Ranunculus ficaria Flore Pleno - Speenkruid

De Ranunculus ficaria 'Flore Pleno' is de dubbelbloemige vorm van het gewoon speenkruid dat wijdverspreid is op wat vochtige plekken in ons land. Het is een laagblijvende, kleine vaste plant die een mooie, compacte pol vormt, zich uitbreidt als een tapijt en aan het eind van de winter of in het vroege voorjaar schitterende, goudgele waterlelie-achtige bloempjes geeft. Ze zijn zeer regelmatig van vorm en lijken wel charmante miniatuurtjes die op het glanzend groene, hartvormige blad zijn neergezet.  Deze plant bloeit uitbundig zelfs onder het bladerdak van loofbomen, waar ze perfect de wortelconcurrentie verdraagt. Ondanks haar korte groeiperiode in het voorjaar, is speenkruid 'Flore Pleno' uiterst langlevend. Combineer haar met de blauwe bloemen van leverbloempjes (Hepatica) of Oosterse anemoon (Anemone blanda)...

Ranunculus ficaria, ook bekend onder de Latijnse namen Ficaria verna en Ficaria ranunculoides of simpelweg als speenkruid, behoort tot de ranonkelfamilie, net als onze bekende boterbloem. De plant is oorspronkelijk afkomstig uit Europa, West-Azië en Noord-Afrika, en is geïntroduceerd in Noord-Amerika waar ze soms invasief is geworden. Je vindt haar in lichte loofbossen, waar ze vroeg in het voorjaar bloeit voordat de bomen in blad staan, aan bosranden, maar ook op frisse tot vochtige plekken zoals langs waterkanten. Ze groeit ook graag in weiden, op taluds en in hagen, tot op 1600 meter hoogte, altijd op een relatief frisse bodem.

Het is een kleine vaste plant dankzij haar bruine, verdikte wortels die kleine knolletjes vormen. Deze zorgen voor vegetatieve vermeerdering, waardoor de plant min of meer snel ruimte kan innemen. Het loof sterft bovengronds af na de bloei, wat overeenkomt met haar rustperiode. Gewoon speenkruid brengt het eerste deel van de winter door in de vorm van knoppen en ontwikkelt haar nieuwe blad vóór de bloei, in januari-februari afhankelijk van het klimaat. 

De vorm 'Flore Pleno' onderscheidt zich door haar volledig gevulde bloemen. Ze vormt een kleine pol van 5-7 cm hoog voor het blad, en breidt zich op de grond uit over minstens 30 cm. Haar bladerrozetten bestaan uit kleine, hartvormige blaadjes, 4 tot 6 cm breed, dik, glanzend en in een vrij helder, levendig groen. De bloei vindt plaats van maart tot mei, afhankelijk van het klimaat, soms al in februari. Uit de bladpolletjes komen bloemstengels van 15-20 cm hoog, elk met een solitaire bloem van 3 à 4 cm in diameter. De bloem bestaat uit glanzend gele kroonblaadjes, perfect gerangschikt in overlappende rijen van afnemende grootte. De bloem opent 's ochtends en sluit 's avonds, zelfs bij bewolkt of regenachtig weer. Voordat het loof verdwijnt, ontwikkelt de plant witte broedknolletjes in de bladoksels. Deze laten los samen met een klein stukje stengel met een knop. Deze mini-plant valt op de grond en wortelt daar, wat zorgt voor de vermeerdering van het speenkruid, dat zich niet via zaad voortplant.

Met een werkelijk eenvoudige teelt in gewone tuingrond, heeft speenkruid 'Flore Pleno' een goede winterhardheid (-20°C). Ze heeft een duidelijke voorkeur voor frisse bodems, zelfs drassige, maar past zich ook gemakkelijk aan in elke goede, niet te droge grond. Haar zomerrustperiode stelt haar in staat drogere periodes te doorstaan. Ze is ook geschikt voor teelt in potten om het terras of balkon al aan het eind van de winter te laten bloeien. Plant haar aan de rand van een bosje of in een weelderige border, in halfschaduw of zon, samen met leverbloempjes (Hepatica nobilis), longkruid, Kaukasisch vergeet-mij-nietje (Brunnera) of blauwe vergeet-mij-nietjes, voor een prachtig complementair kleureffect. Het is ook een uitstekende vaste plant voor vochtige oevers, zelfs in halfschaduw, naast bijvoorbeeld Rodgersia pinnata 'Chocolate Wings' of zilverkaars (Actaea simplex) 'Brunette', met hun paarsachtig blad.