Hamamelis: de mooiste variëteiten

Toverhazelaar 'Jelena': een winters sprookje

De Hamamelis ‘Jelena’ is een zeer oude selectie (uit 1935), maar als je er maar één in je tuin zou hebben, zou het misschien deze zijn, want de kleur van de bloei is uniek!
De koperoranje bloemen contrasteren met de granaatrode kelk en verschijnen in december aan de kale takken. Ze geuren weliswaar minder sterk dan andere cultivars uit deze selectie, maar de okeroranje nuances zijn prachtig en brengen meteen warmte in elk hoekje van de tuin! Ook het oranjerode loof in het najaar maakt deel uit van zijn onmiskenbare charme. De struik wordt op volwassen leeftijd 4 meter hoog en breed en groeit, net als zijn kleine soortgenoten, langzaam.

Persoonlijk vind ik dat oranje Hamamelis zoals ‘Jelena’ bijzonder elegant staan bij een bakstenen huis, waarvan de kleuren elkaar aanvullen, en waar ze in het najaar en de winter een ongeëvenaarde charme aan toevoegen. De zo warme Hamamelis ‘Jelena’ is ook perfect in een border, in combinatie met winterbloeiende, geurende heesters zoals een Lonicera fragantissima (waarmee hij niet zal concurreren) of een oranje of koraalkleurige kweepeer speciosa. Plant je hem solitair, zet dan enkele bollen of vaste planten met purperkleurig loof aan zijn voet. Die combineren prachtig met de oranjetinten en zorgen, met hun gespreide bloei, voor een lang aanhoudend kleurrijk tapijt: purperklokjes, hyacinten ‘Woodstock’, Ophiopogons, Liriopes, narcissen…

De Hamamelis ‘Jelena’ met prachtige oranjetinten

Chinese toverhazelaar 'Pallida': de geurigste

Een van de bekendste cultivars, en niet zonder reden: de bloemen met hun rafelige gele pompons en kruidige geur zijn zeer groot en ongetwijfeld de geurigste van de Hamamelis. Hij staat van december tot maart in bloei. De felgele kleur van de bloemen wordt versterkt door de donkerrode kelk. In het najaar krijgt hij goudgele bladeren.
Zijn groeiwijze is vrij compact en opgaand, met een schuin vertakte boomkroon. Zijn hoofdtakken zullen zich uitspreiden en hem een zeer open silhouet geven. Als hij volgroeid is, zal hij breder dan hoog zijn (3 m hoog en 4 m breed). Omdat alle Hamamelis ruimte nodig hebben, moet u dus zorgvuldig nadenken over zijn standplaats.

De Hamamelis ‘Pallida’ komt, net als alle Hamamelis met een gele bloei, bijzonder goed uit tegen een donkere of contrasterende achtergrond, bijvoorbeeld groenblijvende heesters of coniferen. Plant hem in een border of solitair. Hij kan een prachtig klein bosje vormen in geel-oranje tinten: combineer bijvoorbeeld Hamamelis ‘Pallida’ met Hamamelis ‘Treasure Trove’ of ‘Westerstede’ en een Hamamelis ‘Orange Beauty’. Solitair is hij ideaal in de buurt van het huis, zodat u van zijn krachtige geur kunt genieten. Kies dan voor eenvoud aan zijn voet om hem goed tot zijn recht te laten komen: enkele vroegbloeiende voorjaarsbollen volstaan om hem een fraaie, lichte omlijsting te geven: herfsttijlozen speciosum ‘Album’ vanwege hun herfstige wit, krokus ‘Cream Beauty’ en sneeuwklokjes om de Hamamelis tijdens zijn volle bloei te begeleiden, botanische tulpen, enzovoort.

Hamamelis mollis ‘Pallida’: spectaculaire gele bloemen. Een exemplaar dat voor een roodkleurend bosje staat, brengt veel glans in de tuin

Hamamelis x intermedia 'Ruby Glow': schitterende koperkleur

Deze toverhazelaar was de eerste cultivar met een rode bloei en dateert uit de jaren 50. Hij behoort dus zeker niet tot de modernste variëteiten, maar ik neem hem hier op in onze selectie vanwege zijn talloze kwaliteiten, te beginnen met zijn uitzonderlijke herfstloof, dat eerst geel is, vervolgens oranje kleurt en daarna tot rood ontvlamt. De bloemen van de Hamamelis ‘Ruby Glow’ bestaan uit talloze draden met een opvallende koperrode kleur, met een dieper karmijnrode kelk. Hij is werkelijk prachtig wanneer hij vanaf januari met zijn vroege bloei begint en de winterse grauwheid tot in februari opfleurt.

