Bismarckia nobilis - Bismarckpalm

De Bismarckpalm, Bismarkia nobilis in het Latijn, lokaal ook wel witte latanpalm genoemd, is zonder twijfel een van de mooiste palmen van Madagaskar. Zijn silhouet is regelmatig, zijn groeiwijze is imposant en zijn blad is spectaculair: samengesteld uit zeer grote waaiervormige bladeren, verbaast het door zijn lichte en blauwachtige, bijna metalen kleur, die des te helderder zal zijn naarmate de plant onder warme en droge omstandigheden groeit. Vorstgevoelig wordt hij meestal in een kuip gekweekt, waar hij niet hoger zal worden dan 3 meter. Deze weelderige palm zal veel indruk maken op een terras of groot balkon. Hij vraagt veel zon en warmte om te gedijen, maar verdraagt eenmaal geworteld goed een gebrek aan water.

De Bismarkia nobilis (synoniem Medemia nobilis) behoort tot de familie van de palmen (Arecaceae). Hij is endemisch in het centrale en westelijke deel van het eiland Madagaskar, maar wordt om zijn sierkwaliteiten gekweekt in vele tropische of gematigde streken over de hele wereld. Het is een soort die zich ontwikkelt in droge zones, savannes of half beboste gebieden. In de natuur kunnen zeer oude exemplaren 25 m hoog worden met een kroon van meer dan 7 m breed, afmetingen die hij in ons klimaat nooit zal bereiken, en al helemaal niet als hij in een kuip wordt gekweekt. Hoewel hij goed is aangepast aan warme, droge klimaten, verdraagt deze palm slechts enkele lichte nachtvorsten, tot ongeveer -2°C. Om die reden is hij alleen in volle grond te kweken in zeer beschutte tuinen aan de Franse Rivièra of in de oostelijke Pyreneeën.

De Bismarckpalm heeft een langzame groei in droge grond, iets sneller in vochtig gehouden grond. Hij ontwikkelt een korte, enkele schijnstam (stam) met een grijsgroene kleur, waarop de resten van oude, verdroogde bladeren zitten. Deze droge bladeren vormen een soort schubben. Het loof is regelmatig rond deze stam gerangschikt en zal niet breder worden dan 3 m. De bladeren, die in de natuur 3 m breed of meer kunnen worden, zijn rond en costapalmaat, wat betekent dat de deelbladeren waaiervormig rond een centrale as zijn gerangschikt. Ze zijn zeer leerachtig en vertonen een prachtige lichtgrijsblauwe kleur, veroorzaakt door de aanwezigheid van een witachtige waslaag op hun bovenkant. De onderkant is licht blauwgroen van kleur. Elk blad is verdeeld in 20 tot 30 stijve segmenten en wordt gedragen door een bladsteel van 1,80 m tot 2,40 m lang, voorzien van enkele doorns en bedekt met een zeer lichte waslaag en bruine schubben.

Deze palm is tweehuizig, wat betekent dat er mannelijke exemplaren zijn, die alleen meeldraadbloemen dragen, en vrouwelijke exemplaren die alleen bloemen met een stamper produceren. De bloeiwijzen zijn hangend, bruin van kleur en bezet met kleine gele bloemen. Na bestuiving door bijen of wind ontstaan aan de vrouwelijke planten trosjes kleine eivormige vruchten van 3,5 cm in diameter, met een roodbruine tot donkerbruine, zwartachtige kleur, die elk slechts één enkel zaad bevatten.

Zeer gewaardeerd als laanboom langs de kust in het zuiden van Californië, Florida en Arizona, in Indonesië en Australië, vormt deze blauwe palm van Madagaskar ook een absoluut opmerkelijke terras- of patioplant. Hij verdraagt de teelt in een grote kuip goed, die je in de winter opbergt in een koele, lichte en goed geventileerde ruimte, vorstvrij. Geplaatst bij een ingang, aan weerszijden van een poort of solitair geplant bij een zwembad, zal hij schitterend staan. Liefhebbers van grafische en blauwe planten kunnen aan zijn zijde de Nolina siberica, de Agave ovatifolia, de Dasylirion wheeleri, de Yucca rigida of andere spectaculaire vetplanten planten die goed zijn aangepast aan droge omstandigheden.