Portulacaria afra Variegata - Spekboom

De Portulacaria afra 'Variegata' is een struikachtige vetplant met een bonsai-achtig uiterlijk. Hij onderscheidt zich van de soort door zijn overhangende groeiwijze en lichtgroen blad met crèmekleurige randen, wat prachtig staat in hangmanden. Deze langlevende vaste plant ontwikkelt goed vertakte, roodbruine stengels die de lichte kleur van het vlezige blad extra doen uitkomen. Het is een variëteit met een beperkte ontwikkeling, trage groei en is eenvoudig te onderhouden. Hij is vooral geschikt als kamerplant vanwege zijn beperkte winterhardheid.

De Portulacaria afra 'Variegata' behoort tot dezelfde familie als de postelein, de Portulacaceae. Het is een struikachtige, vlezige vaste plant afkomstig uit zuidoostelijk Afrika die tot 4 meter hoog kan worden en wel 50 jaar oud kan worden. Soms wordt hij "spekboom" genoemd, maar hij wordt vaker verward met de Jadeboom of Crassula ovata omdat hij ook op een miniatuurboom lijkt, maar veel dunnere en kleinere blaadjes heeft. Het is een sierplant die in warme landen vaak wordt gekweekt als levende haag of in topiari-vormen, maar waarvan het blad in Zuid-Afrika 80% van het dieet van olifanten uitmaakt. Hij verdraagt direct zonlicht, maar gedijt beter bij helder, indirect licht. Het is een plant die van veel licht houdt en redelijk goed tegen droogte kan, maar die ook wel wat koelte waardeert, vooral tijdens de groeiperiode. Omdat hij snoei perfect verdraagt, wordt hij vooral gekweekt als bonsai, in potten in een kas, serre of binnenshuis, want hij verliest zijn blad al bij temperaturen vanaf -2 °C.

De Portulacaria afra 'Variegata' is een cultivar die zich onderscheidt van de soort door zijn kruipende groeiwijze, crèmekleurig bont blad en minder krachtige ontwikkeling. Hij heeft een stam en dikke, gedrongen, vlezige stengels met een zeer decoratieve roodbruine schors, die afschilfert en later grijsbruin wordt naarmate hij ouder wordt. Met zijn langzame groei vormt hij uiteindelijk een pol van 2 meter hoog en 1 meter breed. Zijn vertakte pol draagt vlezige, omgekeerd eironde tot ronde blaadjes zonder steel, met een diameter van 1 tot 3 cm, in lichtgroen met een crèmekleurige rand. In zijn natuurlijke habitat bloeit deze plant na de voorjaarsregens van mei tot juni met eindstandige trossen zeer lichtroze bloemetjes met een donkerroze rand, die qua vorm lijken op zijn blaadjes. Deze bloei is zeer zeldzaam in ons klimaat.

Vorstgevoelig moet de Portulacaria afra 'Variegata' in een pot worden geplant, die je bij de eerste vorst naar binnen haalt. Geef dan ook geen water meer tot de groei in het voorjaar weer op gang komt. Combineer hem met andere vetplanten zoals sedums, postelein en Echeveria's om miniatuurtuinen voor droge grond te maken, of zet hem in een grote pot op een veranda of vensterbank.