Iris ensata Comtesse de Paris - Japanse iris

De Iris ensata Comtesse de Paris, met zijn grote, platte bloemen in stralend wit versierd met een kleine gele vlek, is een Japanse wateriris die even elegant als lichtgevend is. In tegenstelling tot onze tuinirissen, voelt deze rhizomateuze vaste plant zich perfect thuis in niet-kalkhoudende, drassige grond in de zomer. Ze zijn prachtig wanneer ze massaal worden geplant in vochtige zones en langs waterkanten. De Iris ensata werd vroeger intensief geteeld in Japan, vooral rond Edo (de voorloper van Tokyo), als snijbloem.

De Iris ensata (synoniem: kaempferi), hanashōbu in het Japans en beter bekend als Japanse wateriris, is niet te vergelijken met onze klassieke tuinirissen, behalve dan hun familieband (Iridaceae). De oorspronkelijke Iris ensata is een plant met een vezelige wortelstok, afkomstig uit Azië, meer specifiek uit vochtige gebieden in Japan, de Himalaya en Siberië. Deze irissen, bekend als lastig te telen, houden van zure, venige grond (kunnen geen kalkoverschot verdragen), zijn dorstig tijdens hun groei- en bloeiperiode, maar waarderen in de winter een wat drogere grond. In de natuur groeien ze vaak boven het waterniveau, dat 's winters daalt en in het voorjaar weer stijgt door de sneeuwsmelt.

De cultivar 'Comtesse de Paris' vormt een borstelige, vrij opgaande pol en bereikt in bloei ongeveer 60 cm hoogte bij 40 cm breedte. De plant breidt zich langzaam uit via zijn wortelstokken en wordt elk jaar mooier. Het blad is bladverliezend, middengroen en bestaat uit lange, smalle, lintvormige bladeren die omhullend (schedevormend) zijn aan de basis en een opvallende hoofdnerf hebben. De bloei vindt plaats tussen mei en augustus, afhankelijk van het klimaat, en duurt zo'n 3 goede weken. Uit de bladpol komen bloemstengels, elk met 2 tot 3 grote bloemen van 12 cm doorsnee. Ze bestaan uit 3 grote, afgeplatte kelkbladen met aan de basis een felgele vlek, bovenop 3 kleinere en fijnere kroonbladen.

Hoewel Iris ensata vaak langs vijver- en poelranden wordt gekweekt, kunnen ze, zoals veel moerasplanten, in de zomer met de "voeten in het water" staan, maar hun wortelstokken verdragen het slecht om in de winter onder water te staan, vooral bij strenge vorst. In onze tuinen doen deze Iris ensata het goed in leemrijke tuingrond die goed is verlicht met potgrond, maar die in de zomer niet uitdroogt. Plant ze bijvoorbeeld in een zware grond met een lichte inzinking, onderaan een helling of op een oever waar de grond vochtig wordt door capillaire werking. Combineer de Iris ensata Comtesse de Paris met Anemone rivularis, daglelies, Darmera peltata, Lobelia 'Queen Victoria', astilbes, Physostegia virginiana, wederiken en ligularia's.