Hoe vermeerder je Knautia?

De Knautia, ook wel beemdkroon of duifkruid genoemd, is een vaste plant die geliefd is om haar eenvoudige, luchtige, kleurrijke en vrolijke bloemen in bolvormige bloemhoofdjes. Bovendien bloeit ze rijkelijk, vaak van juni tot aan de vorst. Afhankelijk van de soort verschilt de kleur: mauve bij Knautia arvensis en purperrood bij Knautia macedonica. De planten zijn sterk en gemakkelijk te kweken. Ze houden van zon, goed doorlatende grond en zijn goed bestand tegen droogte. Je kunt knautia's op twee manieren vermeerderen: door te zaaien of door te stekken.

Knautia zaaien

Zaaien is de meest geschikte methode om knautia's te vermeerderen. Ze lenen zich goed voor deze techniek, met een grote kans op succes.

Wanneer en hoe zaai je beemdkroon?

Er zijn drie manieren om zaden van Knautia te verzamelen en te zaaien:

• Verzamel zelf de zaden na de bloei. Daarvoor moet je enkele bloemen laten staan en niet afknippen. Je doet dit in het najaar, wanneer de zaden “rijp” zijn, voordat ze zich verspreiden.
• Koop zaden van Knautia: Knautia arvensis of Knautia macedonica
• Laat de bloemen zichzelf uitzaaien. Deze methode biedt niet de beste garantie op succes, maar als de grond geschikt is, kan de plant vanzelf terugkomen. Daarvoor moet de grond licht, los en goed doorlatend zijn, op een warme standplaats. Als de plant het naar haar zin heeft en spontaan terugkomt, zal ze nooit woekerend worden. Laat de plant zaad vormen en laat de natuur haar werk doen. Leer de jonge plantjes het volgende voorjaar herkennen, zodat je ze niet wiedt.

De beste tijd om knautia's te zaaien is het begin van het voorjaar, in maart of april. Voor verzamelde of gekochte zaden is het nuttig om ze vooraf te stratificeren (ze een koudeperiode te laten doormaken) om de kieming te bevorderen. Doe de zaden in een plastic zak met zand of vermiculiet, dat je licht bevochtigt, en leg de zak 3 weken vóór de aanbevolen zaaitijd in de koelkast. Ga daarna als volgt te werk:

• Vul kweekpotjes met zaai- en stekgrond of fijne potgrond waaraan je wat zand kunt toevoegen.
• Druk de grond licht aan, zodat je een vlak oppervlak krijgt.
• Zaai enkele zaden. Bedek ze met een dun laagje potgrond.
• Geef voorzichtig water met een fijne nevel, bij voorkeur met een plantenspuit.
• Houd de potjes beschut bij een temperatuur van 20 tot 24 °C, op een lichte plek zonder direct zonlicht. Zorg ervoor dat de potgrond licht vochtig blijft.
• Je kunt een klein transparant plaatje van glas of plastic boven op de pot leggen om het vocht in de potgrond vast te houden.
• Label je zaaisels met de plant, de variëteit en de zaaidatum.
• De kiemplanten komen meestal na 15 tot 21 dagen op.
• Verplant de kiemplanten in afzonderlijke potten met een diameter van 7 cm zodra ze 5 cm hoog zijn. Houd de krachtigste planten over.
• Zet de planten buiten zodra het risico op vorst voorbij is.
• Plant de inmiddels sterke Knautia-planten in de tuin of in potten.
• Bereid je grond of substraat voor door er een bodemverbeteraar zoals compost, stalmest of potgrond door te mengen.

Omdat Knautia een zeer winterharde plant is, kun je er ook voor kiezen om in het najaar direct op de plaats te zaaien, zodat de zaden het volgende voorjaar opkomen. In dat geval zal de plant vroeger opkomen. Combineer eventueel verschillende methoden om te ontdekken welke bij jou het beste werkt. Houd daarbij ook rekening met naaktslakken en vogels die de zaden van zaaisels in de volle grond oppikken. Kies uiteindelijk de methode die jou het beste bevalt.

Direct zaaien in de volle grond zonder winterbescherming is mogelijk in gebieden met zachte winters. Zorg elders toch voor tijdelijke bescherming, zodat de jonge planten beschut zijn tegen de strengste winterkou.

• Maak de grond op de plek die je wilt beplanten klaar voor het zaaien. Zorg voor een fijn, homogeen en vlak plantbed: maak de kluiten klein en verwijder de grootste stenen, het onkruid en de wortels ervan. Voeg wat potgrond toe en egaliseer de grond met een hark.
• Zaai de zaden gelijkmatig uit. Je kunt breedwerpig zaaien voor een vrij natuurlijk effect. Zijn de zaden klein, meng ze dan gerust met wat zand, zodat je ze gemakkelijker kunt hanteren.
• Bedek ze met een dun laagje potgrond.
• Druk de grond licht aan met de achterkant van een hark.
• Geef water met een fijne nevel.
• Na het opkomen kun je uitdunnen en alleen de mooiste en krachtigste jonge kiemplanten behouden.

Knautia stekken

Knautia kan in het voorjaar, in april of mei, ook worden vermeerderd door stekken van basale stengels. In tegenstelling tot zaaien biedt deze techniek het voordeel dat de jonge planten identiek zijn aan de oorspronkelijke variëteit. Dat is interessant als je specifieke variëteiten kweekt, zoals 'Red Knight', ‘Mars Midget’ of ‘Thunder and Lightning’, maar niet bij botanische soorten.

Hoe stek je Knautia?

• Snijd met een snoeischaar of mes een stuk stengel met enkele bladeren aan de basis van de plant af. Maak een nette snede vlak onder een knoop. Verwijder eventueel de onderste bladeren, zodat ze niet in contact komen met de grond.
• Dompel de onderkant van de stengel eventueel in stekpoeder.
• Vul een pot met fijne zaai- en stekgrond en steek de stengel erin.
• Druk de grond goed aan en geef water.
• Dek de pot af met een plastic fles of zet hem in een kweekkasje om vocht en warmte vast te houden. Zorg er wel voor dat de bladeren de wanden van de kweekruimte niet raken.
• Zet de pot op een lichte plek, maar niet in direct zonlicht.
• Geef regelmatig water totdat de stek aanslaat, zodat het substraat licht vochtig blijft.
• Ventileer af en toe om de ontwikkeling van ziekten te voorkomen.
• Plant je inmiddels goed ontwikkelde plant in de volle grond of in een pot.