Erwten zaaien: van zaai tot oogst in de moestuin

De doperwt is een van de populairste en gemakkelijkst te kweken groenten in de moestuin. Doperwten zijn rijk aan voedingsstoffen, vezels en plantaardige eiwitten en passen dan ook uitstekend in de voorjaarsmoestuin. Door doperwten te kweken en te zaaien in de moestuin geniet je het hele doperwtseizoen van verse en smakelijke groenten. In deze handleiding ontdek je hoe je doperwten zaait, wanneer je doperwten in de volle grond zaait en welke goede werkwijzen je helpen om dit zaaiwerk te laten slagen. Van het kiezen van het zaad tot de oogst van doperwten en van de verzorging van klimmende doperwten tot die van lage rassen: we leggen alles stap voor stap uit. Of je nu net begint of al gewend bent om doperwten te planten, je vindt hier nuttige tips voor mooie doperwtenscheuten waarvan je volop kunt genieten!

Welke doperwten zaai je?

Type erwt	Kenmerken	Zaai / oogst
Lage erwten	Maximaal 50-60 cm hoog, geen steun nodig. Perfect voor kleine ruimtes.	Zaai: feb-apr / Oogst: mei-jul
Klimmende erwten	Groeien tot 2 m hoog. Hebben steun nodig. Geven langdurig een rijke oogst.	Zaai: feb-apr / Oogst: juni-aug
Doperwten (om te doppen)	Je eet alleen de zaden. Harde peulen. Zeer zoet en smakelijk.	Zaai: feb-apr / Oogst: mei-jul
Peultjes of sugar snaps*	Je eet alles: de peul en de zaden. Oogst ze jong. Zeer mals en knapperig.	Zaai: feb-apr / Oogst: mei-juni (vroeg)

*Er bestaan ook knapperige erwten of sugar snaps, ontstaan uit een kruising tussen een gewone erwt en een peultje. De peul is dikker en de erwten zijn groter dan bij het peultje.peultje

Waar zaai je doperwten?

Doperwten zijn planten die de voorkeur geven aan een koel en vochtig klimaat. Ze groeien in de zon of halfschaduw. Ze hebben namelijk licht nodig om te groeien, maar kunnen ook schade oplopen door hoge temperaturen en direct zonlicht. Kortom: kies in het noorden voor de zon en in het zuiden eerder voor halfschaduw. 

Doperwten groeien het best in goed doorlatende grond die rijk is aan organische stof en licht zuur is (pH tussen 6 en 7). Zaai doperwten niet in verdichte of vochtige grond, want daardoor kunnen rotting en schimmel ontstaan.

Mijn advies: doperwten kunnen rechtstreeks in de volle grond worden gezaaid, maar ook in potten of bakken op een balkon of terras. 

Let op! Erwten groeien goed samen met knolrapen, radijzen, wortels en aardappelen, maar verdragen het niet om in de buurt van lookgewassen zoals ui, sjalot of knoflook te worden gezaaid. 

Wanneer zaai je doperwten in de volle grond?

Erwten kunnen in allerlei klimaten worden gekweekt, maar de zaaitijd verschilt per teeltgebied en plaatselijke weersomstandigheden. Over het algemeen zaai je erwten in het voorjaar (tussen februari en april), wanneer de bodem voldoende is opgewarmd en er geen risico meer is op late vorst. Voor een vroege oogst kun je erwten met ronde, gladde zaden in oktober-november en vervolgens vanaf februari zaaien. Erwten met gerimpelde zaden kun je tussen februari en eind mei zaaien. Houd er echter rekening mee dat erwten een hekel hebben aan hoge temperaturen, dus zaai niet te laat. Bij een gemiddelde bodemtemperatuur van 10 °C duurt de kieming 10 tot 15 dagen. 

De ideale temperaturen voor een goede groei van erwten liggen overdag tussen 18 en 23 °C en 's nachts tussen 8 en 10 °C. Om ze een handje te helpen, kun je erwten onder een plastic tunnel zaaien. Verwijder die zodra de erwten zijn gekiemd. De bladeren van erwten zijn bestand tegen temperaturen van ongeveer -5 °C tot -10 °C.

Erwten groeien snel, maar het is belangrijk om het zaad vroeg in het seizoen te zaaien, zodat de planten voldoende tijd hebben om zich te ontwikkelen vóór de hoge zomertemperaturen. Over het algemeen is het aan te raden om elke twee weken erwten te zaaien, zodat je de oogst over een langere periode spreidt.

Erwten met gerimpelde zaden kiemen doorgaans minder goed dan erwten met gladde zaden, omdat hun zaadhuid dikker is. Daarom kun je erwten met gerimpelde zaden het best iets dieper zaaien dan erwten met gladde zaden, zodat ze gelijkmatig en snel kiemen. Je kunt de gerimpelde erwten vóór het planten ook enkele uren in water laten weken om de kieming te verbeteren.

Hoe zaai je doperwten?

Benodigdheden voor het zaaien van doperwten

• Hark
• Spade of spitvork of woelvork of biovork
• Schoffel of handschoffel om de voren te maken 
• Gieter 
• Tuinhandschoenen 
• Trellis, helmsteel of draadgaas en bamboestokken

Dit zijn de basisstappen om doperwten te zaaien:

1. Bodem voorbereiden: verwijder stenen, afval en onkruid en maak de bodem los met een spitvork en egaliseer hem daarna met een hark. Je kunt erwten ook in een moestuinbak kweken; kies dan bij voorkeur voor lage erwten; 
2. Zaaien: maak voren van 3 tot 5 cm diep en ongeveer 5 cm breed, met een tussenruimte van 30 tot 40 cm. Leg het doperwtzaad om de 5 tot 8 cm in de voren. Zaai erwten met gerimpelde zaden iets dieper in de bodem. Bedek het zaad met fijne grond en druk die licht aan; 
3. Water geven: doperwtenscheuten hebben veel water nodig om zich te ontwikkelen, vooral tijdens warme en droge periodes. Geef de bodem licht water, zodat hij vochtig blijft maar niet doorweekt raakt. Geef niet te krachtig water, want daardoor kunnen de zaden verschuiven;

Doperwten oogsten

Lang leve het doperwtseizoen! Doperwten zijn ongeveer 60 tot 80 dagen na het planten klaar om te worden geoogst, afhankelijk van het ras. Oogst de erwten regelmatig om de productie op gang te houden en te voorkomen dat de peulen te rijp en vezelig worden.

Verzorging van het erwtenzaaisel

Erwten hebben ook steun nodig om te klimmen, zoals een trellis, stokken of een helmsteel voor klimmende erwten. Lage erwten hebben genoeg aan laag draadgaas of enkele takken, zodat ze rechtop blijven staan. Je kunt de bodem mulchen om de wortels koel en vochtig te houden en onkruidgroei tegen te gaan. Als je deze stappen volgt, moet het lukken om doperwten te zaaien en te genieten van heerlijke verse groenten uit je tuin.