Gele kiwi - Actinidia deliciosa KiwHappy

De Actinidia deliciosa 'Kiw'Happy' vrouwelijk is een variëteit met zeer aantrekkelijke en heerlijke goudgele vruchten. Deze krachtige klimplant kan meer dan 5 meter hoog worden en een ondersteuning zo breed als een prieel of veranda bedekken. Zijn grote, bijna ronde tot ovale bladeren en zijn weelderige groei geven hem een bijna tropische uitstraling. Hij produceert een mooie voorjaarsbloei die de aanwezigheid van een mannelijke plant in de buurt vereist om de bekende roodbruine vruchten te vormen. Deze hebben zoet, sappig geel vruchtvlees en zijn in oktober en november te oogsten. Relatief winterhard groeit de plant op een zonnige standplaats in niet-kalkhoudende, vruchtbare en vochthoudende grond.

De Actinidia deliciosa maakt deel uit van de kleine familie Actinidiaceae, waaraan hij zijn naam heeft gegeven. De actinidia telt enkele tientallen soorten, voor het merendeel liaanachtige, overwegend tweehuizige planten: er zijn mannelijke en vrouwelijke exemplaren, die dus samen aanwezig moeten zijn om vruchten te kunnen krijgen. We onderscheiden verschillende groepen actinidia's, voornamelijk de Kiwaï (Actinidia arguta) of Siberische kiwi met kleine eetbare vruchten, een sierkiwi (Actinidia kolomikta) met groene bladeren waarvan de top roze en wit kleurt, en de bekendste van allemaal dankzij Nieuw-Zeelandse kwekers die hem wereldwijd hebben verspreid: de Kiwi, of Actinidia deliciosa, voorheen Actinidia chinensis genoemd vanwege zijn Chinese herkomst. Afkomstig uit de provincie Hubei in centraal China, kan deze krachtige klimplant 8 meter hoog worden en kunnen zijn lange, flexibele stengels in één seizoen 3 meter groeien en de diameter van een vinger bereiken. Deze bladverliezende klimplant tooit zich met orbiculair tot ovale bladeren, 8 tot 20 cm lang en 6 tot 15 cm breed. In het voorjaar ontwikkelen zich korte scheuten op de twijgen van het voorgaande jaar, die roomwitte, licht geurende bloemen dragen. Op vrouwelijke planten ontwikkelen deze zich na bestuiving met pollen van mannelijke planten tot vruchten.
'Kiw'Happy' is een moderne selectie die vrouwelijke, evenals mannelijke exemplaren combineert. Eén mannelijke plant kan 5 tot 6 vrouwelijke planten bestuiven die in de directe nabijheid (2 tot 3 meter) zijn geplant. Deze vrouwelijke plant moet aan de voet van een stevige constructie worden geplant, evenals een mannelijke plant. Een stevig aan een muur bevestigde leiwijnstok kan volstaan, maar het is verstandiger te kiezen voor een prieel of pergola. De krachtige plant kan zich hierin uitleven, zijn scheuten met de grote, bijna ronde bladeren uitspreiden die elkaar zullen overlappen, totdat er een dichte massa gevormd is die de zonnestralen tegenhoudt en voor een sterke schaduw zorgt.
Tussen april en juni, afhankelijk van de regio, komen er eenvoudige, ongeveer 4 cm grote, roomwitte bloemen in bloei. Licht geurend worden ze gewaardeerd door bijen en andere bestuivers. Wanneer de plant geslachtsrijp is, rond de leeftijd van 3 of 4 jaar, kunnen de bloemen worden bevrucht door het pollen van de mannelijke bloemen. Ze vormen dan de beroemde roodbruine vruchten waarvan het harige uiterlijk doet denken aan dat van de Kiwi, de mascottevogel van Nieuw-Zeeland. Deze worden in oktober-november geplukt en zijn eetbaar wanneer ze zacht aanvoelen. Het gele vruchtvlees is zoet en sappig, en licht zuur.  De kiwi is rijk aan vitamine C, vezels en mineralen zoals kalium, magnesium en calcium en is ook een uitstekende bron van antioxidanten. Als hij voor de rijping wordt geplukt, rijpt de vrucht daarna nog na. Hij is bovendien zeer goed koel te bewaren.

De Kiwi 'Kiw'Happy' is winterhard tot -15°C wanneer hij goed gevestigd is, maar late vorst kan hem schaden, omdat de bladknoppen bij ongeveer -5°C bevriezen. Plant hem daarom op een enigszins beschutte en zonnige standplaats, behalve in het zuiden waar hij wat schaduw tolereert. Zijn exotische uitstraling stelt u in staat een thematische sfeer te creëren, die u kunt versterken door hem te combineren met andere planten in dezelfde stijl. De sterjasmijn of Trachelospermum jasminoïdes is een andere klimplant die een mooi oppervlak kan bedekken en wiens intense geur u de hele zomer zal vergezellen. Zijn kleine, lancetvormige, donkergroene blaadjes zullen contrasteren met die van uw Kiwi, en als u een sterker contrast wenst, kies dan voor zijn bonte vorm, de Trachelospermum jasminoïdes 'Sun Lover', iets minder krachtig, met groene bladeren die wit bont zijn. En om effecten en volumes te variëren, plant u bij uw prieel een Decaisnea fargesii, een middelgrote struik die uw vrienden zal verbazen met zijn gele, stervormige bloemen die in het najaar verrassende, zeer decoratieve turkoois gekleurde peulen geven.