Stamslaboon Pongo BIO

De Boon Pongo is een laagblijvende (struik)variëteit van het snijboontype die als extra fijn tot fijn boontje wordt gegeten wanneer hij jong is. Later kan hij worden geconsumeerd als een sperzieboon. De Boon Pongo produceert peulen van 15 tot 17 cm lang, in een mooie donkergroene kleur, glanzend en vlezig met een zwarte boon. De bloei en vervolgens de vruchtzetting staan rechtop, buiten het blad, wat het plukken vergemakkelijkt. Deze variëteit biedt een uitstekende productie en is bestand tegen de zomerhitte. Om hem te ontdekken, zaai je tussen april en augustus en oogst je van juli tot september.

Of hij nu voor zijn peul of zijn boon wordt gegeten, de boon is een zeer gewaardeerde groente in de tuin omdat hij heel gemakkelijk te telen is. Hij is zo punctueel dat de tuinder tot op de dag nauwkeurig weet wanneer hij zijn eerste oogst kan verwachten, namelijk 60 dagen na het zaaien.

Ontdekt in de Nieuwe Wereld en vervolgens vanaf de 16e eeuw in Europa geacclimatiseerd, is de boon nu een onmisbaar peulvrucht geworden in alle wereldkeukens. De inheemse Amerikanen teelden hem voor zijn gedroogde bonen, maar het waren de Italianen die in de 18e eeuw de consumptie van de hele peul initieerden door hem onrijp te plukken.
De boon is een klimplant met onbepaalde groei. De primitieve variëteiten zijn allemaal stokbonen en hebben ondersteuning nodig. Later zijn om praktische redenen laagblijvende (struik)variëteiten geselecteerd, maar alle hebben ranken die zich om een steun kunnen winden.
De peulen zijn over het algemeen groen, soms geel (boterbonen), gestreept met rood of zelfs paars. Onder de variëteiten die in het fijn of extra fijn stadium worden gegeten, zijn er de snijbonen die bij rijpheid draden vertonen. Vervolgens wordt de peul perkamentachtig en verliest hij zijn smaakkwaliteit.
De sperzieboon is over het algemeen vleziger en wordt in zijn geheel geconsumeerd, bonen en peul, zelfs bij rijpheid. De meer recent gecreëerde snij- of sperziebonen kunnen jong worden gegeten als extra fijn boontje tot een voller stadium als een sperzieboon, omdat ze geen draden vormen.

Onder de droogbonen (waarvan alleen de bonen worden gegeten), onderscheiden we de oogst van verse bonen van die van gedroogde bonen, ongeveer 90 dagen na het zaaien.

De onrijpe groene peulen zijn rijk aan vitamine A, B9 en C, spoorelementen en mineralen. De gedroogde bonen zijn ook zeer rijk aan vitamine C, spoorelementen en vooral aan plantaardige eiwitten.

De oogst: de oogst van verse bonen of jonge peulen begint 60 dagen na het zaaien. Voor verse bonen moet dit gebeuren voordat de peulen beginnen uit te drogen en rimpels vertonen. De bonen moeten nog net hun kleur beginnen te krijgen. Voor de consumptie van peulen vindt de oogst elke 2 of 3 dagen plaats, zowel in het fijn als extra fijn stadium voor snijbonen. De oogst van gedroogde bonen gebeurt door de hele plant af te snijden en deze op te hangen op een droge, luchtige plek. Ze kunnen naar behoefte worden gedopt.

De bewaring: het invriezen van peulen is tegenwoordig de meest voorkomende bewaarmethode. Hiervoor moeten ze worden gesnaveld, gewassen, 5 tot 6 minuten worden geblancheerd in kokend water en vervolgens in koud water worden gedompeld voordat ze in een schone theedoek worden gedroogd. Eenmaal in een zakje kunnen de bonen in de vriezer op -18°C worden geplaatst. Toch wint het inmaken weer aan populariteit bij een groeiend aantal consumenten vanwege de inherente smaakkwaliteiten van deze bewaarmethode. Net als bij invriezen: snavel af, wassen, blancheren en dan de bonen in koud water dompelen. Doe ze vervolgens in potten die je vult met gezouten kokend water. Sluit ze af en steriliseer ze vervolgens in een stoofpan of met een steriliseerapparaat gedurende 1,5 uur op middelhoog vuur. Zorg ervoor dat de potten volledig onder water staan nadat ze goed zijn vastgezet.

Gedroogde bonen: goed gedroogde bonen kunnen tot een jaar worden bewaard als ze onder goede omstandigheden worden opgeslagen, bijvoorbeeld in luchtdichte potten.

De tuiniertip: bonen hebben, zoals alle leden van de vlinderbloemenfamilie (Fabaceae), de eigenschap om stikstof uit de lucht in de bodem vast te leggen dankzij een symbiose tussen plant en bacterie. Ze hebben dus het vermogen om de bodem te regenereren. Een teelt van bonen kan worden opgenomen in een vruchtwisseling na het onderwerken van groenbemesters.
De boon behoort tot de planten die weinig voedingsstoffen nodig hebben. Traditioneel wordt de teelt van bonen in Midden- en Zuid-Amerika geassocieerd met die van pompoenen en maïs, waardoor een drietal ontstaat waarvan de combinatie gunstig is. Deze combinatie wordt lokaal Milpa genoemd. Bonen gaan ook zeer goed samen met aubergines, wortelen, kolen, aardappelen en radijzen omdat ze elkaar beschermen. Vermijd echter de aanwezigheid van lookachtigen (uien, knoflook) of venkel, omdat hun groei elkaar remt.

Een bespuiting met brandnetelgier helpt effectief tegen aanvallen van bladluis en versterkt tegelijkertijd de planten die ervan hebben geprofiteerd.