Holboellia traversii - Klimkomkommer

Holboellia traversii is de meest zeldzame soort binnen dit geslacht van Aziatische klimplanten, verwant aan de Akebia. Toch is hij net zo winterhard als decoratief, eerst door zijn lange, heerlijk geurende voorjaars- tot zomerbloei, en vervolgens door zijn mooie, leerachtige blad dat het hele jaar door blijft. Zijn mannelijke en vrouwelijke bloemen zien er verschillend uit, in een lichtroze mauve of groenachtig wit, en geven bij de warmste zomers enkele eetbare vruchten die lijken op kleine, paarsachtig purperen worstjes. In de tuin klimt hij zonder de omringende struiken te verstikken en zijn bescheiden groei maakt het ook mogelijk hem jarenlang in een kuip te kweken. Meer dan genoeg redenen om deze kleine liaan te omarmen, die in staat is een hele hoek van de tuin of het terras wekenlang te parfumeren.

Holboellia traversii behoort tot de familie Lardizabalaceae. De 5 soorten van het geslacht Holboellia komen oorspronkelijk uit de Chinese en Himalayaanse bergbossen. Het zijn weinig bekende maar robuuste lianen, die een plek in halfschaduw aan de voet en volle zon aan de top prefereren. Ze gedijen in elke goed doorlatende, humusrijke grond zonder teveel kalk, zelfs vrij droog in de zomer zodra ze goed zijn aangeslagen.

De Holboellia hybride van Travers is een van de minst krachtige, maar een van de meest koudebestendige, tot -20°C. Deze houtige liaan wordt in onze tuinen niet hoger dan 3 meter bij 1 meter breedte. Zijn groei is matig snel. De bladeren bestaan uit 3 elliptische tot ovaal-elliptische deelblaadjes van 6 tot 10 cm lang en 4 tot 5 cm breed. Ze zijn min of meer leerachtig en glanzend, donkergroen van kleur. Deze plant heeft de bijzonderheid dat hij vanaf mei tot en met juli eenhuizige bloemen produceert, zowel mannelijke als vrouwelijke, met een verschillend uiterlijk. De kleine, groenachtig witte vrouwelijke bloemen ontstaan aan de basis van nieuwe scheuten, terwijl de talrijkere, lichtroze mauve mannelijke bloemen aan het uiteinde van windende twijgen verschijnen. Ze zijn allemaal heerlijk geurend en hebben de vorm van klokvormige belletjes van 1 tot 1,6 mm lang, die alleen uit wasachtige kelkblaadjes bestaan. De bloemen staan in trossen bijeen. De bloei wordt in het najaar gevolgd door de vorming van enkele 4-5 cm lange, ovale, wratachtige, purperen vruchten, die eetbaar zijn als ze rijp worden.

Holboellia traversii windt zich met genoegen tot in de top van struiken en geurt de lucht meerdere meters in de rondte bijna 2 maanden lang. Hij verdraagt onze winters perfect en blijft het hele jaar mooi. Door de windende stengels tijdens hun groei geleidelijk aan te binden, kan je deze plant gebruiken om een treillage (rasterwerk) op het terras te bekleden, of de kale boomkroon van een kleine boom in de winter. Hij houdt gezelschap met makkelijke kleine clematissen (alpina, integrifolia, viticella, 'Rebecca', tangutica Golden Tiara) of mengt zich met de bloei van Japanse kamperfoelies.