Trips: herkennen en natuurlijk bestrijden

Hoe ontstaan trips?

Net als veel andere plagen, waaronder rode spint, vermenigvuldigen trips zich bij warm en droog weer. Hun aantastingen zijn dan ook vooral in de zomer te vrezen.

Onder gunstige omstandigheden kunnen trips zich in recordtempo vermenigvuldigen. Zodra het weer echter vochtig en koud wordt, vluchten de larven van trips uit de bovengrondse delen van de aangetaste plant om zich in de bodem te begraven, waar ze overwinteren. Het jaar daarop laait de aantasting dan weer in alle hevigheid op zodra de omstandigheden dit toelaten.

Hoe herken je trips?

Trips is een term die uit het Grieks komt en ‘pissebed’ of ‘houtluis’ betekent. Tegenwoordig staat dit stekende insect ook bekend als ‘onweersbeestjes’, ‘warmtebeestjes’ of ‘augustusbeestjes’. Deze laatste benaming is echter misleidend, omdat we trips hierdoor kunnen verwarren met de oogstmijt. Toch hebben de twee soorten niets met elkaar te maken. Bovendien komen er wereldwijd bijna 3.000 verschillende soorten voor die tot de orde van de thysanoptera behoren. Deze vallen onder verschillende geslachten (Frankliniella, Thrips, Echinothrips…) en niet alle soorten zijn schadelijk voor planten.

Beschrijving van trips

Tripsen zijn piepklein en worden tussen de 1 en 2 mm lang, waardoor ze met het blote oog moeilijk te onderscheiden zijn.

Hoewel sommige tripssoorten vleugelloos zijn, heeft het merendeel op volwassen leeftijd vleugels. Ze zijn dan te herkennen aan hun veerachtige vleugels en hun stekend-zuigende monddelen.

Let op: de larven van trips zijn daarentegen altijd vleugelloos. Je herkent ze aan hun langwerpige lichaam, dat rood, bruin, geel of zwart kan zijn. De larven van trips hebben bovendien de bijzonderheid dat ze zich langzaam verplaatsen.

Symptomen op de plant

Tripsen prikken in plantendelen om zich met de inhoud van de cellen te voeden. Piepkleine vlekjes, of soms zilvergrijze marmeringen, verschijnen dan op het blad van de plant. Uiteindelijk drogen de bladeren uit en vallen ze af. Een ander symptoom is de vervorming van jonge scheuten, bloemen en vruchten, die uiteindelijk necrotisch worden.

Schade door trips op de bladeren ©Scot Nelson

Om zeker te weten dat deze symptomen inderdaad door trips worden veroorzaakt, moet je echter beter kijken. De aanwezigheid van microscopisch kleine uitwerpselen met een zwarte kleur op de bladeren is een andere duidelijke aanwijzing voor hun aanwezigheid.

Tot slot: een aantasting door trips is zelden in staat om de plant te doden, behalve bij een zeer hevige plaag. Toch kunnen tripsen de plant aanzienlijk verzwakken en haar zelfs virale ziekten overbrengen. De meest voorkomende daarvan is het tomatenbronsvlekkenvirus. Dit kan bij veel aanplanten voorkomen, anders dan de naam doet vermoeden.

Welke planten zijn gevoelig voor aantasting door trips?

Trips zijn niet kieskeurig en vallen een groot aantal verschillende planten aan, zowel kamerplanten als tuinplanten.

Het gaat met name om:

• bloeiende planten;
• bomen en sierheesters;
• kleinfruit en fruitbomen;
• tomaten, sperziebonen, komkommers, uien, aubergines, prei enzovoort.

Houd er rekening mee dat elke tripssoort zijn eigen voorkeuren heeft. In Frankrijk kunt u dan ook te maken krijgen met:

• uientrips,
• erwtentrips;
• perziktrips;
• rozen trips;
• graantrips;
• olijftrips;
• gladiolentrips;
• enzovoort.

Trips op een bonenblad ©Gary Chang

Een van de meest gevreesde soorten is de Californische trips, die bijzonder schadelijk is en een grote verscheidenheid aan planten kan aantasten.

Hoe kom je van trips af?

Om te beginnen willen we benadrukken dat er een preventieve methode bestaat om het risico op een aantasting door trips te beperken. Omdat deze parasieten houden van warmte en droogte, kunt u ze gemakkelijk op afstand houden door een vochtige omgeving rond uw planten te creëren.

• Buiten kunt u bij warm en droog weer de bladeren van uw planten regelmatig besproeien.
• Binnen en in de kas kunt u de bladeren van uw planten het hele jaar door besproeien.

Helaas kent deze techniek zijn beperkingen, want veel planten zijn erg gevoelig voor vocht en bovendien vatbaar voor cryptogame ziekten, waarvan de ontwikkeling wordt bevorderd door de voortdurende aanwezigheid van water.

Natuurlijke behandelingen tegen trips

Bij een vastgestelde aantasting helpen bepaalde natuurlijke behandelingen u om de trips uit te roeien zonder chemische insecticiden te gebruiken.

• Gebruik bij uw kasplanten middelen voor geïntegreerde biologische bestrijding. Wantsen van het geslacht Orius, de mijten Amblyseius cucumeris en de nematode Steinernema feltiae zijn natuurlijke vijanden van trips. U kunt ook blauwe vangplaten gebruiken, in combinatie met een speciaal lokmiddel voor trips. Deze zijn doeltreffend voor het vangen van mannetjes en vrouwtjes van de belangrijkste tripssoorten.
• Bij een zware aantasting kunt u neemolie, een aftreksel van knoflook met een oplossing van zwarte zeep of pyrethrum gebruiken om de trips te bestrijden.

Let op: verpot uw aangetaste planten altijd, ongeacht de gebruikte bestrijdingsmethode, zodat ze gezonde, larvenvrije potgrond krijgen.