De verschillende tuinstijlen

De moderne tuin

Moderne tuinen hebben een strakke en geometrische stijl. De moderne tuin wordt beschouwd als een echte leefruimte en is ingedeeld in verschillende functionele zones, een beetje zoals het interieur van een huis. Meestal heeft hij een groot terras aan de voet van de woning. Dat kan van hout zijn, een tijdloos materiaal, of uit grote tegels bestaan. Sommige terrassen zijn uitgesproken eigentijds en zelfs van gepolijst beton gemaakt.

Net als alle tuinen heeft ook de moderne tuin borders! Ze zorgen voor contrast door te spelen met verschillende groeivormen en texturen. Zo worden sterk gestructureerde planten, zoals bolvormig gesnoeide buxussen en sieruien, gecombineerd met andere, soepelere en lichtere planten, zoals grassen. Vaak zien we Stipa en Miscanthus, maar ook Deschampsia en Mulhenbergia capillaris. In moderne tuinen is ook plaats voor hortensia’s, varens, gaura’s en lavendel, waarbij bloemen en sierlijke bladeren worden gecombineerd. Je kunt met een zeer breed assortiment planten spelen, zolang de borders goed afgebakend en gestructureerd zijn. Met hun rechte vormen omringen ze de tuin, de paden en het terras…

Om van de ene zone naar de andere te gaan, worden in de paden vaak verschillende materialen gecombineerd. Bijvoorbeeld betontegels met met gras begroeide voegen, of grind. Of houten latten met aluminiumranden. De moderne tuin krijgt kleine waterpartijen. Smalle vijvers die als waterspiegel dienen, goten die langs de trappen naar beneden lopen en fonteinen met een strak design.

Eethoek, tuinlounge, zwembad, speelplekken… De moderne tuin speelt met hoogteverschillen om deze verschillende leefruimtes in te delen. Ze worden van elkaar gescheiden door borders, randen, lage muurtjes en trappen. Allemaal structuurelementen die ook voor decoratie zorgen. Het gazon is ook sterk aanwezig en wordt regelmatig onderhouden om mooi groen en goed gemaaid te blijven. Het voordeel van dit type tuin is dat je hem overal kunt aanleggen! Hij past bij bungalows en moderne huizen, maar zal ook een oud gebouw alleen maar verfraaien.

Moderne of eigentijdse tuin

Lees ook over dit onderwerp:

• 10 sierlijke vaste planten voor een moderne en originele tuin
• Sfeervolle, strakke tuin

De Franse tuin

Groots, theatraal, geometrisch: de Franse tuin benadrukt het vermogen van de mens om de natuur te beheersen. Hij bestaat uit sierlijke bloemperken, grote waterbassins, bomen in rechte rijen, in vormsnoei gesnoeide planten, brede lanen en goed gemaaide gazons. Sommige tuinen hebben een labyrint, wat het bezoek een speels tintje geeft. Water is er vanzelfsprekend volop aanwezig, omdat het een symbool van rijkdom is. De bassins hebben allerlei vormen: rond, vierkant of rechthoekig… Ze zijn vooral voorzien van fonteinen, om het majestueuze karakter te benadrukken.

Wat de planten betreft, zien we buxus, die zich goed laat snoeien. Door de opmars van de buxusmot in Frankrijk geven sommige mensen de voorkeur aan taxussen, haagbeuken, jeneverbessen, laurierstruiken of ligusters. Ook zien we citrusbomen in oranjerieën en bloemperken met anjers, heiligenbloemen en begonia’s.

Hoewel de Franse tuin vaak bij kastelen te vinden is, kun je je er prima door laten inspireren! Je kunt beginnen met het aanleggen van rechte paden van grind of gestabiliseerd zand. Kies voor gazons die regelmatig worden gemaaid. Denk eraan een waterpartij aan te leggen voor dat spectaculaire tintje dat zo kenmerkend is voor Franse tuinen. Dat kan een fontein of een bassin zijn; idealiter geef je het een centrale plek. Daarna hoef je alleen nog maar een border met eenjarige planten aan te planten, afgebakend door een goed gesnoeide rand van Chinese kamperfoelie.

Als je tuin op een helling ligt, waarom leg je hem dan niet aan in terrassen? Dat is een goede manier om de verschillende delen van de tuin vorm te geven. Op het eerste niveau kun je een leefruimte maken met een stenen terras, voor een authentieke stijl. Op het tweede niveau komt een bassin en op het derde de beplanting. Een centrale trap, omzoomd door bomen in rechte rijen, geeft deze tuin op een helling de “French touch”.

