Rode bosbes BIO

De Rode bosbes, in het Latijn Vaccinum vitis-idaea Bio, is een kleine struik voor halfschaduw en zure, vochtige grond die zowel sierwaarde heeft als medicinaal en eetbaar is. Met een brede, lage, goed vertakte groeiwijze en een dicht, klein blad dat het hele jaar blijft zitten, vormt hij een elegante bodembedekker. In het voorjaar, en soms opnieuw in de zomer, tooit de plant zich met kleine, klokvormige bloemetjes in wit-roze die zeer aantrekkelijk zijn. Deze worden gevolgd door kleine, ronde, felrode besjes, de bosbessen, die mooi afsteken tegen het fraaie blad. Deze vruchten, met een zurige smaak, worden traditioneel gedroogd of gekookt gegeten, als jam of gelei bij vlees- en wildgerechten. Plant afkomstig uit de biologische landbouw.

De bosbes behoort tot de heidefamilie (Ericaceae), net als blauwe bessen, heide en rododendrons. De rode bosbes, Vaccinium vitis-idaea, ook wel bergbosbes genoemd, groeit in het wild op zure, humusrijke of venige gronden in de beboste gebieden van bergachtige streken in Noord-Europa, Noord-Amerika en tot in Antarctica toe. In Frankrijk komt de bosbes vooral voor in de Jura en de Alpen, waar ze beschermd is. Het is een langzaam groeiende struik, extreem winterhard, met een wintergroen blad en een lage, spreidende groeiwijze die zich via ondergrondse wortelstokken uitbreidt.

Hij bereikt gemiddeld 25-30 cm hoogte, bij een breedte van 75-80 cm. De kleine blaadjes zijn ovaal, leerachtig, glanzend, 1 tot 3 cm lang, donkergroen aan de bovenkant en voorzien van kleine bruine klieren aan de onderkant. Ze staan zeer dicht op de soepele, bruinachtige twijgen en vormen een dicht, vol bladerdek dat ook in de winter decoratief blijft. De bloei vindt voor het eerst plaats in mei-juni op het hout van het voorgaande jaar, en vervolgens opnieuw in juli-augustus op de scheuten van het lopende jaar. Het zijn kleine, klokvormige bloempjes van 5 tot 7 mm lang, getint met roze op een wit-crème achtergrond, verenigd in kleine trosjes aan het uiteinde van de stengels. Deze door bijen druk bezochte bloei maakt plaats voor ronde, glanzende besjes van 1 cm diameter, die bij rijpheid een fel rood-roze kleur hebben en zeer decoratief zijn. De oogst gebeurt in twee fasen: eerst in de vroege zomer, en dan opnieuw in september-oktober. De rode bosbes is zelfbestuivend, één plant is voldoende voor een rijke oogst.

De bosbes wordt vooral gegeten in de landen van Noord-Europa en Noord-Amerika. De vrucht met zijn zurige smaak bevat weinig calorieën, maar heeft een hoge voedingswaarde: hij is rijk aan vitamine A, B en C, mineralen en antioxidanten. Hij wordt vers geplukt gegeten, als sap, jam, gelei, sorbet, als garnering bij wild, in saus of om likeuren en wijn te aromatiseren. Bosbessen zijn na het plukken ongeveer tien dagen houdbaar en kunnen worden ingevroren voor langere bewaring. In de tuin vindt Vaccinum vitis-idaea zijn plek op halfbeschaduwde plaatsen, langs bosranden, in de fruittuin of langs een muur op het oosten, waar hij een zeer mooie bodembedekker vormt. Deze kleine struik past perfect in borders met zure grond, in gezelschap van rododendrons, azalea's, hortensia's, andromeda's, heide, kamperfoelie... Hij kan ook prachtig in een mooie pot op het terras of balkon, waar hij zijn overvloedige vruchtdracht binnen handbereik biedt: let op de watergift (met kalkarm water) en geef je bosbes regelmatig mest voor heideplanten.