Een coniferenhaag vervangen: hoe pak je dat aan?

Waarom een coniferenhaag vervangen?

Hagen van levensbomen of leylandcipressen behoren zeker tot de bekendste coniferenhagen. Ze bieden namelijk verschillende voordelen.

• Deze planten groeien snel en kunnen in slechts enkele jaren de gewenste hoogte bereiken.
• Ze zijn goed bestand tegen wind en bieden dankzij hun wintergroene, dichte blad het hele jaar door veel privacy.
• Ze verdragen regelmatige snoei goed en zorgen voor een verzorgd resultaat.
• Tot slot zijn ze vrij betaalbaar in aanschaf.

Maar er zijn veel redenen om ze te vervangen door andere haagheesters.

• Een coniferenhaag vraagt veel snoeiwerk, minstens 1 tot 2 keer per jaar. Sommige soorten zijn namelijk echte bomen, zoals levensbomen, die op volwassen leeftijd bijna 30 meter hoog kunnen worden. Ze moeten daarom sterk worden teruggesnoeid om een haag te kunnen vormen. Daarvoor heb je ook goed snoeigereedschap nodig.
• Als haag van één soort is ze gevoeliger voor plagen of ziekten en put ze de bodem sneller uit.
• Ook bevordert het gebrek aan diversiteit de fauna niet (te dicht voor bijvoorbeeld het maken van vogelnesten) en de flora (door het gebrek aan licht kunnen andere planten zich niet ontwikkelen).
• Over de uitstraling valt te twisten : coniferenhagen worden soms beschouwd als een echte, monochrome, saaie en monotone groene betonnen muur.
• Ze hebben geen andere functie dan het creëren van een scherm, in tegenstelling tot andere haagheesters (eetbaar, drachtig voor bijen enzovoort).
• Het snoeiafval is moeilijk te composteren.

Een haag van levensbomen

De bestaande haag verwijderen

Laten we eerlijk zijn, dit is de meest vervelende stap bij het vervangen van je haag! Begin met het snoeien van de bovengrondse delen van je coniferen. Trek handschoenen aan en ga te werk met een takkenzaag of een kettingzaag.

Vervolgens heb je twee mogelijkheden.

• Laat de stronken zitten als ze niet te groot zijn of te dicht bij elkaar staan, zodat je ertussen kunt planten (waarbij je tijdens het opnieuw planten alleen de oppervlakkige wortels verwijdert).
• Rooi de zone uit en verwijder de stronken. Hiervoor heb je specifiek materieel nodig, vooral als de haag oud is: minstens een goede spade en een zaag als het om een kleine zone gaat, maar meestal eerder een graafmachine of een handtakel. Houd er rekening mee dat je ook de hulp van een vakman kunt inschakelen.

Kies voor het afvoeren van het snoeiafval:

• afvoer naar de milieustraat;
• hergebruik als mulch voor bepaalde delen van de tuin (bijvoorbeeld om paden aan te leggen);
• composteren, wat echter tijd kost (meer dan een jaar) en waarvoor je de takken eerst fijn moet versnipperen.

Verwijder eerst de bovengrondse delen van de heesters voordat je de stronken aanpakt

Kies haagheesters die coniferen vervangen

De keuze van uw toekomstige haagheesters hangt af van:

• de aard van uw bodem (klei, zand, kalkrijk…);
• de weersomstandigheden waaraan de tuin wordt blootgesteld (vorst, neerslag, droogte…);
• de standplaats van de haag (zonnig, halfschaduw…);
• uw behoeften (een jaarrond zichtdichte haag, een haag die in de winter licht doorlaat, een lage haag…);
• de tijd die u aan het onderhoud wilt besteden;
• uw gevoel voor esthetiek en de stijl van uw tuin (geschoren of vrij groeiende haag, één soort, gemengd…).

Er bestaan veel verschillende soorten hagen die een coniferenhaag kunnen vervangen.

