Iris germanica Navajo Jewel - Baardiris

De *Iris germanica* 'Navajo Jewel' is een plant die u, als u hem eenmaal heeft, waarschijnlijk door de jaren heen in verschillende tuinen zult blijven koesteren. Het is een plant zonder veel eisen, uitbundig bloeiend en met een mooie opbouw, maar bovenal een bloem vol elegantie, die rust uitstraalt. Deze Baardiris verleidt met de pure, helder azuurblauwe kleur en de volle, grote, golvende bloemen. Ze hebben een dikke, iriserende en doorschijnende substantie en verspreiden een licht, zoetig parfum. Deze variëteit behoort tot de eerste Grote Baardirissen die in het voorjaar bloeien. Hij vindt gemakkelijk zijn plek in de tuin, waar hij jarenlang zal gedijen zonder veel onderhoud te vragen.

De Iris 'Navajo Jewel' is een vaste plant met een wortelstok, die in het voorjaar uitgroeit tot sierlijk opgaande pollen. Het blad verdwijnt in de winter. Hij behoort tot de Iridaceae-familie. Het is een van de vele cultivars die door de eeuwen heen zijn verkregen, met een omstreden herkomst die draait om het aantal chromosomen van mogelijke voorouders. Wat we moeten onthouden, is dat Baardirissen Europese herkomst hebben. Het zijn planten voor kalkhoudende grond die veel zon nodig hebben; hun wortelstokken moeten in de zomer 'bakken' om te kunnen bloeien. Minimaal 6 uur zon per dag is over het algemeen vereist.

'Navajo Jewel' bereikt een hoogte van 95 cm tijdens de bloei. Het is een statige variëteit die u beter niet op zeer winderige plekken kunt planten. De pol zal zich in de loop der tijd theoretisch onbeperkt uitbreiden, waarbij de wortelstokken in het midden uitdunnen ten gunste van de buitenste. Het blad bestaat uit lange, brede, zwaardvormige bladeren met een enigszins blauwgroene tint en parallelle nerven. In april verschijnen dunne bloemstengels met 3 goed verdeelde vertakkingen over hun hoogte, zodat elke bloem zich ongestoord kan ontvouwen. Aan elke stengel vormen zich 6 tot 9 bloemknoppen die in de maand mei uitgroeien tot grote, golvende bloemen. Deze bloeien van de top naar de lagere vertakkingen. De zeer egale azuurblauwe kleur van deze plant wordt, zoals altijd bij Baardirissen, versterkt door de dikke, iriserende textuur van de opstaande bloemblaadjes en de hangende kelkbladen. De bloem is licht geurend.

Veredeling: John Weiler, 1984

Prijzen: HM (Honorable Mention) in 1986, AM (Award of Merit) in 1990.

In plaats van al uw irissen in een homogeen perk te zetten, plaatst u ze beter in kleine groepjes tussen andere vaste planten om de bloeitijd van uw borders te verlengen. Voor het begeleiden van irissen kiest u planten op basis van hun behoeften (standplaats, grond...), hun 'respectvolle' groeiwijze ten opzichte van de irissen (lage planten of luchtig blad) en hun decoratieve aanvulling (uitstraling, bloeitijd). Gaura geven bijvoorbeeld weinig schaduw en houden het perk met uitgebloeide irissen de hele zomer aantrekkelijk. Botanische tulpen, vroege tulpen of leliebloemige tulpen, evenals Eschscholzia (Slaapmutsje), stellen net als de iris tevreden met een droge grond in de zomer. Ooievaarsbekken (Geranium) en weinig eisende najaarsasters (laevis, turbinellus) passen ook uitstekend bij irissen. Taluds en randjes van (stenen) muurtjes worden gestabiliseerd door een dichte beplanting met oude, diploïde variëteiten die lang op hun plek kunnen blijven en weinig verzorging vragen. Is het doel meer decoratief en is onderhoud mogelijk, dan kunt u modernere variëteiten kiezen, bijvoorbeeld middelgrote irissen die minder risico lopen dan de hoge soorten om door wind en regen omver te waaien.

Aan de voet van een muur biedt de relatieve beschutting tegen de wind de mogelijkheid om hoge irissen te gebruiken. U kunt uiteraard op de voorgrond lagere en vroegbloeiende variëteiten planten.

Border langs een pad: het rijk van de vroege dwergirissen (minder dan 40 cm), tot de middelgrote soorten (in hoogte en bloeitijd) en de zogenaamde borderirissen, die middelmatig van hoogte zijn maar gelijktijdig met de hoge soorten bloeien.

Rand van een perk: het domein van de borderirissen, maar ook van de dwergirissen, afhankelijk van de omstandigheden.

Mixed-border: het hele scala aan hoogtes kan worden gebruikt, te kiezen op basis van de plek (voorgrond, achtergrond) en de grootte van de omringende planten.

Een irissenperk, de iristentuin: het paradijs voor de irisliefhebber, waar de keuze van variëteiten (vorm, kleur, geur...) de smaak van iedereen weerspiegelt. Door het gebruik van het hele assortiment Baardirissen kunt u in het voorjaar tweeëneenhalve maand bloei verkrijgen. De keuze voor zogenaamde doorbloeiende (remontante) irissen biedt enkele extra bloemen in de late zomer of het najaar, afhankelijk van het klimaat.

De moestuin kan worden opgefleurd met enkele pollen of randen van irissen, want het is ook de klassieke plek voor de familieteelt van snijbloemen.