelkbladen, nauw verbonden met de getande, bloembladachtige stijlen aan de rand, die in een vijftal zijn gerangschikt. Deze zijn breder, spatelvormig, van een geel dat is getekend met brons en donkerder aders, verlicht door een gouden gele vlek aan de basis. Elke bloem kan 5 tot 7 dagen leven, zelfs op de vaas. De bol is rond, 2 à 3 cm breed, bedekt met een vezelige bolrok in een rozig beige. Hij produceert enkele lineaire, dunne en leerachtige bladeren, die enigszins doen denken aan die van een siergras, in een wat blauwgroen groen, vaak licht gestreept en dubbelgevouwen naar de grond. Ze verschijnen vaak in het najaar, blijven min of meer staan afhankelijk van de strengheid van de winter en verdorren in de zomer, tijdens de rustperiode.

Minder bekend en minder gebruikt door tuiniers dan de Iris germanica, zijn Hollandse irissen toch gemakkelijk te telen in lichte, vruchtbare grond en van onbetwistbare elegantie. Plant ze in groepen van 10 tot 20 bollen van dezelfde variëteit: ze keren elk jaar terug om u steeds meer elegante en vrolijke bloemen te schenken, die goed combineren met de voorjaarsbloei van bloeiende struiken. Ze zijn ook prachtig wanneer ze tussen vaste planten zoals pioenen en daglelies worden gezet, die hun afwezigheid in de zomer, wanneer ze in rust zijn, zullen maskeren. Hun mediterrane herkomst geeft ze een uitstekende aanpassing aan droge zomers. Ten slotte kunt u hun bloemen plukken voor boeketten met rozen, aronskelken of lelies, of zelfs met late tulpen. Alle irissen hebben een zonnige standplaats nodig om goed te bloeien. Geef ze minimaal een halve dag volle zon per dag.