Dwergboterboon Serpedor - Vilmorin

Serpedor vormt prachtige, bleekgele, bijna witte peulen van 14 à 15 cm lang met witte bonen. Plat en 2 cm breed, lijken ze op sabelvormen en vormen ze een mooi contrast met het donkergroene loof. Heb je een balkon of een klein terras? Zet dan wat Serpedor-planten tussen de pot met tijm en die met basilicum. Met zijn gedrongen, compacte groeiwijze en mooie vruchtdracht maak je op een aantrekkelijke manier optimaal gebruik van de allerkleinste tuinruimtes. Dit heerlijke boterboontje wordt niet draderig en verhout niet. Het wordt gegeten als een sperzieboon. Overigens zijn er talloze manieren om sperziebonen of boterbonen te bereiden. Denk bijvoorbeeld aan Italiaanse, Indiase of Libanese bereidingen die vers gegeten worden. Deze recepten zijn ideaal tijdens de zomermaanden. Oogst Serpedor van juli tot september nadat je hem van april tot juli hebt gezaaid.

Of hij nu voor zijn peul of zijn boon wordt gegeten, de boon is een zeer geliefde groente in de moestuin omdat hij heel makkelijk te telen is. Hij is zo punctueel dat de tuinder tot op de dag nauwkeurig weet wanneer hij zijn eerste oogst kan verwachten, namelijk 60 dagen na het zaaien.

Ontdekt in de Nieuwe Wereld en vervolgens vanaf de 16e eeuw in Europa geacclimatiseerd, is de boon inmiddels een onmisbaar peulvrucht geworden in alle wereldkeukens. De inheemse Amerikanen teelden hem voor zijn gedroogde bonen, maar het waren de Italianen die in de 18e eeuw begonnen met het eten van de hele peul door hem onrijp te plukken. De boon is een klimplant met een onbepaalde groei. De primitieve rassen zijn allemaal stokbonen en hebben ondersteuning nodig. Later zijn om praktische redenen stamslagen geselecteerd, maar alle soorten hebben ranken die zich om een steun kunnen winden. De peulen zijn meestal groen, soms geel (boterbonen), gestreept met rood of zelfs paars. Onder de rassen die in het fijne of extra fijne stadium worden gegeten, zijn er de draadbonen die bij rijpheid draadjes (helmdraden) ontwikkelen. Vervolgens verhout de peul en verliest hij zijn smaakkwaliteit. De sperzieboon is over het algemeen vleziger en wordt in zijn geheel gegeten, bonen en peul, zelfs bij rijpheid. De meer recent gecreëerde draadloze sperziebonen kunnen jong als extra fijn worden gegeten tot een voller stadium als een sperzieboon, omdat ze geen draden vormen.

Onder de droogbonen (waarvan alleen de bonen worden gegeten) wordt onderscheid gemaakt tussen de oogst van verse bonen en die van gedroogde zaden, ongeveer 90 dagen na het zaaien.

De onrijpe groene peulen zijn rijk aan vitamine A, B9 en C, spoorelementen en mineralen. De gedroogde bonen zijn ook zeer rijk aan vitamine C, spoorelementen en vooral aan plantaardige eiwitten.

De oogst: de oogst van verse bonen of jonge peulen begint 60 dagen na het zaaien. Voor verse bonen moet dit gebeuren voordat de peulen beginnen uit te drogen en rimpels vertonen. De bonen moeten nog maar net hun kleur krijgen. Voor het eten van de peulen vindt de oogst elke 2 à 3 dagen plaats, zowel in het fijne als extra fijne stadium voor draadbonen. De oogst van droge bonen gebeurt door de hele plant af te snijden en deze op te hangen op een droge, luchtige plek. Ze kunnen naar behoefte worden gedopt.

De bewaring: het invriezen van peulen is tegenwoordig de meest voorkomende bewaarmethode. Daarvoor moeten ze worden gekopt, gewassen, 5 à 6 minuten worden geblancheerd in kokend water en vervolgens in koud water worden gedompeld voordat ze in een schone theedoek worden gedroogd. Eenmaal in een zakje kunnen de bonen in de vriezer op -18°C worden geplaatst. Toch wint het inmaken weer aan populariteit bij een groeiend aantal consumenten vanwege de inherente smaakkwaliteiten van deze bewaarmethode. Net als bij invriezen: kop ze, was ze, blancheer ze en dompel ze dan in koud water. Doe ze vervolgens in potten die je vult met gezouten kokend water. Sluit ze af en steriliseer ze in een stoofpan of met een sterilisator gedurende 1,5 uur op middelhoog vuur. Zorg ervoor dat de potten volledig onder water staan na ze goed te hebben vastgezet.

Droogbonen: goed gedroogde bonen kunnen een jaar worden bewaard als ze onder goede omstandigheden worden opgeslagen, bijvoorbeeld in luchtdichte potten.

De tuiniertip: bonen hebben, net als alle leden van de vlinderbloemenfamilie (Fabaceae), de eigenschap om stikstof uit de lucht in de bodem vast te leggen dankzij een symbiose tussen plant en bacterie. Ze hebben dus het vermogen om de grond te regenereren. Je kunt een teelt van bonen opnemen in een vruchtwisseling na het onderwerken van groenbemesters. De boon behoort tot de planten die weinig voedingsstoffen nodig hebben. Traditioneel wordt de teelt van bonen in Midden- en Zuid-Amerika geassocieerd met die van pompoenen en maïs, wat een drietal vormt waarvan de combinatie gunstig is. Deze combinatie wordt lokaal Milpa genoemd. Bonen gaan ook zeer goed samen met aubergines, wortelen, kolen, aardappelen en radijsjes omdat ze elkaar beschermen. Vermijd echter de aanwezigheid van lookachtigen (Alliaceae) of venkel, omdat hun groei elkaar remt.

Een bespuiting met brandnetelgier helpt zowel effectief tegen bladluisaanvallen als om de planten die ervan hebben geprofiteerd te versterken.