Struikboon Artemis

De Stokslaboon 'Artemis' is een verbetering van het ras 'Admires' die een betere opbrengst en een betere resistentie tegen bonenziekten biedt, met name tegen Anthracnose en het bonenmozaïekvirus. Artemis is een slaboon die prachtige, goed gevulde peulen heeft van wel 20 cm lang en bijna 2 cm breed. Hij ontwikkelt zich langzaam, maar zijn befaamde smaak rechtvaardigt de wachttijd voor de oogst volledig. Deze vindt plaats van juni tot oktober. De peulen kunnen op Libanese wijze of in een Chinese wok worden bereid, enzovoort. De manieren om slabonen klaar te maken zijn talrijk en variëren per streek.

Of hij nu voor zijn peul of zijn zaad wordt gegeten, de boon is een zeer geliefde groente in de tuin omdat hij heel gemakkelijk te telen is. Hij is zo punctueel dat de tuinder tot op de dag nauwkeurig weet wanneer hij zijn eerste oogst kan doen, namelijk 60 dagen na het zaaien.

Ontdekt in de Nieuwe Wereld en vervolgens vanaf de 16e eeuw in Europa geacclimatiseerd, is de boon inmiddels een onmisbaar peulvrucht geworden in alle wereldkeukens. De inheemse Amerikanen teelden hem voor zijn gedroogde zaden, maar het waren de Italianen die in de 18e eeuw de consumptie van de hele peul initieerden door hem onrijp te plukken.
De boon is een klimplant met onbepaalde groei. De primitieve rassen zijn allemaal stokbonen en hebben een klimsteun nodig. Later zijn om praktische redenen stamslabonen geselecteerd, maar alle soorten hebben ranken die zich om een steun kunnen winden.
De peulen zijn meestal groen, soms geel (boterbonen), gestreept met rood of zelfs paars. Onder de rassen die in het fijne of extra fijne stadium worden gegeten, zijn er de prinsessenbonen die bij rijpheid draden vertonen. Daarna wordt de peul perkamentachtig en verliest hij zijn smaakkwaliteit.
De slaboon is over het algemeen vleziger en wordt in zijn geheel gegeten, zaden en peulen, zelfs bij rijpheid. De meer recent gecreëerde draadloze prinsessenbonen kunnen jong als extra fijn worden gegeten tot een voller stadium als een slaboon, omdat ze geen draden vormen.

Onder de droogbonen (waarvan alleen de zaden worden gegeten) wordt onderscheid gemaakt tussen de oogst van verse bonen en die van gedroogde zaden, ongeveer 90 dagen na het zaaien.

De onrijpe groene peulen zijn rijk aan vitamine A, B9 en C, spoorelementen en mineralen. De gedroogde bonen zijn ook zeer rijk aan vitamine C, spoorelementen en vooral aan plantaardige eiwitten.

De oogst: de oogst van verse bonen of jonge peulen begint 60 dagen na het zaaien. Voor verse bonen moet dit gebeuren voordat de peulen beginnen uit te drogen en rimpels vertonen. De bonen moeten amper hun definitieve kleur hebben aangenomen. Voor consumptie van de peulen vindt de oogst om de 2 of 3 dagen plaats, zowel in het fijne als extra fijne stadium voor prinsessenbonen. De oogst van gedroogde bonen gebeurt door de hele plant af te snijden en deze op te hangen op een droge, goed geventileerde plek. Ze kunnen naar behoefte worden gedopt.

De bewaring: het invriezen van peulen is tegenwoordig de meest voorkomende bewaarmethode. Daarvoor moeten ze worden gekopt, gewassen, 5 tot 6 minuten in kokend water worden geblancheerd en vervolgens in koud water worden gedompeld voordat ze in een schone theedoek worden gedroogd. Eenmaal in een zak verpakt, kunnen de bonen in de vriezer op -18°C worden geplaatst. Het inmaken wint echter weer aan populariteit bij een groeiend aantal consumenten vanwege de inherente smaakkwaliteiten van deze bewaarmethode. Net als bij invriezen: kop, was, blancheer en dompel de bonen vervolgens in koud water. Doe ze daarna in potten die je vervolgens vult met gezouten kokend water. Sluit ze af en steriliseer ze vervolgens in een pan of met een sterilisator gedurende 1,5 uur op middelhoog vuur. Zorg ervoor dat de potten volledig onder water staan en goed zijn vastgezet.

Gedroogde bonen: goed gedroogde bonenzaden kunnen een jaar worden bewaard als ze onder goede omstandigheden worden opgeslagen, bijvoorbeeld in luchtdichte potten.

De tuiniertip: bonen hebben, zoals alle leden van de vlinderbloemenfamilie, de eigenschap dat ze stikstof uit de lucht in de bodem vastleggen dankzij een symbiose tussen plant en bacterie. Ze hebben dus het vermogen om de bodem te regenereren. Een bonenteelt kan worden opgenomen in een vruchtwisseling na het onderwerken van groenbemesters.
De boon behoort tot de planten die weinig voedingsstoffen nodig hebben. Traditioneel wordt de teelt van bonen in Midden- en Zuid-Amerika geassocieerd met die van pompoenen en maïs, waarbij ze een drietal vormen waarvan de combinatie gunstig is. Deze combinatie wordt lokaal Milpa genoemd. Bonen gaan ook zeer goed samen met aubergines, wortelen, kolen, aardappelen en radijzen omdat ze elkaar beschermen. Vermijd echter de aanwezigheid van lookachtigen of venkel, omdat ze elkaars groei remmen.

Een bespuiting met brandnetelgier helpt effectief tegen aanvallen van bladluis en versterkt tegelijkertijd de planten die ervan hebben geprofiteerd.