Opuntia Alta - Schijfcactus

De Opuntia engelmannii var. alta is een cactus die zich onderscheidt door zijn winterhardheid en prachtige groeikracht. Deze plant uit een droog klimaat bestaat uit vlezige, grijsgroene, langwerpige 'schijfstammen' (cladodiën), die rijkelijk voorzien zijn van geduchte, goudkleurige doornen. In het voorjaar ontluiken aan de rand van deze grote schijfstammen delicate, zijdeachtige bloemen, een beetje gekreukt, met een prachtige geel-oranje tint. Deze bloei wordt gevolgd door de vorming van rode, eetbare vruchten bij rijpheid. Zijn groei is vrij snel en de teelt, in een steenachtige en goed doorlatende bodem, geeft geen enkel probleem. Verbazingwekkend in een strakke setting, krachtig gewapend met afschrikwekkende doornen, spectaculair tegen een achtergrond van rotsen en blauwe lucht, structureert hij op natuurlijke wijze exotische, eigentijdse decors en beschermt hij effectief de grenzen van een droge en wilde tuin.

De Opuntia engelmannii, een nauwe verwant van de Barbarijse vijg (Opuntia ficus-indica), is een vetplant zonder echte bladeren uit de cactussenfamilie. Deze botanische soort is oorspronkelijk afkomstig uit de droge gebieden van Texas, in de VS, waar hij langs de Rio Grande River en in de omliggende vlaktes groeit. De vorm 'Alta' is zo genoemd vanwege zijn grotere ontwikkeling: een volwassen exemplaar kan onder gunstige omstandigheden bijna 2 meter in alle richtingen bereiken. De vegetatie bestaat uit een 'stam' die met de tijd een diameter van 40 cm kan bereiken, die zich vertakt in afgeplatte, vlezige en ovale takken, van vrij uniforme grootte, artikels of cladodiën genoemd. Hun oppervlak is grijsgroen, een beetje blauwgroen, vrij glad. Ze zijn rijkelijk voorzien van korte, geelachtige stekels van 2-3 cm, glochiden genoemd, verzameld in bundels, die zeer gevaarlijk zijn bij het hanteren. Tijdens de bloei, die overvloedig is in juni, verschijnen aan het uiteinde van de takken verschillende bloemen waarvan de kleur varieert van citroengeel tot oranje, in kopjes van 3-4 cm diameter, gecentreerd rond een groene stamper omgeven door gele meeldraden. De bloemen maken plaats voor vruchten die rijkelijk bezet zijn met areolen en die bij rijpheid paars worden, voordat ze afvallen. Het is belangrijk te vermelden dat deze plant, wanneer hij het naar zijn zin heeft, invasief kan worden via bepaalde vogels die zijn vruchten consumeren en de zaden willekeurig verspreiden.

Te kweken in bijna al onze streken, is deze cactus winterhard tot -15°C zonder bescherming, maar dan wel in een perfect doorlatende, steenachtige, rotsachtige of zanderige bodem. Hij zal zijn plek vinden in een grote rotstuin, een border op grind, of aan de randen van een droge tuin, waar zijn enigszins spookachtige silhouet prachtig afsteekt tegen een mineralen en sobere setting, bevolkt met wat siergrassen, agaves, Hesperaloe parviflora, en kleine, kruipende en winterharde schijfcactussen zoals de Opuntia humifosa. Je kunt hem daar combineren met boomvormige wolfsmelk (Euphorbia mellifera of E. dendroides), met de reuzenvenkel, met redelijk winterharde zuilcactussen (Cleistocactus strausii) en met grote cistusrozen (Cistus laurifolius), planten die allemaal even sober en zuinig zijn. Geplant als een dichte haag, vormt de Opuntia Alta een eersteklas verdedigingshaag. Het is raadzaam hem uit de buurt van looproutes en kinderen te houden, vanwege zijn geduchte doornen, maar ook vanwege de transparante, bijna onzichtbare doornetjes die met verbazingwekkend gemak in onze huid doordringen en moeilijk te verwijderen zijn.

Let op, de Opuntia is misschien wel een 'taaie rakker', maar zijn schijfstammen zijn bijzonder breekbaar! Is er een schijfstam gevallen tijdens het transport of bij het verplaatsen? Geen zorgen, dit is juist hoe deze veroveraar zich in de natuur verspreidt: elke schijfstam die op de grond valt, is namelijk in staat een hele nieuwe plant te genereren! Dat is een mooie kans om een nieuwe Opuntia te krijgen: laat de schijfstam simpelweg een paar dagen in de open lucht liggen, zodat het weefsel kan helen. Plant deze schijfstam vervolgens verticaal, met 1/3 van het oppervlak onder de grond, in een pot met goede drainage gevuld met een mengsel van zand en potgrond. Zet hem in de zon, geef water als je eraan denkt, hij groeit vanzelf!