Trachelospermum jasminoides Star of Toscane - Toscaanse jasmijn

De Trachelospermum jasminoides 'Star of Toscane' onderscheidt zich van de traditionele sterjasmijn door zijn crèmewitte bloemen die geel verkleuren en door zijn vrij compacte groeiwijze, die beter geschikt is voor kleine tuinen en voor teelt in potten. De gele bloemen verspreiden een subtielere geur dan de klassieke Chinese soort, een geur die op zomeravonden een hele hoek van de tuin kan doordringen. Met een glanzend, wintergroen blad dat onder invloed van kou en schaduw mooie roodachtige tinten aanneemt, biedt deze klimplant ook het voordeel dat hij het hele jaar aantrekkelijk blijft. Je kunt hem in de volle grond planten bij een hekwerk, als bodembedekker, die hij zal overwoekeren, of zelfs in een grote pot op het terras of balkon.

De sterjasmijn, Trachelospermum jasminoides, is een klim- of kruipplant uit de maagdenpalmfamilie (Apocynaceae), een familielid van de maagdenpalm, maar ook van de Alamanda en de Mandevilla (de Dipladenia, de zomerse blikvanger van onze bloeiende potten). De plant komt oorspronkelijk uit China, Japan, Korea en Vietnam, waar hij groeit aan bosranden en tussen struikgewas.

De cultivar 'Star of Toscane' werd vóór 2007 in Nederland geïntroduceerd. De plant doet er wat lang over om zich te vestigen, maar ontwikkelt dan lange stengels die snel verhouten. De wintergroene plant kan met de tijd een hoogte van 3 m en een breedte van 1,50 m bereiken. De twijgen zijn bezet met tegenoverstaande bladeren met een gaafrandig, ovaal blad met een spitse punt. Ze zijn dik en leerachtig, glanzend en groen van kleur, meer of minder donker afhankelijk van de bodem. Hun grootte varieert van 5 tot 12 cm in lengte en 2 tot 4 cm in breedte. Als de plant te lijden heeft, door kou of intense droogte, krijgen de bladeren een prachtige rode tint, intenser in halfschaduw dan in de volle zon, waarna ze afvallen. Zodra de omstandigheden gunstiger worden, verschijnen er nieuwe bladeren. De klimmende twijgen vormen bij contact met een vochtig oppervlak luchtwortels waarmee de plant zich kan hechten aan muren, de grond of stenen, net zoals klimop dat doet.

Een ander pluspunt van de Trachelospermum jasminoides 'Star of Toscane' is de bloei in zachtgeel met een goudgeel hart, overvloedig van mei tot juli afhankelijk van het klimaat, vaak met een tweede bloei in september, en vooral goddelijk geurend. De bloemen zijn gegroepeerd in kleine trossen in de bladoksels en aan het uiteinde van de twijgen. De kegelvormige knop ontvouwt zich tot een kleine kroon met een korte buis die wijduitloopt en zich splitst in 5 smalle, spiraalvormig gerangschikte kroonbladen. De diameter van de bloemen is 2 tot 3 cm. De vrucht, die in onze streken zelden wordt gezien, lijkt op een paar kleine, gebogen groene boontjes die zowel aan de basis als aan de top met elkaar verbonden zijn. Bij rijpheid dragen ze zaden met een vruchtpluis. Net als veel planten uit de maagdenpalmfamilie bevat de sterjasmijn voor mensen giftige alkaloïden.

Slechts één exemplaar van deze sterjasmijn 'Star of Toscane' is in staat een hele hoek van de tuin te doordringen van geur, vooral 's avonds en bij warm weer. In de meeste van onze klimaten, behalve de aller-koudste, kan hij in de volle grond worden geplant, bij voorkeur op een goed doorlatende, humusrijke plek in de zon of halfschaduw. Met een vrij langzame groei en droogtetolerant in de zomer als hij eenmaal goed is aangeslagen, wordt deze Trachelospermum meestal gebruikt als klimplant om een hekwerk of een kleine constructie te bedekken, maar hij kan ook een prachtige bodembedekker vormen, als alternatief voor klimop. In koudere streken kan hij in pot worden gekweekt om hem in de winter te kunnen beschermen. Zo kan hij gemakkelijk worden overgezet naar een niet-verwarmde serre om te genieten van zijn mooie winterblad. Ook balkons en terrassen kunnen zijn weelderige bloei herbergen, door de plant in een grote bak te plaatsen.