Voorbeeld van een Franse tuin

De Engelse tuin

Het wordt vaak tegenover de Franse tuin geplaatst, omdat de wilde kant van de natuur er meer op de voorgrond staat. Toch is ook deze tuinstijl zorgvuldig ontworpen en onderhouden! Het idee is dat je je in het hart van een natuurlijk, schilderachtig en romantisch landschap waant. Daarom voeren gebogen lijnen de boventoon! De paden slingeren en de borders hebben onregelmatige randen om de contouren te vervagen en te verzachten. Een van de belangrijkste elementen van de Engelse tuin zijn de gemengde borders. Deze brede borders met vaste planten, eenjarigen, rozen en heesters nemen een belangrijke plaats in. Zoals hun naam al aangeeft, liggen ze aan de zijkanten van de tuin. Zo loopt de grens van de tuin vloeiend over in het landschap op de achtergrond.

In deze borders worden vormen, kleuren en dichtheden met elkaar gecombineerd. Het doel is om planten met een opgaande groeiwijze te combineren met andere, bossige of soepelere planten. Om een border goed aan te leggen, kun je over het algemeen het beste de lage planten vooraan zetten en de hoge achteraan! Behalve bij planten waar je gemakkelijk doorheen kunt kijken, zoals Patagonisch ijzerhard. Op de achtergrond plant je dus heesters, klimplanten en hoge vaste planten! Staat de border vlak bij een muur, dan kun je kiezen voor clematissen of jasmijnen, om de achtergrond mooi aan te kleden. Afhankelijk van de variëteit bloeit de clematis tussen februari en november en biedt hij een veelheid aan kleuren. Anders is er niets beter dan een bossige heester om de border structuur te geven en voor contrast te zorgen met de soepelheid van vaste planten. De Cotinus coggygria zorgt voor die ronde vorm, geaccentueerd door een luchtige bloei van mei tot september. Het blad is in het voorjaar groen, voordat het in de zomer paars en in het najaar oranje wordt. Achteraan in de border kies je steeds voor vingerhoedskruid; deze hoge bloemen kunnen 2 m hoog worden. Vervolgens kies je lagere soorten, zoals irissen, sieruien en tulpen. Denk ook aan struikrozen en heesterrozen, gecombineerd met lange aren van ereprijzen of duizendknopen, mooie prachtklokjes of oosterse papavers, in het midden van de border. Zet op de voorgrond ezelsoren, lagere klokjes of sedum. Dit type tuin is geschikt voor zowel een kleine stadstuin als een groot landgoed. Deze borders zullen je het meeste werk bezorgen: je moet de eenjarigen elk jaar opnieuw planten en de heesters snoeien. Maar wat een genot om vanaf het voorjaar deze mix van bloei te zien!

Voor de rest van de tuin leg je gazons, prieeltjes en pergola’s vol hangrozen aan, evenals houten of stenen afscheidingen, banken en tuinsets van hout of smeedijzer. In de grootste tuinen is er ook plaats voor een uitkijkpunt en een natuurlijk ogende vijver voor een echte Engelse stijl!

Voorbeeld van een Engelse tuin

Lees ook over dit onderwerp:

• Engelse tuin: hoe leg je die aan?
• Engelse tuin: 10 kenmerkende planten

De Japanse tuin

Een Japanse tuin probeert een natuurlijk landschap in miniatuur na te bootsen. Tussen steen en beplanting is dit type tuin zeer verzorgd en tot op de millimeter uitgewerkt. Het voordeel van een Japanse tuin is dat hij perfect geschikt is voor kleine buitenruimtes.

Meestal zijn de paden kronkelig en laten de borders niet de hele tuin zien, zodat deze groter lijkt. De Japanse tuin brengt de organische vormen van de natuur naar voren. Zo hebben stapstenen onregelmatige vormen, in tegenstelling tot die in moderne tuinen, die vaak rechthoekig zijn.

Bij het aanleggen van borders kiezen Japanners voor oneven aantallen. De planten staan niet op een rij, maar lijken willekeurig geplaatst, wat het natuurlijke karakter versterkt. De borders bestaan uit zuurminnende planten. Azalea’s, rododendrons en magnolia’s tonen hun glanzende, donkere loof, dat contrasteert met heldere, opvallende bloemen. Natuurlijk is de grote ster van de Japanse tuin niemand minder dan de Japanse esdoorn. Deze kleine boom staat graag op een standplaats in de halfschaduw, in een humusrijke, vochtige en goed doorlatende bodem, en wordt gewaardeerd om zijn sierlijke loof. De bladeren zijn soms handvormig of diep ingesneden en variëren van purper tot groen. In het najaar maken ze de tuin extra mooi met een breed palet aan koperkleurige tinten. Voor een vleugje zen in de tuin zijn bamboes een goede keuze! Reuzenbamboe om de achterkant van de tuin aan het zicht te onttrekken, dwergbamboe om een pad af te bakenen of middelgrote bamboe langs een terras: bamboes behoren tot de belangrijkste planten in de Japanse tuin. Nog een uiting van de precisie van Japanse tuinen zijn bomen en heesters die in wolkenvorm worden gesnoeid! Tot de favoriete soorten behoren de taxus, de buxus en de hulst.

