Weigelia: planten, telen, snoeien

Beschrijving en gebruik

De weigelia (Weigela in het Latijn) is een heester uit het Verre Oosten (noordoosten van China, Korea en Japan) die in de jaren 1840 in Europa werd geïntroduceerd. Hij behoort tot de familie van de Caprifoliaceae, net als de kamperfoelie. Het geslacht Weigela omvat een tiental soorten, maar veel cultivars zijn rond 1865 verkregen door de zeer productieve en buitengewone Victor Lemoine.

Deze heester heeft een bossige groeiwijze, waarvan de takken elegant doorbuigen onder het gewicht van de bloemen. De tegenoverstaande bladeren zijn zittend, elliptisch en spits toelopend. De bladrand is gekarteld. Het loof is bladverliezend en behaard, meestal groen, maar er bestaan ook variëteiten met onder meer bontgroen en goudkleurig blad, zoals W. florida ‘Magical Rainbow’, of met purperen blad, zoals W. florida ‘Victoria’. De meeste tonen prachtige herfstkleuren.

Vanaf mei bedekt een veelheid aan klokvormige bloemen de takken op spectaculaire wijze. Weigela ‘All Summer Red’ draagt bloemen in helder rood, terwijl andere eerder roodroze zijn, zoals W. florida ‘Moulin Rouge’. Roze is de meest voorkomende kleur, van lichtroze tot intens roze. Sommige zijn bijna tweekleurig, zoals de kleine W. florida ‘Polka’, terwijl ‘Marjorie’ heel andere bloemen draagt in verschillende tinten. Ook wit is vertegenwoordigd, zoals bij W. ‘Candida’ of de zeer moderne W. ‘Ebony and Ivory’. De botanische variëteit Weigela middendorffiana heeft lichtgele bloemen met een oranje keel. Ondanks zijn originaliteit is hij opmerkelijk genoeg weinig verspreid.

De bloemen bestaan uit bloembladen die een buis vormen die trechtervormig opengaat. Ze staan aan het uiteinde van de twijgjes van het jaar. Ze trekken veel bestuivers aan.

Verschillende kleuren weigelia’s: ‘Bristol Ruby’, ‘Pink Poppet’ (foto PAP), ‘Carnaval’ (foto PAP), ‘Candida’, Weigela middendorffiana (foto Kor!An)

De weigelia verdraagt verplanten gemakkelijk dankzij zijn ondiepe wortelstelsel. Bovendien doet hij het goed op kalkrijke grond. De snelle groei is een van de grote troeven van de weigelia, vooral in een nieuwe tuin. Hij kan uitgroeien tot een weelderige struik. Kies daarom voor een kleine tuin compactere variëteiten, zoals Weigela ‘Nain rouge : pas voor een harmonieus geheel de grootte van je heester aan je tuin aan. Natuurlijk kunnen de kleine variëteiten in een mooie pot een balkon of terras met matige zon prachtig aankleden.

De toepassingen van de weigelia zijn zeer uiteenlopend. De klassieke W. florida ‘Bristol Ruby’, kan bijvoorbeeld een losse haag vormen met een indigostruik. De roze bloemen van de W. florida ‘marjory’ komen mooi uit tegen de purperen bloemen van de roos ‘Munstead Wood Ausbernard’ en veranderen een hoek van de tuin in een bohemienachtige en romantische plek.

Een rotstuin kan worden aangekleed met de weigelia en de contrasterende cultivar ‘Black and White’. Deze kan ook een mooie border vormen, tenzij je liever bont blad hebt, zoals bij W. florida ‘Monet‘.

Enkele soorten loof van weigelia’s: bont blad van ‘Moulin Rouge’, ‘Milk and Honey’ en ‘Monet’ / donker loof van ‘Alexandra’ / schitterende herfstkleuren van ‘Wings of Fire’

Belangrijkste variëteiten weigelia's

Dwergvariëteiten

Middelgrote variëteiten

Grote variëteiten

Weigelia florida Pink Poppet - Chinese weigelia

Een zeer fraaie variëteit met een lange roze bloei en groen loof dat in het najaar purper en okerkleurig opvlamt. Hij komt prachtig tot zijn recht in een pot of aan de voet van een grote heester, zoals de gewone vlier Black Lace.

