Pulsatilla patens - Wildemanskruid

De Pulsatilla patens, ook wel Pulsatilla of Wildemanskruid genoemd, is vaak de eerste plant die bloeit na de winter in de barre, koude vlaktes van Siberië, Noord-Europa en de winderige Great Plains van Noord-Amerika. Bescheiden maar elegant biedt deze kleine vaste plant bij de eerste zonnige dagen lichte, klokvormige bloemen in een lavendelkleur met een gouden hart, die verschijnen terwijl het blad net boven de grond komt. Later, tot in de zomer, blijft ze decoratief door het volledig met zilveren haren bedekte loof, versierd met een eveneens interessante, pluizige vruchtdracht. Deze zo sterke plant heeft echter een hekel aan concurrentie van buren: geef haar een plek in een zonnige alpine rotstuin, op een stenige helling of in een border met grind.

De Pulsatilla patens behoort tot de ranonkelfamilie. Ze is oorspronkelijk afkomstig van graslanden en subalpiene weiden, toendra's, en rotsachtige, droge gebieden in Noord-Europa, Siberië en de Verenigde Staten (van Alaska tot zuidelijk Washington, New Mexico, Texas en Illinois). Winterhard tot -30°C, het is een plant voor stenige, zeer goed doorlatende en kalkhoudende grond, met een pH van 7 tot 8. De Pulsatilla patens is het symbool van de Canadese provincie Manitoba en de Amerikaanse staat South Dakota.

Het is een kleine, kruidachtige vaste plant met een knolvormige wortelstok en een gemiddelde groeisnelheid, die een pol vormt van 15 cm hoog en 25 cm breed. Een bijzonder harige plant: ze is bedekt met een opvallende, zilveren beharing die de bladeren, stengel, bloemknop en de buitenkant van de bloemblaadjes bedekt. De bloemknop lijkt op een zeer harig, grijsgroen omhulsel. Hij gaat open tot een enkelvoudige bloem, die een kom vormt die aan een krokusbloem doet denken. Elke bloem bestaat uit 6 stervormige bloemblaadjes in een mauve-blauwachtige kleur, gerangschikt rond een goudgeel hart vol meeldraden. De bloemen bloeien van maart tot mei, afhankelijk van het klimaat, bovenop donzige, purperachtige stengels met een klein kraagje van fijn verdeelde blaadjes. Zodra de bloemen open zijn, komt het zilverachtige, zeer fijn verdeelde en zeer harige blad uit de wortelstok tevoorschijn. Na de bloei verschijnt een vruchtdracht in de vorm van grijs-zilveren pluimen, die net als bij sommige clematissen op een kleine, glanzende pruik lijken en de plant nog langer aantrekkelijk maken.

De Pulsatilla geeft zeer duidelijk de voorkeur aan koude winters, arme, stenige en kalkhoudende grond en volle zon. Plant haar in een verhoogd perk verrijkt met grind, in een rotstuin, op een rotsachtige helling, of om een trap te omzomen, in combinatie met kleine siergrassen (vedergras, zwenkgras), vetkruid of botanische narcissen die haar geen schaduw zullen geven en de wortelstok niet zullen verstikken. Deze plant opent zich alleen in de zon en sluit bij de minste druppel regen, wiegend in de wind als een klein windvaantje tot de bui voorbij is. In warme streken waardeert ze 's zomers een plek met middaghalfschaduw.