Lithodora oleifolia - Steenzaad

De Lithodora oleifolia, ook wel Olijfbladige steenzaad genoemd, is veel minder bekend dan zijn zuurminnende neef, de wijdverspreide Lithodora diffusa. Het is echter een zeldzame en zeer mooie botanische soort die uitstekend gedijt op kalkrijke en droge grond. De grote, lichtblauw-paarse bloemen lijken een echo te vormen van de heldere, intense lucht van zijn geboortestreek Catalonië. Deze laagblijvende halfheester heeft ook een prachtig zilvergrijs blad, dat in werkelijkheid donkergroen is maar bedekt met glanzende haartjes. Geef hem in de tuin wat hij nodig heeft: zon, een warme, stenige helling en geen water in de zomer. Een ideale metgezel voor alle mediterrane planten!

Het Olijfbladige steenzaad, dat ook de naam Lithospermum oleifolium draagt, is een plant uit de ruwbladigenfamilie (Boraginaceae), endemisch in Catalonië en de oostelijke Pyreneeën. Hij wordt met name gevonden in Spanje, op een kleine locatie bij Figueras, waar hij groeit in spleten van kalksteenrotsen. Het is een houtige, langzaam groeiende halfheester met een zeer spreidende, bijna kruipende groeiwijze. Op volwassen leeftijd, na 5 tot 10 jaar, bereikt hij een hoogte van 20 tot 30 cm en een breedte van 40 tot 80 cm, soms meer. De dunne, sterk vertakte stengels liggen op de grond en dragen wintergroene bladeren die in bundels aan het einde van de twijgen staan. Ze zijn ovaal van vorm, puntig, donkergroen aan de bovenkant en zijdeachtig wit aan de onderkant. De bloei vindt plaats in het voorjaar of de vroege zomer, april-mei-juni, afhankelijk van het klimaat en het weer. De lichtblauw-paarse, vrij grote bloemen zitten ingesloten in een wollige buitenste kroon. Ze zijn gegroepeerd in zeer korte trossen, of zelfs alleenstaand. De zaden, hard als steentjes, zijn de oorsprong van de Latijnse naam Lithospermum, wat letterlijk "steenzaad" betekent.

Blauwe bloemen zijn altijd gewild, maar die van het steenzaad zijn bijzonder geliefd omdat ze zowel helder als delicaat zijn. De Lithodora oleifolia is perfect voor een droge tuin, een zeer zonnige rotstuin op kalkrijke grond of een verhoogd border met grind. Hij is bijzonder goed aangepast aan een gematigd klimaat en heeft, eenmaal goed geworteld, in de zomer helemaal geen water nodig. Zijn winterhardheid, tot -12 à -15°C op zeer goed gedraineerde grond, maakt het mogelijk hem in veel gebieden toe te passen waar ook cistusroosjes, lavendel, rozemarijn en andere mediterrane planten het goed doen. Je kunt hem bijvoorbeeld combineren met Amorpha canescens, Lupinus chamissonis (een kleine lupine voor halfdroge gebieden), of met kattekruid (Nepeta) in een blauwe tuin. Voeg wat kleuraccenten toe door hem te combineren met zeepkruid (Saponaria ocymoides, roze), kruipend gipskruid (Gypsophila repens, wit of lichtroze), Teucrium cossonii (rood), of de mooie Mimulus aurantiacus (oranje).