Draadbonen: 3 goede redenen om ze te kweken

Wat zijn haricots verts precies?

Bonen met helmsteel zijn dwergvariëteiten van bonen (Phaseolus vulgaris) die zich onderscheiden door een bossige pol van blad die niet hoger wordt dan 40 tot 50 cm. Ze blijven vanzelf overeind en hebben geen stokken of steunen nodig.

Maar wat bonen met helmsteel echt bijzonder maakt, is de draad! Bonen met helmsteel hebben namelijk draden, terwijl sperziebonen die niet hebben. Ik zie je bij het lezen van mijn woorden al spottend uitroepen dat het voor jou (en voor mij ook, wees gerust!) ondenkbaar is om bonen met draden te eten. Maar je kunt deze bonen met draden ook zonder draden eten! Heel eenvoudig door de peulen te oogsten voordat ze volledig rijp zijn, dus als ze nog jong zijn.

Bonen met helmsteel moeten namelijk om de 2 of 3 dagen vroeg worden geoogst. Niet om 6 uur ‘s ochtends, wanneer de zonnestralen de moestuin net beginnen op te warmen (hoewel!), maar vroeg in het seizoen. Bonen met helmsteel zijn namelijk veel vroeger en sneller oogstbaar dan sperziebonen, omdat ze worden geoogst voordat ze volledig rijp zijn.

Kort samengevat: bonen met helmsteel worden jong geoogst, voordat de draad verschijnt. Dat is in wezen het belangrijkste verschil met sperziebonen, die later worden geoogst, wanneer ze volledig rijp zijn en de zaden de peulen doen opzwellen.

Sperziebonen kiezen om hun smaak

Onmiskenbaar overtreffen naaldbonen de andere bonenrassen door hun smaak en kwaliteit. Ze worden jong en onrijp geoogst, dus zonder draad en met een dunne, perkamentachtige laag, en zijn daardoor ongeëvenaard mals. Deze bonen zijn bovendien uitstekend bestand tegen koken. 

De peulen zijn namelijk 12 tot 20 cm lang, mooi recht en smal. Je kunt ze dan ook extra fijne bonen noemen. De naaldbonen zijn mooi groen, soms afhankelijk van het ras bontgekleurd met violet of purper, en behoren tot de allerbeste bonen. Ze smelten in de mond en kunnen op verschillende manieren worden bereid.

Om deze kwaliteit te verkrijgen, moet je er daarentegen wel moeite voor doen door ze elke 2 tot 3 dagen te oogsten en ze voldoende water te geven, vooral bij hoge temperaturen. Als ze rijp worden geoogst, krijgen ze draden, wordt de peul perkamentachtig en verliezen ze aan smaak.

Tot de beste naaldbonen behoren de onmisbare ‘Fin de Bagnols’, met egaal gekleurde peulen, en de ‘Triomphe de Farcy’, met bontgekleurde peulen, die als referentie gelden. Er wordt tegenwoordig dan ook gesproken over Bagnolais- en Farcy-types om nieuwe rassen te identificeren. Toch dreigen andere, recentere rassen deze te verdringen, zoals ‘Talisman’, die bijzonder vroeg is, of ‘Cupidon’, die pas laat draden krijgt.

‘Triomphe de Farcy’ (©La Ferme de Sainte-Marthe), ‘Fin de Bagnols’, ‘Talisman’ en ‘Cupidon’

Selecteer sperziebonen op hun productiviteit

Over het algemeen blijken naaldbonen zeer productief te zijn. Bovendien wordt de oogst gespreid over een langere periode, meestal over 2 tot 3 maanden. De peulen rijpen namelijk niet allemaal tegelijk en de oogst loopt langere tijd door. Het is dan ook niet ongewoon om aan dezelfde plant zowel gevormde peulen als bloemen te zien.

Van de verschillende soorten naaldbonen staan sommige bekend om hun productiviteit:

• ‘Aiguillon’: deze variëteit produceert fijne, zeer lange peulen (18 tot 20 cm) met een ronde doorsnede. Bovendien is het een variëteit die bestand is tegen virussen en anthracnose
• ‘Molière’ produceert ronde, mooi rechte peulen van 18 tot 20 cm met een heldergroene kleur. Het is een zeer productieve en vroege variëteit; de oogst vindt plaats van eind juni tot september
• ‘Mascaret’: deze variëteit heeft een uitzonderlijke opbrengst, omdat ze de hele zomer doorbloeit, van half juni tot september. De peulen zijn heldergroen, fijn en 18 cm lang
• ‘Delinel’: deze variëteit met heldergroene peulen van 16 tot 18 cm vormt geen draad en wordt niet perkamentachtig. Je kunt de peulen daarom zowel onrijp als rijp eten, als snijboon
• ‘Gourmandel’: deze variëteit met donkergroene, ronde en rechte peulen produceert iets later, van juli tot september

Kiezen voor sperziebonen vanwege hun kweekgemak

Sperziebonen (zoals sperziebonen) zijn heel gemakkelijk te kweken, eerst bij het planten, maar ook bij het onderhoud. In tegenstelling tot stokbonen groeien ze in pollen en hebben ze geen steun nodig. Dat levert een aanzienlijke tijdwinst op, want het plaatsen van stokken kost veel tijd. Vooral als je besluit de kinderen een plezier te doen met een tipi! Je moet dan stokken aanschaffen (eventueel in de natuur), ze diep in de bodem planten zodat ze bestand zijn tegen slecht weer en wind, en ze aan elkaar binden… Zonder het afknippen van de uitgebloeide planten te vergeten, die volledig om de stokken heen zijn gedraaid.

Bij sperziebonen is het planten eenvoudig, net als het onderhoud: je trekt voren, zaait in zaaikuiltjes of in rijen, bedekt de zaden met aarde en drukt de grond aan, geeft water en wacht 2 maanden. Daarna moet je regelmatig water geven, de voet van de planten af en toe aanaarden en om de 2 à 3 dagen oogsten. Alleen het oogsten vraagt inspanning en veroorzaakt soms rugpijn. Maar de voortreffelijke smaak van deze mooie peulen doet al het andere vergeten!

Meer lezen :

• Bonen: zaaien, kweken en oogsten in de moestuin 
• Bonen succesvol kweken 

En boontjes met helmsteel zonder helmsteel?

Door veredeling zijn er inmiddels sperziebonen zonder draad te koop. Ze hebben de smaak van sperziebonen met draad, maar ze kunnen onrijp worden geoogst, om de 2 of 3 dagen, maar ook later als snijbonen. Zelfs in dat stadium hebben de peulen geen draad of perkamentlaag. Daar staat tegenover dat ze over het algemeen kleiner zijn. Enkele van deze rassen zijn:

• ‘Vanilla’: dit is een ras met donker blad dat van juli tot september korte, donkergroene peulen produceert
• ‘Crocket’: dit ras produceert fijne, lange, zeer donkergroene peulen
• ‘Satelit’: dit is een zeer vroeg ras met peulen van maximaal 15 cm
• ‘Pongo’: de peulen zijn 15 tot 17 cm lang en glanzend groen. De bloei en vruchtvorming bevinden zich boven de plant, wat de oogst vergemakkelijkt