Fagus sylvatica Black Swan - Treur-koperbeuk

De Fagus sylvatica ‘Black Swan’ is een variëteit van de beuk met een slanke, treurvormige groeiwijze en glanzend blad dat van rood in het voorjaar naar donkerbruinpaars verkleurt in de zomer en het najaar. Deze boom ontwikkelt zich bescheidener dan de typesoort en is daardoor beter geschikt voor de afmetingen van een gemiddelde tuin. Zijn rechtopgaande stam draagt tot in de top sterk overhangende zijtakken. Zijn marcescerende loof droogt in het najaar in en blijft tot in het voorjaar aan de takken zitten, totdat het nieuwe blad verschijnt. Hij vormt een prachtig solitair exemplaar.

De beuk, in het Latijn Fagus sylvatica, is een imposante boom met een spreidende groeiwijze. Zijn cilindrische stam is bedekt met een gladde schors in lichtgrijs. Deze boom kan eeuwenoud worden. Oorspronkelijk afkomstig uit Midden-Europa tot aan de Kaukasus, is het een van de meest voorkomende soorten in de Europese bossen. Hij beslaat 10% van de Franse bossen. De Fagus sylvatica is, samen met de eik, de meest populaire beuk van Frankrijk. Zijn roodachtige hout wordt gebruikt in de meubelmakerij en voor de fabricage van gereedschap en houten speelgoed, maar ook als brandhout. Zeer winterhard kan hij op volwassen leeftijd wel 20 m hoog worden.
De beuk ‘Black Swan’ werd in 1984 in Nederland, in Haaren, geselecteerd door de heer van den Oever. Deze boom is iets 'omvangrijker' dan de cultivar 'Purple Fountain' en zijn bladeren zijn groter. Hij heeft een zowel rechtopgaande als treurvormige groeiwijze, vol gratie en majesteit. Zijn blad bestaat uit afwisselend geplaatste, eivormige bladeren van 6 tot 14 cm lang. De bladranden zijn gegolfd en behaard. Ze hebben 5 tot 9 paar zijnerfparen. Bij het uitlopen zijn de bladeren dieprood van kleur. In de zomer worden ze meer paars en in het najaar krijgen ze een koperbruinpaarse kleur. Ze zijn marcescent, wat betekent dat ze verdrogen maar aan de boom blijven zitten tot het volgende voorjaar, wanneer het nieuwe blad verschijnt. De bloemen verschijnen bijna gelijktijdig met het blad, van april tot mei. Ze zijn zeer onopvallend. De mannelijke bloemen zitten bijeen in hangende katjes van 40 tot 60 mm. De vrouwelijke bloemen zijn met 2 tot 4 bijeengegroept in een omwindsel aan het uiteinde van de twijgen. Oudere exemplaren dragen vruchten, beukennootjes genaamd, die bruin van kleur zijn, glanzend en bedekt met ruw behaarde stekels. Deze vruchten, 12 tot 18 mm lang, zijn in kleine hoeveelheden eetbaar. Bergbewoners gebruikten ze vroeger om meel van te maken.

De Fagus sylvatica ‘Black Swan’ is een winterharde, onderhoudsarme boom. Plant hem bij voorkeur solitair, om zijn pittoreske silhouet goed tot zijn recht te laten komen. Aan zijn voet kunt u bijvoorbeeld een tapijt van bonte maagdenpalm of Japans berggras met goudgeel blad planten.