Gladiolus colvillei Nymph - Colville-gladiool

De Gladiolus colvillei 'Nymph' is een variëteit van dwerggladiool waarvan de winterhardheid een teelt in volle grond het hele jaar door in ons gematigd klimaat mogelijk maakt, mits een goede winterbedekking. Deze knol produceert, meestal in het late voorjaar, aren versierd met witte, stervormige bloemen, die delicate, kersroze 'traanvormige' vlekken met een bleekgeel centrum dragen. Een weinig aangeplante hybride in de tuinen, die grote kans maakt om de kijk van tegenstanders van deze vaak als te stijf en kunstmatig beschouwde plant te veranderen. Bekoorlijk, natuurlijk en sierlijk, past hij veel beter dan de grote hybriden in romantische of wat wildere borders.

Het geslacht Gladiolus behoort tot de familie van de iridaceae, de gekweekte variëteiten zijn hybriden verdeeld in 3 grote groepen: Grandiflorus (grootbloemig), Primulinus (vroegbloeiend) en Nanus (vlindergladiool). De Gladiolus colvillei is de eerste bekende hybride in cultuur, verkregen in Engeland in 1823, door de kruising van Gladiolus cardinalis en G. tristis. Hij behoort tot de gladiolen die gekenmerkt worden door vrij kleine bloemen, onregelmatig gerangschikt op stengels van 40 tot 50 cm hoogte, elk dragend tot 10 bloemen. Het onderste kroonblad van elke stervormige bloem vertoont een donkerder centraal gedeelte.

'Nymph' is een oud cultuurras van deze Colville-hybride, op de markt gebracht in 1914, maar nog steeds in teelt vanwege zijn verfijning. Het is een vaste, kruidachtige plant, met dunne, zeer donkergroene, zwaardvormige bladeren, waaiervormig gerangschikt en vormt een pol van ongeveer 50 cm hoog. De bloei vindt plaats in juni. De bladeren worden overtroffen door een aar als bloeiwijze met tot wel 6 bloemknoppen, waarvan de 6-petallige bloemen, met een diameter van 5 cm, op kleine lelies lijken en gedragen worden door zeer dunne stengels. De bloemen openen zich geleidelijk van onder naar boven, in groepjes van 4, en vormen elegante bloemstengels. Het reserveorgaan is een knol (corm), het is een pseudo-bol die overeenkomt met een verdikte stengel voorzien van schubben. Elke knol zal 2 of 3 bloemstengels produceren.

Gladiolen en hun lange, kleurrijke stengels zijn het symbool van de jaren 70 en wat stijve bloemstukken. Ver verwijderd van dat archetype, past de Dwerggladiool 'Nymph' in borders met eenvoudige vaste planten, zonder dat er gesteund hoeft te worden. Hij combineert goed met bodembedekkende rozen (The Fairy, Knock Out), met kleine siergrassen (Stipa pennata of tenuifolia), vergeet-mij-nietjes, penstemons en bijvoorbeeld vlas. Speel met felroze en rood voor de glans en voeg hier en daar zilverachtig blad toe (ezelsoor, alsem) of purper (Panicum Sangria). Voor het maken van boeketten, snijd de bloemstengels wanneer de eerste bloemknop zich begint te openen. Plant ze met tussenpozen van twee weken vanaf het vroege voorjaar tot eind juni om huis en tuin de hele zomer te laten bloeien.

 
De gladiool dankt zijn naam aan de zwaardvorm van zijn bladeren, afgeleid van het Latijnse gladius. Zijn wilde vormen werden vaak afgebeeld in sieraden of op tapijten en stoffen die werden gemaakt door Semitische volkeren van voor de Christelijke jaartelling.