• Bloeitijd juni tot november
• Uiteindelijke planthoogte 1 m

Productfiche bekijken

Weigelia florida Monet Verweig - Chinese weigelia

De bloemen zijn purperroze en het groene, wit gerande loof is in het voorjaar roze getint. Hij is perfect voor een kleurrijke border, aan de voet van grote heesters of in een border met de kleine, warrige bloemhoofdjes van roze hybride akeleien 'Nora Barlow'.

• Bloeitijd juni, juli
• Uiteindelijke planthoogte 60 cm

Productfiche bekijken

Weigelia florida Ebony and Ivory - Chinese weigelia

De witte bloei komt prachtig uit tegen het donkerpurperen loof. Combineer hem in een border met een goudkleurige Mexicaanse oranjebloesem en een mix van Zeeuwse knoopjes met donkerrode en witte bloemen.

• Bloeitijd juni, juli
• Uiteindelijke planthoogte 1,25 m

Productfiche bekijken

Weigelia Wings of Fire

Wat een prachtig loof! Bij het uitlopen is het groen, in de zomer kleurt het donkerrood en in het najaar wordt het oranje. In een grote pot markeert hij de seizoenen met flair.

• Bloeitijd juni, juli
• Uiteindelijke planthoogte 1,50 m

Productfiche bekijken

Weigelia Candida

Deze zeer fraaie heester heeft een lange witte bloei boven prachtig heldergroen loof dat in het najaar eerst oranje en daarna purperrood wordt! Hij kan solitair worden geplant, met voorjaarsbollen aan de voet of als vrije haag.

• Bloeitijd juni tot augustus
• Uiteindelijke planthoogte 2,50 m

Productfiche bekijken

Weigelia florida Bristol Ruby

Een echte topper! De vermiljoenrode bloei houdt zeer lang aan en de weelderige groeiwijze heeft veel uitstraling. Hij vormt prachtige bloeiende hagen met meidoorns, viburnums en pluimhortensia's... Zaailingen van cosmea en goudsbloemen fleuren de voet van de haag op.

• Bloeitijd juli tot oktober
• Uiteindelijke planthoogte 2,50 m

Productfiche bekijken

Planten

Waar plant je de weigelia?

Voor een rijke bloei staat de weigelia graag in de zon. Hij verdraagt halfschaduw, vooral in streken met felle zon. Ook niet-uitdrogende wind verdraagt hij goed. Kortom, elke standplaats zonder extreme omstandigheden is perfect geschikt.

De bodemsoort maakt hem weinig uit, zolang de grond humusrijk is en niet te droog om de bloei te ondersteunen. Weet dat de weigelia zich uitstekend aanpast aan kalkrijke grond.

Houd rekening met de breedte die de heester in 5 à 6 jaar, eenmaal volwassen, zal bereiken: de grootste variëteiten hebben 2 m ruimte nodig om hun takken uit te spreiden! Heb je weinig plaats, kies dan voor kleine variëteiten.

Wanneer plant je de weigelia?

De herfst (oktober-november) is het beste seizoen om een weigelia te planten. De nog warme bodem zorgt ervoor dat de heester beter aanslaat. Natuurlijk is ook de periode maart-april geschikt om te planten, maar in de daaropvolgende zomer moet je regelmatig water geven.

Een heester in een pot kan ten slotte het hele jaar door worden geplant, behalve bij vorst of droogte.

Hoe plant je een weigelia?

Planten in de volle grond

• Dompel de pot onder in een met water gevulde bak om de wortelkluit goed te bevochtigen,
• Graaf een plantgat dat 2 tot 3 keer zo groot is als de wortelkluit,
• Haal de heester uit de pot en verzorg de vezelwortelige wortels: maak de wortels rondom de wortelkluit los en knip beschadigde of om elkaar heen gedraaide wortels af,
• Vul de bodem van het plantgat met een mengsel van gelijke delen tuinaarde en potgrond (of compost). Leg bij een zeer zware bodem eerst een laag grind of lavagrind aan,
• Plaats de plant en spreid de wortels uit,
• Vul het plantgat met het mengsel,
• Controleer of de wortelhals (het verbindingspunt tussen de wortels en de stam) net boven de bodem uitkomt,
• Maak rondom het plantgat een aarden rand om een kuiltje te vormen dat het water vasthoudt,
• Druk de grond aan en geef overvloedig water, zodat de plantgrond goed aansluit op de wortelkluit.