• De gemengde haag bestaat uit bomen en heesters uit de streek, die zich van nature aanpassen aan het klimaat en de bodem van de regio. Ze worden in verschillende lagen aangeplant. Bijvoorbeeld: gewone vlier, meidoorn, rode kornoelje, lauriersneeuwbal, sleedoorn…
• De fruithaag is eetbaar en bestaat uit kleine en grote fruitbomen. Bijvoorbeeld: framboos, blauwe bes, aalbes, gojibes, krentenboompje…
• De drachtplantenhaag trekt waardevolle bestuivende insecten aan en voorziet ze van voedsel. Bijvoorbeeld: Mexicaanse oranjebloesem, Abelia grandiflora, Cotoneaster franchetii, Californische sering, aardbeiboom…
• De doornhaag bestaat uit doornige planten. Ze vormen een echte afschrikwekkende en ondoordringbare groene barrière. Bijvoorbeeld: Berberis, duindoorn, Mahonia, Pyracantha, hulst…
• De wintergroene haag heeft blad dat het hele jaar door bescherming biedt tegen inkijk en wind. Bijvoorbeeld: Photinia, broodboom, oleander, olijfwilg, Griselinia…
• De bloeiende haag is het hele jaar levendig en kleurrijk. Bijvoorbeeld: Hamamelis, herfstcamelia, bruidsbloem, Hibiscus, weigelia…
• De kusthaag is bestand tegen wind en opspattend zeewater. Bijvoorbeeld: Cotinus coggygria, Callistemon, Escallonia, Vitex, Chinese sinaasappel…

Er bestaan ook hagen met decoratieve vruchten, vogelhagen en hagen om insecten aan te trekken en te voeden… Je hebt dus volop keuze!

Wat betreft de leveringsvorm vind je:

• kweekpotjes (goedkoop, maar je moet geduld hebben voordat de planten een geschikte grootte bereiken);
• blote wortel (betaalbaar en met een goede aanslag, maar niet het hele jaar door of voor alle soorten verkrijgbaar);
• wortelkluiten (met een goede aanslag, maar duurder en steeds minder aangeboden);
• planten in pot (direct effect, maar duurder in aanschaf).

Meer informatie: Haagheesters: blote wortel, wortelkluiten, kweekpotjes, heesters in pot… Wat kiezen?

Een gevarieerde haag, samengesteld uit verschillende soorten met uiteenlopend blad en verschillende bloeiperioden, verandert de kijk op de grenzen van je tuin volledig ten opzichte van een haag met slechts één soort conifeer

De nieuwe haag plaatsen en aanplanten

Grond voorbereiden

De coniferenhaag heeft veel voedingsstoffen opgenomen, waardoor de bodem verarmd is geraakt. Begin met het losmaken van de grond met behulp van een spade, waarbij je eventuele kluiten stukmaakt.

Voeg vervolgens, om de vruchtbaarheid van de bodem te bevorderen, organische bodemverbeteraars toe, zoals stalmest, compost uit eigen tuin of potgrond van goede kwaliteit. Werk deze door de grond.

Maak de grond los waarin je nieuwe heesters komen te staan en verbeter de bodem

Planten

• Plant in het voorjaar of najaar, buiten periodes van vorst of droogte. Graaf plantgaten die ongeveer twee keer zo groot zijn als het wortelstelsel van de plant. Verwijder wortels of plantenresten die zich eventueel nog in de bodem bevinden.
• Maak indien nodig de wortelkluit van de heester los (bij planten in kweekpotjes of containers) of voer een wortelpralinage uit (bij planten met blote wortel).
• Zet de planten in de grond en houd ongeveer 80 cm afstand tussen elke plant. Je kunt kiezen voor een enkele rij, dubbele rijen of een zigzagverband.
• Geef daarna royaal water. Breng een organische mulchlaag (houtsnippers, gevallen blad, plantenresten…) aan de voet van je haagplanten, om verdamping en de ontwikkeling van concurrerend onkruid te beperken.
• Voor sommige heesters, zoals fruitbomen, moet je steunmateriaal voorzien. Je kunt vooraf ook twee evenwijdige rijen palen plaatsen om het leiden te vergemakkelijken.
• Als je tijdelijk een ondoorzichtige afscheiding wilt behouden totdat de haag is gegroeid, kun je bijvoorbeeld een tijdelijke omheining van rietmatten plaatsen.

Onderhoud

Gedurende de eerste twee jaar na het planten, ook als je voor droogtebestendige heesters hebt gekozen, moet je voldoende water geven totdat het wortelstelsel zich heeft ontwikkeld. Geef water zodra de bodem aan het oppervlak droog is.

Snoei is alleen meerdere keren per jaar nodig als je een strak verzorgde haag wilt. Met één snoeibeurt per jaar houd je de groeiwijzen eenvoudig in evenwicht of stimuleer je bepaalde planten om zich te vertakken. Werk altijd met schoon snoeigereedschap om de verspreiding van ziekten te voorkomen.

Wanneer de mulchlaag aan de voet van de planten op natuurlijke wijze is vergaan, kun je deze vervangen door bodembedekkende vaste planten.

Meer lezen: Hoe plant je een haag?

Geef tijdens de eerste jaren na het planten voldoende water en besteed aandacht aan de bodemverbeteraars en de grond rond de planten, zodat deze niet onbedekt blijft: mulch en eventueel vaste planten