Acanthus spinosus - Doornige berenklauw

De Acanthus spinosus, ook wel stekelige acanthus genoemd, is een majestueuze vaste plant met een hoge sierwaarde. Deze soort ontwikkelt grote, diep ingesneden bladeren die duidelijk gestekeld zijn, maar desondanks zeer decoratief en glanzend donkergroen. Ze biedt een spectaculaire zomerbloei met aren vol witte bloemen en roze, eveneens gestekelde schutbladeren. Matig winterhard, het is een plant voor droge, zonnige standplaatsen die zich echter aanpast aan elke goed doorlatende bodem, zelfs kleiachtige of stenige grond. Ze is ideaal om volume en een sterke persoonlijkheid toe te voegen aan borders met vaste planten of kleurrijke eenjarigen.

De Acanthus spinosus is een kruidachtige vaste plant uit de acanthusfamilie, afkomstig uit het zuiden van Griekenland en Turkije. Ze groeit van nature in Korinthe. Dit gegeven doet vermoeden dat het deze plant is, en niet haar verwant Acanthus mollis, die de inspiratie vormde voor het beroemde motief dat de Korinthische kapitelen siert*. Deze stekelige acanthus vormt een dichte, bossige pol van glanzend donkergroen loof van 70 cm hoog en 80 cm breed. De in een rozet geplaatste bladeren zijn lang, diep ingesneden tot aan de centrale nerven. Elke puntige lob eindigt in een lange naald, waardoor ze op een grote, donkergroene distel lijkt. In juni, juli en augustus verschijnen er grote bloemaren op stengels tot 1 m boven de grond. Deze aren van 50 tot 60 cm lengte dragen grote, tweelippige en gekreukelde, zuiverwitte bloemen. Elke bloem wordt bekroond door een dof paarsroze, gestekeld schutblad, wat de bloeiwijze een tweekleurig aanzien geeft. De bloei trekt grote bestuivende insecten aan, zoals hommels en bijen. De vruchten zijn glanzende capsules met grote zaden. Het loof verdwijnt volledig na de bloei, komt in het najaar terug en blijft de hele winter groen, tenzij het te streng vriest. Deze plant verspreidt zich vanuit een wortelstok met dikke, vlezige wortels die water en voedsel kunnen opslaan in periodes van droogte.

De stekelige acanthus is niet de meest winterharde soort van het geslacht en moet in koude klimaten in de winter beschermd worden. Ze is gemakkelijk te telen en goed bestand tegen droogte. Deze werkelijk prachtige plant laat niemand onverschillig. In een droge tuin is het een robuuste, betrouwbare vaste plant die goed combineert met de blauwe bloei van Caryopteris, Ceratostigma griffithii, Perovskia 'Blue Spire', of met Lobelia laxiflora en Epilobium canum in warme tinten. Ze is ideaal om verticaliteit en volume te geven aan borders met vaste planten, in alle regio's. Het is ook een mooie blikvanger in een natuurlijke beplanting of in een grote kuip op het terras. De stekelige acanthus heeft, net als haar verwanten, een zekere voorliefde voor puinhellingen aan de voet van ruïnes, waaraan ze een unieke charme geeft. Ze kan verwilderen in oude tuinen en grote kolonies vormen als ze het er naar haar zin heeft.

*Sinds de Griekse oudheid is de acanthus alomtegenwoordig in de architectuur, sinds de "Mand van Callimachus" (een beeldhouwer uit de 5e eeuw voor Christus) die op de Korinthische kapitelen staat afgebeeld. Volgens Vitruvius zou dit werk geïnspireerd zijn door een acanthus die om een mand heen groeide, die volgens de traditie op het graf van een kind was geplaatst.