Courges leiden?

Pompoenen en courgettes behoren tot de komkommerachtigen, een familie van over het algemeen kruidachtige planten met een kruipende of klimmende groeiwijze, waarvan de stengels soms ranken hebben. Komkommerachtigen hebben veel ruimte nodig om hun lange vertakkingen uit te spreiden. In een kleine tuin kun je ze gerust leiden om ruimte te besparen.

Mogelijke rassen, geschikte steunen, technieken… Zo leid je pompoenen.

Waarom pompoenen leiden?

Verticale teelt heeft verschillende voordelen, vooral wanneer je weinig ruimte in de tuin hebt. Zo bespaar je met het leiden van pompoenen aanzienlijk veel ruimte. Gewoonlijk wordt aangeraden om pompoenplanten 2 m uit elkaar te zetten, maar met verticale teelt kun je deze afstand verkleinen tot 1 m of zelfs 0,5 m.

Bovendien voorkomt deze teeltmethode dat de vruchten voortdurend in contact komen met de bodem. Daardoor kan de lucht beter tussen de bladeren van je komkommerachtigen circuleren en neemt het risico op ziekten af, zoals valse meeldauw, bacteriële verwelking en brandvlekken. De oogst is hierdoor veel comfortabeler, maar kleine dieren kunnen je pompoenen dan weer veel moeilijker opeten.

Tot slot beperkt verticale teelt het ontstaan van vlekken en het geel worden van de vruchten. Deze verschijnselen komen vaak voor wanneer de planten over de bodem groeien.

Welke pompoenrassen kun je leiden?

Bij de komkommerachtigen die het meest geschikt zijn om te leiden, denken we aan rankende rassen met ranken. Ook de grootte en het gewicht van de vruchten zijn hierbij van groot belang. Laat het idee om de grootste pompoenen verticaal te kweken varen. Rassen die vruchten van meer dan 4 kg produceren, zijn namelijk veel geschikter voor teelt op de bodem!

Er bestaan daarentegen verschillende kleine pompoenrassen die perfect geschikt zijn om te leiden, zoals:

• de 'Baby Boo', een rankend ras met ranken dat minivruchten van 100 tot 300 g produceert, met een diameter van 5 tot 8 cm;
• de 'Pomarine', een rankend en productief ras dat vruchten van gemiddeld 300 g geeft, met een diameter van 5 tot 8 cm;
• de 'Sweet dumpling', een rankend ras dat vruchten van ongeveer 500 g produceert, met een diameter van 8 tot 15 cm;
• de 'Pomme d’or', een rankend en productief ras dat vruchten van 50 tot 200 g geeft, met een diameter van 6 tot 8 cm.

In tegenstelling tot pompoenen hebben courgettes meestal geen ranken die hen helpen klimmen. Toch kun je ze ook tegen een steun leiden. Denk bijvoorbeeld aan:

• ‘Shooting star’, een productief ras met lange vruchten die je oogst wanneer ze 15 tot 20 cm lang zijn;
• ‘Zéphyr’, een tweekleurig ras met lange, smalle vruchten die je oogst wanneer ze 10 tot 16 cm lang zijn;
• of ‘Black Forest’, een sterk rankend ras met een uitbundige groei en langwerpige, zeer smakelijke vruchten.

Welke steun kun je gebruiken om een pompoen te leiden?

Gegalvaniseerd schapengaas, metselwerkgaas, een rol gelast gaas, een stevige gaasplaat… Het belangrijkste is dat je een steun gebruikt die voldoende sterk is om het gewicht van de pompoenen te dragen.

Je kunt schapengaas bijvoorbeeld langs elke rij pompoenen plaatsen:

1. sla palen naast je planten in de grond;
2. span het schapengaas verticaal tussen deze palen;
3. laat je pompoenen tegen deze steun opklimmen.

Je kunt je pompoenen ook verticaal langs een muur of laag muurtje laten groeien:

1. bevestig het gaas aan de muur met muurbevestigingen voor gaas en stevige panelen;
2. of bevestig eerst stevige plankdragers en maak daar vervolgens het gaas aan vast.

Je kunt ook een prieel bouwen:

1. gebruik takken van hazelaars;
2. bouw het prieel in de vorm van een tipi;
3. bedek de constructie met schapengaas.

Goed om te weten: bomen en vrije hagen zijn ook uitstekend geschikt als steun voor klimmende komkommerachtigen.

Hoe leid je pompoenen?

Benodigdheden:

• een steun om de planten te leiden (zie hierboven);
• jute touw.

De techniek

1. Verrijk de bodem in het voorjaar royaal met compost en plaats de steun voor je pompoenen.
2. Verspeen je jonge pompoen- en courgetteplanten rond half mei in de volle grond.
3. Kies een zonnige standplaats aan de voet van de steun.
4. Wanneer de pompoenen ongeveer twintig centimeter lang zijn, steek je de ranken voorzichtig door de openingen van het gaas (de ranken nemen het leiden binnenkort over).
5. Bind de ranken met zachte bindmaterialen, zoals jute touw, aan de steun vast. Houd de bindingen los genoeg om de plant niet te beschadigen.
6. Herhaal dit naarmate de planten groeien en zorg ervoor dat je de stengels goed van elkaar scheidt, zodat lucht en licht onder de bladeren kunnen komen.

Let op: zorg ervoor dat de vruchten van je komkommerachtigen niet in de openingen van de steun groeien.

Onderhoud

1. Controleer regelmatig de groei van je geleide pompoenen en pas de bindingen zo nodig aan.
2. Geef je pompoenen zeer regelmatig water, want geleide planten drogen veel sneller uit.
3. Leg een dikke laag organische mulch aan de voet van je pompoenen om het vocht in de bodem langer vast te houden. Tijdens het verteren voedt de mulch de bodem bovendien.
4. Op een klein oppervlak is het belangrijk om je pompoenplanten te snoeien:
   1. wanneer de hoofdsteel 4 of 5 bladeren heeft, snoei je hem terug tot 2 bladeren;
   2. na 3 weken, wanneer de zijstengels 8 bladeren hebben ontwikkeld, snoei je ze terug tot 5 bladeren;
   3. zodra de vruchten zijn gevormd, snoei je terug tot 2 bladeren.

Lees voor meer informatie alle adviezen van Aurélien over het zaaien, planten, kweken en oogsten van pompoenen.