Laatste groenten en fruit uit de moestuin laten rijpen

Fruit thuis laten rijpen

Heb je weleens gehoord van climacterische vruchten? Deze ietwat wetenschappelijke term duidt op vruchten die na de oogst verder kunnen rijpen. Niet-climacterische vruchten zijn, heel logisch, vruchten die dat niet kunnen!

Het verschil is dat climacterische vruchten ethyleen produceren zodra ze beginnen te rijpen.

Ethyleen is een natuurlijk gas dat door bepaalde vruchten wordt aangemaakt en afgegeven. Het is een fytohormoon dat onder andere de rijping van veel vruchten stimuleert.

Zodra er ethyleen wordt geproduceerd, kunnen deze vruchten niet alleen verder rijpen, maar ook andere climacterische vruchten laten rijpen, omdat ethyleen vluchtig is en gemakkelijk verdampt.

Niet-climacterische vruchten produceren geen ethyleen en reageren er ook niet op: ze kunnen dus niet na de oogst verder rijpen… zelfs niet als ze naast rijpe climacterische vruchten worden gelegd.

Groenten en fruit binnenshuis laten rijpen

In de praktijk is het dus heel eenvoudig: climacterische vruchten en vruchtgroenten kunnen worden geoogst voordat ze volledig rijp zijn: ze kunnen thuis nog narijpen en dit rijpingsproces kan worden gestimuleerd door een andere vrucht die ethyleen afgeeft.

Bijvoorbeeld: lichtgroene tomaten die in september zijn geoogst, kunnen prima narijpen als je ze samen met een rijpe peer of appel in de fruitschaal bewaart.

Verwacht daarentegen niet dat je een watermeloen op deze manier thuis kunt laten narijpen: deze vruchtgroente moet je zo lang mogelijk in de tuin aan de plant laten zitten!

De rijping van fruit en groenten in de tuin versnellen

Zoals je inmiddels begrijpt, zullen veel vruchten thuis niet rijpen: je kunt ze beter in de tuin laten. Je kunt niettemin enkele methoden gebruiken om ze te oogsten voordat de kou intreedt.

• Het gebruik van Nantese tunnels en trektunnels

Met een Nantese tunnel win je enkele graden Celsius door een mini-broeikaseffect te creëren. Zo winnen de groenten die aan het einde van de zomer zijn gezaaid of verspeend tijd in hun groei. De tunnel beschermt de jonge planten ook tegen de kou, slecht weer en bepaalde plagen.

• Bladeren verwijderen bij fruitbomen – druif, perzik, tomatenplanten

Bij het verwijderen van bladeren haal je de bladeren weg die in de buurt van de vruchten schaduw veroorzaken. Het is mogelijk om bladeren van fruitbomen te verwijderen, maar ook van tomatenplanten. Het doel is eenvoudig: je zorgt ervoor dat de vruchten de warmte en het licht van de zon beter opvangen en daardoor sneller rijpen.

Bladeren verwijderen bij de druif en tomatenplanten aan het einde van het seizoen

• Vruchten in zakjes doen – appel, peer, perzik, druif

Vruchten in zakjes doen is een uitstekende techniek om mooie vruchten zonder ziekten of plagen te krijgen, die zonder problemen zullen rijpen omdat ze vóór het in zakjes doen zijn uitgedund.

Voor het in zakjes doen gebruik je meestal zakjes van kraftpapier en elastiekjes of raffia om het zakje rond de tak te sluiten.

Je moet wachten tot de kleine vruchten in juni op natuurlijke wijze afvallen. In deze periode zijn appels en peren zo groot als een noot. Per bloemtros houd je slechts één vrucht, de andere vruchten worden dus met de hand uitgedund. Druiven worden in zakjes gedaan wanneer de bessen zo groot zijn als een erwt.

Zodra de zakjes zijn aangebracht, moeten ze onderaan worden doorgeprikt, zodat het regenwater kan weglopen. De zakjes worden ongeveer twee weken voor de oogst verwijderd, zodat de vruchten weer een mooie kleur krijgen voordat ze worden gegeten.

Op natuurlijke wijze mooie druiven krijgen door de trossen in zakjes te doen

Enkele concrete voorbeelden

• Groene tomaten laten rijpen

Zoals we eerder al zagen, kunnen groene tomaten worden geplukt en bij andere rijpe tomaten worden gelegd, die helpen om ze te laten rijpen.

Sorteer je tomaten goed voordat je ze plukt en let er vooral op dat je alleen gezonde groene tomaten neemt, zonder valse meeldauw. Wikkel vervolgens elke tomaat in een vel krantenpapier, met de steel naar beneden. Leg ze daarna op een droge en donkere plaats. Je tomaten zouden binnen enkele weken moeten rijpen.

Als er geen valse meeldauw in de moestuin is uitgebroken, kun je de vruchten ook aan de planten laten hangen en de grote tomatenbladeren die voor schaduw zorgen verwijderen. Zo profiteren je tomaten optimaal van de laatste zonnestralen.

Vlak voor de eerste nachtvorst kun je de planten uit de grond trekken en ze op een droge, goed geventileerde plaats ophangen. Een veranda of kas is ideaal, omdat die overdag opwarmt en de tomaten deze warmte nodig hebben om volledig rijp te worden.

Een laatste tip is om groene tomaten te verwerken: je kunt er pickles, chutney of jam van maken. Ik nodig je uit om hierover het artikel van Virginie te lezen: ‘Wat te doen met groene tomaten?’.

Probeer eens jam van groene tomaten!

• Meloenen laten rijpen

Gelukkig rijpt de meloen na de oogst verder, in tegenstelling tot de watermeloen. Hij smaakt echter vaak minder lekker als hij lang na de oogst heeft doorgerijpt. Je kunt hem daarom het beste zo lang mogelijk aan de plant laten hangen. Bescherm de vruchten vooral tegen vocht uit de grond, waardoor ze kunnen gaan rotten. Leg daarom een leistenen plaat of dakpan onder de vruchten. Het plaatsen van moestuincloches over de meloenen om warmte vast te houden helpt ook om de rijping te versnellen.

• Knoflook, ui en sjalot laten rijpen

Het kan soms lastig zijn om knoflook, ui en sjalot te telen in vochtige en koele streken – dit jaar 2018 waarschijnlijk niet! Om de rijping van de bollen te versnellen, is het goed om de stengels van deze groenten plat te leggen, zodat het sap zich in de bollen concentreert.