Planten in een pot

Kies variëteiten met een beperkte groei, zoals de bontbladige Weigela florida ‘Monet’, W. ‘Black and White’ met paarsgroen blad, of W. ‘Pink Popett’ met prachtige herfstkleuren…

Een pot van minimaal 50 cm hoog is geschikt. Controleer of er een drainagegat aanwezig is.

• Maak onder in de pot een waterdoorlatende laag met kleikorrels (vermijd op een balkon materialen die de pot zwaarder maken),
• Vul de pot met een mengsel van tuinaarde, potgrond of compost en zand (2/1), of met speciale potgrond voor bloeiende heesters,
• Bevochtig de wortelkluit minstens 15 minuten in water,
• Plaats de wortelkluit recht en vul de pot met het mengsel of potgrond,
• Controleer of de wortelhals niet is ingegraven,
• Druk de grond aan en geef overvloedig water,
• Breng een mulchlaag aan om het vocht vast te houden.

→ Lees meer in onze adviesfiche: Hoe kweek je een weigelia in een pot?

Sommige variëteiten van Weigela hebben decoratief blad, zoals ‘Magical Rainbow’, ‘Nana Variegata’ en ‘Monet’

Onderhoud

Aan het begin van het seizoen zullen verteerde stalmest of compost het uiterlijk en de bloei van de weigelia verbeteren. Breng na het bemesten een laag BRF aan om de bodem vochtig te houden en in de zomer water te besparen.

In het najaar bevordert een mulchlaag van gevallen bladeren de vorming van humus.

De weigelia snoeien

Na de bloei (in juli-augustus) is het tijd voor onderhoudssnoei. Hierdoor ontwikkelen zich krachtige takken die in het najaar bloemknoppen zullen dragen, zodat ze het jaar daarop kunnen bloeien.

• Snoei de takken in het midden van de struik en de takken die elkaar kruisen,
• Verwijder het oude hout,
• Snoei de bloeiende takken 10-20 cm terug. Snoei boven een naar buiten groeiende zijscheut om de heester luchtiger te maken.

Je kunt de heester verjongen door hem op 20 cm boven de bodem terug te snoeien. Doe dit voorzichtig en spreid deze ingreep uit over meerdere jaren: snoei elk jaar 1/3 van de takken terug en na 3 jaar heb je een volledig vernieuwde heester!

Ziekten en plagen

Weigelia’s zijn gevoelig voor nematoden. Om aantasting te voorkomen, kiest u bij het planten voor goed doorlatende grond. Zaai in de buurt cosmos, vlas en goudsbloemen, die bekende nematociden zijn, net als zonnekruid, kokardebloemen en sierui…

Een adviesfiche beschrijft de verschillende methoden om schadelijke nematoden te bestrijden, maar ook hoe u nuttige nematoden kunt gebruiken.

Afgezien van deze zwakke plek is de weigelia sterk en winterhard.

Vermeerderen: weigelia stekken

Stekken is de aangewezen methode om weigelia te vermeerderen. Hiervoor zijn twee periodes het meest geschikt: half augustus en tijdens de rustperiode van de heester.

Weigelia stekken in augustus

• Neem met een goed geslekte en ontsmette snoeischaar een stengel-/worteldeel van ongeveer 20 cm van een afgerijpte, halfhoutige tak,
• Verwijder de bladeren aan de basis,
• Plant de stek in een kweekpotje dat vooraf is gevuld met zaaigrond of een mengsel van half potgrond en half zand,
• Geef water,
• Dek af met een plastic zak, folie of een stolp om een vochtige atmosfeer in stand te houden,
• Houd vochtig en ventileer eenmaal per dag,
• Wanneer er nieuwe bladeren verschijnen, verpot je de stek en zet je deze in de lichte schaduw.

