Sorbus Rubinowaja - Lijsterbes

De Sorbus 'Rubinowaja' is een intergenerieke hybride tussen een lijsterbes en een peer. Qua uiterlijk het meest lijkend op een lijsterbes, vormt het een grote struik of kleine boom met een iets meer uitgespreide groeiwijze. Het ingesneden blad is behoorlijk sierlijk, vooral wanneer het in het najaar van groen naar geeloranje verkleurt. Het produceert een witte bloei in het voorjaar, die zich vervolgens ontwikkelt tot donkerrode vruchten in zeer aantrekkelijke, dichte trossen. Deze bessen zijn vers of verwerkt eetbaar en hebben een aangename smaak zonder bitterheid. Zeer winterhard, deze plant is gemakkelijk te kweken onder de meeste omstandigheden.

De lijsterbes is een lid van de grote Rozenfamilie (Rosaceae) die ongeveer 5000 soorten telt. Deze familie omvat inheemse planten van ons platteland (meidoorn, kleine pimpernel...), vele sierplanten (dwergmispel, Eriobotrya...) en de meeste van onze fruitbomen (perenboom, abrikozenboom...). Bijzonder rijk is het geslacht Sorbus met een goede honderd soorten, waarvan we twee hoofdtypen onderscheiden: de lijsterbessen, met samengestelde bladeren, en de elzenbessen, met enkelvoudige bladeren. Zoals vaak bij de Rozenfamilie (Rosaceae) zijn er levensvatbare kruisingen tussen verschillende geslachten mogelijk, waarbij een meidoorn (x Crataegosorbus), een appelbes (x Sorbaronia) of een perenboom (x Sorbopyrus) betrokken is.
Dit is het geval bij 'Rubinowaja', een hybride variëteit tussen een Sorbus aucuparia (wilde lijsterbes) en een Pyrus (van een onbekende soort). Hij werd verkregen in Michrurinsk, binnen het Russische Instituut voor Genetica en Selectie van Fruitplanten, en kwam na de Tweede Wereldoorlog op de markt in de USSR. In 2010 kreeg deze variëteit een onderscheiding tijdens de internationale beurs "Green is Life" in Polen. Compact van formaat, vormt het een struik of kleine boom van 2,5 m tot 4 m hoog, met een breedte van 2 tot 3 m. De kroon is middelmatig dicht en de groeiwijze iets meer uitgespreid dan bij pure lijsterbessen, die meestal kegel- tot piramidevormig zijn. De scheuten zijn fijn en buigzaam, vaak overhangend, grijsbruin van kleur en kaal. Ze dragen oneven geveerde, samengestelde bladeren met 11 tot 15 deelblaadjes. De deelblaadjes staan twee aan twee tegenover elkaar langs de centrale bladspil, met het oneven deelblaadje aan het uiteinde. Bij sommige bladeren kan het voorkomen dat de laatste drie deelblaadjes onvolledig zijn ingesneden en deels zijn samengesmolten, alsof de genen van de perenboom, een soort met gaafrandige bladeren, zich op deze manier proberen uit te drukken. De middelgroene, licht glanzende bladeren hebben een behoorlijk sierlijk lijnenspel. Rond eind april (afhankelijk van de regio) verschijnen schermen van 10 tot 12 cm diameter, bestaande uit kleine witte bloemen. Ze zijn nectarrijk en maken bijen blij, wat een nuttige dimensie toevoegt aan het sierlijke karakter van de plant. Deels zelfbestuivend, zal de vruchtzetting plaatsvinden zelfs als hij solitair wordt geplant, maar kan intenser zijn in de buurt van een andere lijsterbes. Na bestuiving verschijnen kleine ronde besjes die vanaf augustus rood kleuren. In september zijn de vruchten van 8 mm diameter donkerrood en klaar om geoogst te worden. Iets kleiner dan gemiddeld bij andere variëteiten, zijn ze desondanks talrijk genoeg zodat de trossen, mooi geaccentueerd door het blad, een aantrekkelijk schouwspel vormen. De bessen met geel vruchtvlees zijn zoet, sappig, zoetzuur en zonder bitterheid. Ze kunnen vers of verwerkt worden gegeten, in jam, compote, gelei, siroop... Rijk aan vitamine C en PP (tot 900 mg per 100 g), bevatten ze ook vitamine A en E. In het najaar verkleurt het bladverliezende loof naar geeloranje voordat het op de grond valt.

De Sorbus 'Rubinowaja' is een originele variëteit die perfect past in kleine stadstuinen, en net zo goed in een landelijke omgeving waar zijn enigszins wilde uiterlijk zeer goed zal integreren. Zeer winterhard en gemakkelijk te kweken in de meeste bodems, in de zon of zelfs in halfschaduw, kunt u hem combineren met andere planten in een gevarieerde border. Voor een mooi kleurcontrast kiest u een sneeuwbalblad met purper of goudkleurig blad. Deze kleine struik, net zo meegaand als de lijsterbes, vindt zijn plek aan de voet ervan en zijn natuurlijke silhouet past ideaal bij die van de lijsterbes. Om de bloeiperiode van uw border te verlengen, kunt u inzetten op chinees klokje waarvan de explosie van heldergele bloemen ongeëvenaard is om de eerste dagen van het voorjaar op te fleuren. De Ribes sanguineum 'Amore' is een rode ribes met rode tot roze bloemen die vervolgens in april-mei het stokje overneemt, en wiens landelijke uitstraling in de lijn van uw border blijft.