Lobelia tupa (zaad) - Lobelia

De Lobelia tupa, vaak Tupa of lokaal "duivels tabak" genoemd, is een even spectaculaire als originele vaste plant die afkomstig is van de Chileense kust. Deze lobelia vormt een weelderige pol met amandelgroen blad in bundels die aan tabak doet denken. In de zomer verschijnen er hoge bloemstengels met kleine, merkwaardig buisbloemige bloempjes in een prachtig donker rood-paars. Deze vaste plant verdient een plek in de tuin van een liefhebber van bijzondere planten of in een grote exotische border. Voor een succesvolle teelt heeft hij volle zon nodig, evenals een goed gedraineerde en lichte, zelfs zanderige grond. Winterhard tot zone 8 en gedijt hij bijzonder goed in een gematigd klimaat zoals in Nederland. Tuiniers in meer continentale streken kunnen hem in een pot kweken en vorstvrij overwinteren.

De Lobelia tupa behoort tot de klokjesfamilie (Campanulaceae) of lobeliafamilie. Deze botanische soort uit Zuid-Amerika groeit van nature op zanderige grond aan de kust. Het is een vaste plant met een houtige basis en een snelle groei. Binnen twee jaar vormt hij een pol van bladrijke stengels die minstens 90 cm hoog en breed wordt. De hoekige, paarse en behaarde stengels zijn bezet met grote, ovale en spitse bladeren die wel 20 cm lang en 8 cm breed kunnen worden. Deze dikke, licht behaarde bladeren staan in bundels rondom de stengels. Ze hebben een mooie bleekgroene tot grijze kleur en zijn bladverliezend zodra de temperatuur -2/-3°C bereikt. De langdurige bloei vindt plaats in de zomer, van juli tot september-oktober, afhankelijk van het klimaat, op planten van minimaal 2 jaar oud. Uit de pol komen bloemstengels die makkelijk 1,50 m hoog worden, soms 2 tot 3 m onder gunstige omstandigheden. Elke aarvormige bloeiwijze draagt talrijke buisbloemen met een prominente lip, 4 tot 6 cm lang, bestaande uit naar beneden gerichte, opgerolde lobben. Omgeven door een bruin-paarse kelk aan de basis, hebben ze een kleur die varieert van scharlakenrood tot zeer donkerrood. Na de bloei vormen zich veel kleine, zwarte zaden. De Mapuche-indianen in Chili rookten de bladeren van deze plant, die zij "tabaco del diablo" noemden. De plant bevat stoffen met hallucinogene eigenschappen die vergelijkbaar zijn met die van marihuana.

De Lobelia tupa is een plant die niet onopgemerkt kan blijven, zo spectaculair is hij. Hij past perfect in kusttuinen, maar ook landinwaarts in streken met relatief milde winters. Je kunt hem bijvoorbeeld plaatsen in een grote border of rotstuin met een exotische uitstraling, samen met andere even vreemde en prachtige planten zoals Puya, Protea, Melianthus major, Salvia guaranitica of leucantha, of grote slangenkruidsoorten. Deze vaste plant stelt het op prijs als zijn wortels 's zomers koel staan, maar is winterharder als de grond in de winter droog blijft. Prachtig in een tuin met een gematigd klimaat of in onze kuststreken, kan hij ook verrassende bloeiende potarrangementen vormen voor het terras, die elders vorstvrij overwinterd moeten worden.

Let op: zaden alleen geschikt voor zeer ervaren tuiniers die gewend zijn zeer fijn zaad te zaaien. Deze zaden zijn zo fijn als stof, nauwelijks zichtbaar voor het blote oog.