Mallotus japonicus - Oost-Aziatische mallotus

De Mallotus japonicus, weinig bekend en weinig aangeplant, is een grote Aziatische bladverliezende struik die zowel origineel, zeer sierlijk als uiterst meegaand van karakter is. Deze verrassende neef van de wolfsmelk, hoewel niet de meest winterharde, is interessant vanwege zijn zeer regelmatige, kandelaarachtige structuur, zijn breed uitwaaierende groeiwijze, zijn jonge roze bladeren, zijn weelderige loof, zijn geurende bloei en zijn snelle groei. De teelt is eenvoudig in elke voldoende diepe bodem, zelfs kalkhoudende, in de zon of in lichte schaduw. Plant hem solitair om te genieten van zijn elegantie en zijn ongewone wintersilhouet. Een ongewone plant die het goed zou moeten doen in veel regio's die gespaard blijven van strenge vorst!

Oorspronkelijk afkomstig uit Japan, Korea, Taiwan en centraal China, is de Mallotus japonicus (synoniemen Rottlera japonica, Croton japonicus) een grote struik of kleine boom die behoort tot de grote wolfsmelkfamilie. In de natuur komt hij voor in lichte bossen, aan bosranden en in beboste valleien. Eenmaal goed gevestigd, kan deze Mallotus korte vorst tot ongeveer -10 à -12°C weerstaan en heeft hij in de zomer in alle onze streken, ook op warme standplaatsen, geen extra water nodig. Hij blijkt echter ook krachtig vanuit de stamvoet opnieuw uit te kunnen lopen na iets strengere vorst, mits zijn voet beschermd is.

Met een snelle groei kan deze grote struik uiteindelijk meer dan 6 meter hoog en tot 10-12 meter breed worden (kroonomvang) als hij niet door de tuinier wordt gesnoeid. Hij ontwikkelt namelijk spontaan meerdere stammen, waarop zeer uitgespreide vertakkingen verschijnen, met driedelige (in groepjes van 3 twijgen) en zeer gelede vertakkingen. Bij deze Mallotus zijn het jonge hout, de bladstelen en de bloemstelen bedekt met een fluweelzacht dons. De bladeren komen in het voorjaar (begin april) tevoorschijn in een fel roze-rode kleur, verbleken dan tot zalmroze en krijgen vervolgens een frisse appelgroene kleur en een licht geribbeld uiterlijk. Gedragen door rode bladstelen kunnen ze 10 tot 20 cm lang en 6 tot 15 cm breed worden. Ze verkleuren naar goudgeel voordat ze in het najaar afvallen.

De bloei vindt plaats van juli tot augustus. Deze soort, tweehuizig genoemd, draagt mannelijke of vrouwelijke bloemen op aparte planten. Bij de vrouwelijke planten zijn de bloemen verenigd in kleine pluimen of rechtopstaande trossen die een zeer aangename geur verspreiden. Zonder kroonbladen tonen ze 3 stempels in een bleekgele kleur die geleidelijk naar felrood verkleurt. Bij de mannelijke planten verschijnen ook geurende bloemen, samengevoegd in kleine rechtopstaande pluimen, maar deze keer bestaande uit een bosje bleekgele meeldraden. In aanwezigheid van een mannelijke plant produceren de vrouwelijke bloemen kleine groene, harige vruchten die elk een klein zwart zaadje bevatten.

Deze struik verdient het om vaker in onze tuinen te worden geplant, uiteraard rekening houdend met zijn uiteindelijke omvang. Hij staat bij voorkeur solitair voor een grote heesterborder of in een open ruimte waar zijn silhouet, zelfs in de winter, goed te bewonderen is, lekker warm achter het raam. Zijn aanpassingsvermogen en lage eisen maken een mooie toekomst voor hem mogelijk in onze niet al te koude streken.