Fleskalebas (zaad) - Cucurbita siceraria

De Pelgrimskalebas of 'vogelnestkalebas' is een sierkalebas die vroeger door pelgrims op weg naar Santiago de Compostela werd gebruikt om water in te vervoeren. De vruchten hebben een karakteristieke flesvorm, met een zeer bolle basis en een rechte 'hals'. Ze worden, eenmaal gedroogd, gebruikt voor decoratie of om voorwerpen van te maken. Deze eenjarige komkommerachtige is een klimplant, dus je hebt stevige stokken of een trellis nodig waar ze zich aan vast kan hechten. Het is een gemakkelijke plant om te zaaien en te telen in rijke, vochthoudende grond.

De pelgrimskalebas komt van een plant die Cucurbita of Lagenaria siceraria heet. Dit is een eenjarige, tropische plant die al heel lang door de mens is geselecteerd en gedomesticeerd voor haar vruchten. De zeer harde en waterdichte schors van de vrucht wordt als recipiënt gebruikt. Volgens verschillende bronnen zou de herkomst in Afrika, Thailand of Peru liggen. Net als courgettes en alle andere kalebassen, behoort deze plant tot de familie van de Komkommerachtigen (Cucurbitaceae).

Als een krachtige kruipende of klimmende plant ontkiemt, bloeit en draagt deze pelgrimskalebas vrucht binnen 4 tot 5 maanden. Ze ontwikkelt vertakte stengels die wel 4-5 meter lang kunnen worden en voorzien zijn van ranken tegenover de bladeren, die zich aan elk beschikbaar steunpunt vast kunnen grijpen. De groene bladeren zijn eenvoudig, rond, behaard en zacht aanvoelend. De bloei vindt plaats van juli tot september, ongeveer 4 maanden na het zaaien. De plant vormt aparte mannelijke en vrouwelijke bloemen. Ze zijn wit, trechtervormig en gaan open in de schemering. Alleen de vrouwelijke bloemen produceren vruchten. De vrucht heeft een bolvormige basis die overgaat in een min of meer dikke cilinder. Hij is bedekt met een glanzende, lichtgroene 'schil'. Als de vrucht droog is, wordt de opperhuid lichtbruin met donkerbruine en roestkleurige vlekken. Elke vrucht kan tussen de 20 en 40 cm hoog worden en een diameter van 18 tot 30 cm aan de basis hebben. Het 'vruchtvlees' droogt in en verhout bij rijpheid, waardoor het hard als hout wordt.

Het zaad van de pelgrimskalebas zaai je in het voorjaar onder verwarmd glas, net als andere groenteplanten. Je kunt ze uitplanten in de vollegrond of in grote potten, waarbij je een stevige en ruim voldoende grote steun voorziet waar ze tegenop kunnen klimmen. Je kunt ze ook tegen een prieel of pergola laten groeien; je bezoekers zullen verrast zijn! Hun bijzondere vruchten zijn perfect voor decoratie. De gedroogde vruchten, die voor de vorst geoogst worden, kunnen vele jaren bewaard blijven. Naar eigen smaak kun je ze perfect verven, in de was zetten of vernissen. Bied de vogels de uitgeholde vrucht aan: misschien maken ze er wel hun nest in!