Net als bij alle cultivars met oranje tot rode tinten komt de bloei van de Hamamelis x intermedia ‘Ruby Glow’ volledig tot haar recht wanneer de heester op het oosten staat en schittert in de lage stralen van de ochtendzon! Je kunt hem combineren met een toverhazelaar met gele bloemen; de twee kleuren versterken elkaar. Een Parrotia persica vormt in het najaar een prachtige combinatie met zijn vlammende loof. Boven een border is hij prachtig samen met enkele rode lenterozen in dezelfde warme tinten en wintergroene siergrassen zoals de Stipa arundinacea, die met hun koperroestkleurige tinten een mooi antwoord vormen!

Bloemen, groeiwijze en herfstloof van de Hamamelis x intermedia ‘Ruby Glow’

Hamamelis x intermedia 'Diane': levendig rood

De Hamamelis x intermedia ‘Diane’ is een cultivar van zeldzame schoonheid, die absoluut een plaats in onze selectie verdient, want de rode bloei behoort tot de meest heldere en rijkbloeiende. De zeer lichte geur van deze variëteit wordt gecompenseerd door de bijzonder levendige kleuren: de bloemen zijn oranjerood, bijna donkerrood, met vlakke, weinig gegolfde bloembladen en een paarsbruine kelk die de schittering van de bloeiwijzen extra benadrukt. Deze opmerkelijke bloei is overvloedig en verschijnt van het midden tot het einde van de winter, van eind januari tot februari. Het ontvlammen van de grote bladeren zorgt in het najaar voor een prachtig schouwspel: ook de heester tooit zich met schitterende kleuren, van oranjerood tot donkerrood en purper!

‘Diane’, genoemd naar de dochter van het Belgische botanistenechtpaar Robert en Jelena de Belder, dat opmerkelijk veel werk heeft verricht aan Hamamelis, is een oude cultivar uit 1969 die bijzonder geschikt is voor kleine tuinen of beperkte ruimtes, omdat de afmetingen bescheiden blijven: tussen 2,5 m en 4 m. Hij kan zelfs in een grote bak worden geplant. De brede groeiwijze is waaiervormig en opgaand.

Zoals alle Hamamelis staat de Hamamelis x intermedia ‘Diane’ het liefst in de halfschaduw of op een zonnige standplaats, in vochthoudende en goed doorlatende grond.

Combineer deze unieke tinten in een border met een gele Hamamelis zoals ‘Pallida’ of een Hamamelis x intermedia ‘Feuerzauber’ waarvan het oranjerood een echo vormt, zowel in de bloei als in het herfstloof. Je kunt hem combineren met een Rhus typhina (fluweelboom), die in het najaar prachtig bij de oranjetinten past, en gele en witte tinten toevoegen die dit wintertafereel in één keer laten oplichten: kleine sneeuwbessen, Carex comans, goudbruine pollen van Uncinia Belinda’s Find, dwergnarcissen, heideplanten…

De rode tinten van de bloeiwijzen en het herfstloof van de Hamamelis x intermedia ‘Diane’ (foto’s: D. Short en M. Hansen-Flickr)

Toverhazelaar 'Arnold Promise': late gele bloei

De toverhazelaar ‘Arnold Promise’ is een prachtige toverhazelaar met een overvloedige goudgele bloei. De bloemen behoren tot de bloemen die het laatst tot bloei komen, niet vóór februari en tot in maart. Ze zijn meer gekroesd dan die van andere variëteiten, waardoor de struik een zeer delicate uitstraling krijgt, en verspreiden een zeer lichte, zurige geur. De heester krijgt vlammende kleuren in het najaar, eerst geel en vervolgens oranje en rood. Dat is interessant, want dit komt minder vaak voor bij geelbloeiende toverhazelaars. De plant is iets kleiner (4 m x 4 m) en wordt ook gekenmerkt door zijn vrij krachtige groei, dichte vertakking en overhangende groeiwijze.

Je kunt hem combineren met kornoeljes ‘Flaviramera’ en witte kornoeljes (Cornus sanguinea of ‘Winter Flame’) om een sfeervol wintertafereel te creëren. Enkele forsythia’s begeleiden het einde van de gele bloei van de toverhazelaar ‘Arnold Promise’ en nemen vanzelf het stokje over aan de bosrand of in een landelijke plek in de tuin. Als solitair kun je enkele intensblauwe of paarse accenten planten voor een perfecte voorjaarscombinatie (sterhyacinten, muscari’s…) en een najaarscombinatie met bijvoorbeeld asters, die het najaarsloof begeleiden, aangevuld met enkele Ophiopogons voor een sterk contrast in het loof.

De toverhazelaar ‘Arnold Promise’