Acer pseudoplatanus Corstorphinense - Gewone esdoorn

De Acer pseudoplatanus 'Corstorphinense' is een variëteit van de Gewone esdoorn waarvan het jonge blad in een prachtig gouden kleur uitloopt. Het verkleurt vrij laat naar groen, en wanneer de herfst aanbreekt, kleurt het opnieuw geel. Deze middelgrote, bladverliezende boom wordt bij voorkeur solitair geplant om hem goed tot zijn recht te laten komen, of aan de rand van grotere bomen om hem van de lichte schaduw te voorzien waar hij van houdt. Hij past zich aan aan de meeste vruchtbare en vochtige bodems, evenals aan de stedelijke atmosfeer, en is eerder bestemd voor grote ruimtes. Hij kan met de jaren flink uitgroeien en heeft een grote levensduur.

De esdoorn is het belangrijkste geslacht binnen de kleine familie van de Aceraceae (die overigens slechts één ander geslacht telt, de Dipteronia). Er zijn minstens 150 soorten esdoorns, afkomstig uit het hele noordelijk halfrond (Amerika, Europa en Azië). Het zijn meestal bomen, maar soms ook struiken, zoals de prachtige Japanse esdoorns, die vrijwel allemaal bladverliezend zijn, met uitzondering van de *Acer sempervirens*. Ze hebben echter allemaal tegenoverstaande bladeren, evenals dubbele vleugelnoten, de 'helikoptertjes' uit onze jeugd, wat helpt bij de herkenning.
De Acer pseudoplatanus is een Europese soort, ook wel bastaardplataan genoemd, met handvormige bladeren en een sterke groei. Hij kan op volwassen leeftijd inderdaad 30 m hoog worden en tot 500 jaar oud worden. Hij komt tot op 1500 m hoogte in de Alpen voor, waar hij groeit in vruchtbare bodems. Hij houdt van vochtige grond en hoewel hij op een zonnige standplaats kan groeien, waardeert hij halfschaduw, zoals hij die aan de bosrand kan krijgen. De botanische soort heeft aanleiding gegeven tot verschillende tuinvariëteiten, waarvan de meeste zijn geselecteerd vanwege hun purperen, bonte of gele blad.
De Esdoorn 'Corstorphinense' ontleent zijn naam aan het dorp Corstorphine (tegenwoordig een voorstad van Edinburgh in Schotland). Een eeuwenoude boom stond daar meer dan 500 jaar tot 1998, toen hij door een storm werd vernietigd. Het verhaal gaat dat de variëteit Corstorphinense afkomstig zou zijn van deze boom, tenzij het een sport (een mutatie) was van een andere eerbiedwaardige boom bij Craigflower House, in het kustgebied van Fife, ook in Schotland. Hoe dan ook, deze van nature voorkomende variëteit levert in zijn land van herkomst grote bomen op, waarvan de hoogte 25 m kan bereiken en de stam, massief, een omtrek van 4,60 m kan hebben. In uw tuin, na 10 jaar aanplant, zou hij tot 7,50 m hoog moeten worden, met een breedte van ongeveer 6 m.
Deze mooie boom wordt gewaardeerd om zijn prachtige, handvormige blad, dat in het voorjaar goudgeel van kleur is, met lichte oranje tinten wanneer de jonge scheuten verschijnen. De bladeren evolueren vervolgens geleidelijk naar een chartreusegroen voordat ze uiteindelijk laat, rond juni, naar groen verkleuren. De handvormige bladeren bestaan uit vijf lobben, drie grote en de twee zijdelingse veel kleiner. Ze zijn gemiddeld ongeveer 15 cm lang, bij een vergelijkbare breedte. Tegenoverstaand, zoals bij alle esdoorns, worden de grote bladeren gedragen door lange bladstelen van een centimeter of twaalf. In de herfst kleuren ze opnieuw geel voordat ze afvallen. De kleine, groengele bloemen openen zich in april in hangende aren van 6 tot 12 cm lang en zijn nectarrijk. De vruchten hebben twee vleugels van 2,5 cm lang die een hoek van 60 tot 90° vormen, en verschijnen bij oudere exemplaren.

De gewone esdoorn 'Corstorphinense' komt het beste tot zijn recht als solitair of aan de rand van grotere bomen. Zeer winterhard tegen strenge vorst, past hij zich aan aan elke voldoende diepe, goed doorlatende en niet te droge grond. Plant onder zijn schaduw sierstruiken zoals de *Cornus mas* 'Jolico', een gele kornoelje die u zowel een prachtige, zeer vroege gele bloei vóór het blad, decoratieve en eetbare rode vruchten als prachtige herfstkleuren met een rode dominantie biedt. Een zilveren Californische liguster (*Ligustrum ovalifolium* 'Argenteum') met fijn, half wintergroen blad dat breed is gerand met wit-crème, stelt u in staat om een mooi contrast te creëren met het massievere blad van uw esdoorn. Weinig bekend maar gemakkelijk te kweken en zeer decoratief, de *Lonicera tatarica*, een struikkamperfoelie, biedt u een mooie voorjaarsbloei in lichtroze, gevolgd door decoratieve oranje vruchten in de zomer.