Dasylirion leiophyllum - Mexicaanse grasboom

De Dasylirion leiophyllum is ongetwijfeld de meest winterharde Dasylirion. Je herkent hem aan zijn frisgroene blad, wat hem de andere naam Groene Sotol heeft opgeleverd. Hij heeft zeer lange, smalle, glanzende, vlezige bladeren met gevreesde tanden langs de rand. Het is een trendy en grafische plant, het hele jaar door decoratief, die tevreden is met weinig, maar een sensatie is in een mineralen decor of op een eigentijdse terras. Zijn zeer korte stam verschuilt zich onder een grote, stralende, regelmatige en sierlijke bladrozet. Hieruit komt in de zomer, na vele jaren, een lange, kaarsvormige bloemstengel tevoorschijn, bezet met kleine witachtige klokjes. De Dasylirion kan zowel in de vollegrond als in een pot worden geteeld. Het is een uitstekende rotsplant of plant voor een droge tuin, die in arme, steenachtige of zanderige grond kan groeien.

Afkomstig uit een gebied dat zich uitstrekt van West-Texas tot het zuidwesten van New Mexico en het zuiden van Mexico, is de Dasylirion leiophyllum in staat om temperaturen van ongeveer -18°C te weerstaan in zeer drainerende grond, en zelfs -20°C in zeer droge grond. Hij past zich daarom aan in veel Nederlandse tuinen, mits geplant in rotsachtige of steenachtige, zeer waterdoorlatende grond. Net als alle Dasylirions verdraagt hij lange periodes van zomerdroogte en is hij onverschillig voor de aanwezigheid van kalk.

Het is een rhizomateuze plant die behoort tot de agavefamilie, met een langzame groei in droge grond, sneller in verse grond. Als hij jong is, vormt de Dasylirion een ruige, zeer dichte bol. Na vele jaren kan hij een valse stam vormen, deels ondergronds, bedekt met de overblijfselen van oude bladeren in een bruine kleur, die een soort rok vormen. Je kunt deze afsnijden om de stam beter te laten uitkomen. Deze stam gaat vaak uiteindelijk liggen, zonder te stoppen met groeien. Hij draagt een bolvormige kroon met een breedte van 1 m tot 1,30 m, bestaande uit enkele honderden stralende, vlezige bladeren, aan de bovenkant plat maar aan de onderkant cilindrisch, 50 cm tot 1 m lang, 1 cm breed, met gekartelde tanden die eerst groen en later geeloranje zijn. De bladeren zijn licht flexibel en gebogen. De bloei vindt plaats na 10 tot 15 jaar teelt, in de zomer. Een dunne, rechtopstaande bloemstengel schiet vanuit het midden van de rozet tot 2 m hoogte omhoog, tussen de bladeren. De zeer kleine bloemen, in klokjes van crèmewit, zitten dicht tegen elkaar aan in het bovenste deel van de bloemstengel. Deze blijft lang aan de plant, vaak tot in de winter. Mannelijke en vrouwelijke planten zijn van elkaar te onderscheiden. Wanneer hij in de zomer water krijgt, vertoont deze Dasylirion een spectaculaire groei. Kies de standplaats van deze plant zorgvuldig en verplaats hem daarna niet meer: zijn kwetsbare wortelstelsel houdt er helemaal niet van om verstoord te worden en verdraagt verplanten zeer slecht. In tegenstelling tot de agave is de dasylirion geen monocarpische plant: de bloei leidt niet tot de dood van de rozet, een zijknop op de hoofdstam van de plant neemt het over.

De Dasylirion leiophyllum is een grafische vetplant, die betovert door de sierlijke symmetrie van zijn vegetatie. Prachtig in een grote pot met sobere vormen, is hij perfect in een minimalistische samenstelling. Geef hem veel zon en een grond die geen water vasthoudt, want hij heeft een hekel aan zware, natte grond in de winter. Hij vindt dus zijn plek op een grote, droge talud, bovenop een grote rotstuin in exotische of eigentijdse stijl, of zelfs bij een zwembad, als de grond goed is voorbereid om hem te ontvangen. Om zijn voet te bedekken, denk bijvoorbeeld aan een tapijt van muurpeper (Sedum), loodkruid (Ceratostigma plumbaginoides), Delosperma of aan een droogtegazon genaamd Zoysia tenuifolia, het Mascarenengras. Je kunt hem ook combineren met agaves, schijfcactussen (Opuntia), redelijk winterharde zuilcactussen (Cleistocactus strausii, Cylindropuntia imbricata) en even spectaculaire en zuinige struikaloë's.