Stekken van droog hout

Vanaf eind november stek je met hout dat in rust is (vanaf de beroemde 25e november!). Kies een plek tegen een muur op het noorden. De stekken moeten beschermd zijn tegen direct zonlicht en wind.

• Maak een grote pot klaar of graaf een kleine greppel (inkuilbed) die je vult met een mengsel van gelijke delen grond, compost en zand (of zaaigrond en stekgrond),
• Neem een stengel-/worteldeel van ongeveer 30 cm van een tak van dit jaar,
• Snijd de top schuin af boven een oog en de basis onder een knoop, zodat je een stek van ongeveer 20 cm overhoudt,
• Plant in het mengsel en laat minimaal 3 ogen boven de grond uitsteken,
• Verspeen in februari-maart in potten gevuld met potgrond, of met een mengsel van gelijke delen grond en compost (1/1),
• Zet in de lichte schaduw en geef regelmatig water,
• Plant de volgende herfst op de definitieve plek.

→ Lees meer in de tutorial van Servane: Weigelia stekken

Combineren in de tuin

Je kunt het hele jaar door een interessante border creëren door planten te combineren die in verschillende seizoenen voor hoogtepunten zorgen. Zo kun je bijvoorbeeld kiezen voor een goudkleurige veldbies met oranje aren, die contrasteert met het purperen loof en de paarsroze bloemen van de weigelia ‘Minor-Black’. De prachtige lichtgele Cosmos ‘Xanthos’, die in april-mei wordt gezaaid, verlengt de bloei en gaat in september samen met de herbloei. Het loof van de Bergenia ‘Dragonfly Sakura‘ past bij de bronzen herfstbladeren van de heester en de prachtige bloei brengt vanaf maart leven in de border. Kleine bollen, zoals de Cyclamen coum, steken in februari hun roze vleugeltjes boven de grond uit.

Een idee voor een combinatie die vier seizoenen mooi is: Weigela ‘Minor Black’, Cosmos ‘Xanthos’, Luzula sylvatica ‘Solar Flare’, Cyclamen coum rose, Bergenia ‘Dragonfly Sakura’(©Terra Nova Nurseries)

Een niet al te hoge haag (1 tot 1,5 m) kan worden aangelegd met W. ‘Milk and Honey‘ met zijn lichte kleur en prachtige herfsttinten, naast een indigostruik en een zwarte blaasspirea. Een mahonia en een Mexicaanse oranjebloesem zorgen voor wintergroen loof…

Een eigentijds geheel kan worden gecreëerd met een Weigelia ‘Ebony and Ivory’ met een compacte, ronde groeiwijze, waarvan de voet wordt opgelicht door een charmante schuimbloem met bont blad. Witte sieruien voegen verticaliteit toe en contrasteren met de trompetvormige bloemen van de weigelia. Een Japanse kardinaalsmuts, een kleine groen-witte bol, en een witte duizendknoop zorgen voor een tegenaccent.

Een voorbeeld van een eigentijdse combinatie: Weigela florida ‘Ebony and Ivory’, Tiarella ‘Running Tiger’, Persicaria amplexicaulis ‘Alba, Euonymus japonicus ‘Pierrolino’ en Allium ‘Mount Everest’ (foto Patrick Standish)

→ Ontdek in onze adviesfiche ook andere combinaties met de weigelia in de tuin!

Wist je dat?

De weigelia werd voor het eerst beschreven door Philipp Franz Siebold in zijn Flora Japonica (1833-1850). De naam is opgedragen aan de Duitse scheikundige en botanicus Christian von Weigel (1748-1831).

Naar verluidt werd de plant rond 1842 door Robert Fortune in Europa geïntroduceerd. Deze Schotse botanicus is bekend omdat hij tijdens zijn ongelooflijke expeditie tussen 1848 en 1852 het geheim van de theeproductie in China wist te bemachtigen, evenals theeplanten. Hij legde zijn avonturen vast in een boek dat je kunt terugvinden op de Gallica-website van de BNF.