Acanthopanax sieboldii Variegatus - Eleutherococcus

De Acanthopanax sieboldii Variegatus, nu bekend als Eleutherococcus sieboldianus, is een ondergewaardeerde neef van de Japanse Aralia's, en zeker niet de minste! Het is namelijk een Aziatische struik die zeer winterhard is, prachtig bont blad draagt en zich aanpast aan bijna alle groeiomstandigheden. Zelfs zo goed dat hij vaak zonder pardon wordt behandeld, gesnoeid en getopt als hij te groot wordt. De voorjaarsbloei is licht en vrij onopvallend, maar het is vooral het handvormige blad met een glanzende crèmewitte rand, opvallend in de schaduw, dat deze struik zo interessant maakt. Hij is perfect om een lichte toets te brengen in donkere hoeken van de tuin, bijvoorbeeld onder grote bomen of bij een muur op het noorden.

De Eleutherococcus sieboldianus Variegatus behoort tot de klimopfamilie (Araliaceae), net als de klimop en de boomvormige engelwortel. Deze struik is oorspronkelijk afkomstig uit de bossen van China. In Japan is hij uit tuinen ontsnapt en heeft zich daar genaturaliseerd op kalkhoudende grond. Zijn winterhardheid, tot onder -15°C, maakt dat hij in al onze klimaten gekweekt kan worden. Hij geeft de voorkeur aan frisse bodems, maar past zich eenmaal goed geworteld ook aan droge grond aan; kortom, hij verdraagt alleen geen kletsnatte grond. Zure, kleiachtige of humusrijke grond doet het ook uitstekend bij hem. Stedelijke vervuiling wordt goed verdragen. Alleen brandend hete standplaatsen zijn niet ideaal.

'Variegatus' is een zeer sierlijke vorm van deze botanische soort, die zich onderscheidt door zijn bescheidenere ontwikkeling, zijn bont blad en zijn uitstekende tolerantie voor droge schaduw. Nog weinig verspreid in Nederland, zal hij snel zijn plek in onze tuinen veroveren. De struik, met langzame groei, bereikt gemiddeld 2 meter in alle richtingen. Hij kan worteluitlopers produceren die verwijderd moeten worden om zijn groei te beperken, of als het blad van deze uitlopers, eenmaal volwassen, niet bont is. Zijn groeiwijze is bossig, zowel dicht als elegant, ondersteund door fijne, gebogen, lichtgrijze en wratachtige twijgen. Het blad, dat bladverliezend is, verschijnt in het voorjaar en valt in het najaar, vrij laat. Het is gegroepeerd met 3 tot 5 bladeren aan lange, groene bladstelen. Het blad is verdeeld in 5 ovale deelblaadjes van 3 tot 6 cm lang, met een spitse punt en een sterk getande rand. Ze zijn onregelmatig gerand en besprenkeld met crèmewit op een zachte grijsgroene achtergrond. Aan de basis van de bladstelen, ter hoogte van de knopen op de twijg, zitten kleine gebogen en scherpe doorns verstopt. Bij deze Acanthopanax zijn er mannelijke en vrouwelijke planten. De bloei vindt plaats in juni, vroeger of later afhankelijk van het klimaat, in de vorm van bolletjes met kleine geelgroene bloempjes, die een luchtige toets aan de plant geven. Alleen de vrouwelijke planten dragen, na bestuiving door een mannelijke plant, kleine ovale zwarte vruchten, die vrij decoratief zijn.

Deze Eleutherococcus sieboldianus Variegatus vormt een bijzonder lichtende, uiterst decoratieve massa in alle iets donkere hoeken van de tuin, die vaak zo lastig in te richten zijn. Hij staat goed onder bomen waar hij zich in de loop der tijd kan uitbreiden, aan de rand van een bosje, of bij een breed pad op het oosten of noorden, gecombineerd met andere struiken. Omdat hij snoei goed verdraagt, kan hij perfect worden opgenomen in een vrije of geschoren haag, verdedigend of niet. Meng hem bijvoorbeeld met liguster, krentenboompje (Amelanchier spicata), botanische rozen, witte of roze spirea's, bij de wollige sneeuwbal (Lonicera xylosteum) of de winterkamperfoelie (Lonicera fragrantissima). Hij past in een tuin met een naturalistische stijl, Engelse, Japanse of zelfs exotische stijl, en voelt zich thuis in alle windstreken van ons land.