Astelia Red devil

De Astelia nivicola Red Devil ® is een grafische vaste plant die qua groeiwijze lijkt op een klein formaat Phormium en vergelijkbare standplaatsvoorkeuren heeft. Deze cultivar onderscheidt zich door haar paars getint blad, vooral aan de bladpunten, een tint die in de winter door de kou intenser wordt. Haar brede, lijnvormige bladeren zijn licht overhangend en volledig bedekt met haartjes waarin het licht speelt. Deze wintergroene plant is een wonder dat wel wat eisen stelt: ze geeft duidelijk de voorkeur aan zure tot neutrale grond die in de zomer koel blijft en verdraagt geen strenge vorst. Prachtig in een tuin met een kustsfeer, vormt ze ook een blikvanger in een pot op het terras tijdens het mooie seizoen in koudere streken.

De Astelia nivicola behoort tot de familie Asteliaceae, of volgens een andere indeling tot de Liliaceae. Het is een botanische soort die endemisch is voor het Zuidereiland van Nieuw-Zeeland. Daar groeit ze in vochtige bergweiden waar in de winter niet zelden sneeuw ligt. Net als andere astelia's dragen mannelijke en vrouwelijke bloemen aparte planten (tweehuizig). De soortaanduiding "nivicola" komt van de Latijnse woorden "nivi" of "nivos" voor "sneeuw" en "cola" voor "bewoner", wat verwijst naar de natuurlijke groeiplaats van deze plant.

'Red Devil', opmerkelijk vanwege haar paars gekleurd blad, zou geselecteerd zijn door Kaikoura Nurseries in Nieuw-Zeeland en rond 2010 in de Verenigde Staten geïntroduceerd. Deze rhizomateuze vaste plant ontwikkelt zich tot een dichte pol en is niet woekerend. Met een zowel opgaande als gebogen groeiwijze bereikt de plant ongeveer 50 cm in alle richtingen, afhankelijk van de groeiomstandigheden. Haar lange bladeren zijn aan de bovenkant bedekt met haartjes en aan de onderkant met een viltlaag. De zeer lange, ongeveer 5 cm brede, enigszins stijve bladeren zijn licht gebogen en puntig aan de top. Ze tonen een meer grijsgroene kleur aan de basis en in het midden van de pol, maar worden paarsrood aan de uiteinden. Deze bladkleur wordt versterkt door de talrijke haartjes, wat het geheel verschillende tinten van pruim, brons, grijs tot amandelgroen geeft, met een irisering in de zon. Bloemstengels die in het blad verborgen zitten, verschijnen zelden in cultuur, in het voorjaar, afhankelijk van het klimaat. Ze dragen bruine, vrij onopvallende maar wel geurende bloemen, gevolgd door op vrouwelijke planten kleine vruchten die steenvruchten zijn in een fel oranje. Haar vrij beperkt ontwikkelde wortelgestel maakt haar zeer geschikt voor teelt in pot.

Deze Astelia 'Red Devil', met haar paarse blad, vormt een uitstekend contrast met de prachtig zilvergrijze Astelia 'Silver Shadow'. Het is een plant gemaakt voor borders of rotstuinen, bij voorkeur in een mild zeeklimaat. Ze verdraagt namelijk in de vollegrond niet de hitte en langdurige droogte van mediterrane zomers, evenmin als kalkhoudende grond. Solitair gebruikt of in groep geplant, geeft de Astelia structuur aan de ruimte en brengt een zeer exotische charme in de tuin. In koudere streken doet ze het uitstekend in een grote pot op het terras of balkon, om haar statigheid in het mooie seizoen te bewonderen, en kan ze vorstvrij overwinterd worden in een koude kas of een weinig verwarmde serre. Je kunt haar bijvoorbeeld combineren met heuchera's, kerstrozen of sterrenschermen met roze bloemen. Voor een meer exotische sfeer, denk bijvoorbeeld aan Helichrysum rosmarinifolium 'Silver Jubilee', de Pittosporum tenuifolium 'Tom Thumb', of de Olearia macrodonta 'Major', planten die ook uit Oceanië komen en net als zij perfect zijn voor aan de kust. Net als grote  siergrassen is het ook een wondermooie vaste plant voor een moderne tuin met sobere lijnen: een pol van Muhlenbergia capillaris, een waar roze wolkje in de late zomer, of van Eragrostis trichodes 'Summer Strain', die lijkt op een gouden tot koperkleurige mist, zouden met deze Astelia een trio van grote schoonheid kunnen vormen.