Een Japanse tuin is rijkelijk gedecoreerd. De tuin staat vol spirituele symbolen en biedt plaats aan beelden, fonteinen, rotsen, geharkt grind en lantaarns. Om het geheel elegant te houden, kies je voor al deze decoraties het beste edele materialen, zoals steen of hout. Als de grootte van de tuin het toelaat, wordt er een vijver aangelegd, omringd door rotsen. Enkele koikarpers zorgen voor beweging in het water, terwijl stapstenen of kleurrijke bruggen het mogelijk maken de vijver over te steken. Tussen de grindpaden en borders volgen brede, met helxine of gazon bedekte vlakken een licht reliëf, als miniatuurheuvels.

Dit type tuin vraagt om regelmatig en zorgvuldig onderhoud. Je moet dus vertrouwd zijn met tuinieren of een tuinarchitect kunnen inschakelen die je mooie beplantingen onderhoudt. Japanse tuinen zijn geschikt voor schaduwrijke tuinen! Ligt je tuin op het noorden, maak dan gebruik van de Japanse plantenpracht ter inspiratie.

Voorbeeld van een Japanse tuin

Lees ook over dit onderwerp:

• Een Japanse of zentuin aanleggen

De exotische tuin

Groot blad, uitbundige bloemen, de exotische tuin is echt een ontdekkingsreis. Hij doet zowel aan tropische bossen als aan dorre woestijnen denken, die allerlei bijzondere planten herbergen. Hoewel de meeste van deze planten niet in onze streken groeien, zijn sommige soorten winterhard en kunnen ze in Frankrijk worden gekweekt. Een van de meest verbreide is de Trachycarpus fortunei! Dankzij zijn kroon van waaiervormige bladeren is hij bestand tegen temperaturen tot -18 °C, door zijn met ineengestrengelde vezels bedekte stam. Hij wordt tot 10 m hoog en kan solitair of achter in een border worden geplant. In exotische tuinen staan vaak bananenplanten met hun XXL-bladeren. Ook de Musa basjoo is bestand tegen temperaturen tot -15 °C (voor korte tijd)! Voor grote bladeren kun je ook rekenen op varens (boomvarens of andere), hosta’s en de beroemde Braziliaanse rabarber.

Ook mooie bloei zorgt voor leven in de borders, zoals de bloei van Canna en paradijsbloemen. De gele, rode of oranje bloemen van Canna verschijnen in de zomer, terwijl paradijsbloemen van juni tot oktober hun kleurrijke bloemen onthullen. Dit plantenpalet doet denken aan een vochtig, tropisch klimaat, maar een exotische tuin kan er ook heel anders uitzien! Cactussen en vetplanten staan namelijk voor een droog klimaat met een heel andere uitstraling. Deze droge borders zijn vaak bedekt met grind en hebben als voordeel dat ze gemakkelijk te onderhouden zijn. Hoewel verschillende tropische planten (of planten met een tropische uitstraling) onze winters verdragen, heb je voor een border met cactussen en vetplanten lichte, eventueel arme, goed gedraineerde bodem en een zacht winterklimaat nodig.

Naast planten is de exotische tuin kleurrijk! Muren worden er gemakkelijker geschilderd dan in westerse tuinen en krijgen felle kleuren (rood, oranje, blauw, roze, geel). Er is geen gazon, de aandacht gaat uit naar de borders! De rest van de tuin bestaat uit paden van steen of hout. Dit type tuin is zeer geschikt voor hellende terreinen, die je via trappen doorkruist. Er worden rustplekken aangelegd, afgeschermd met schaduwdoeken of parasols. In de brandende hitte krijgen exotische tuinen verkwikkende waterpartijen. Die bestaan uit vijvers met waterplanten, greppels of buitendouches. De verschillende inrichtingselementen kunnen van steen of tropisch hout zijn. Ipé, mahonie en teak zijn rotbestendig en zorgen voor warme tinten.

Voorbeeld van een exotische tuin (Roscoff in Bretagne)

Lees ook over dit onderwerp:

• 10 winterharde planten voor een exotische droge tuin
• 10 exotische en winterharde planten voor een jungletuin

De mediterrane tuin

De mediterrane tuin heeft het hele jaar door een zacht klimaat, waardoor er een prachtige flora van droge bodems kan groeien. Bij een mediterrane tuin denken we aan een hellende tuin, met borders die worden ondersteund door restanques (muurtjes van stapelmuur), die recht naar beneden richting zee lopen. Dit type tuin heeft inderdaad geen gazon, want dat zou al snel volledig uitdrogen. Borders, paden en terrassen nemen daardoor een belangrijkere plaats in. De paden zijn breed, mineraal en omzoomd met bomen in een rij. Cipressen, parasoldennen en olijfbomen zijn de meest voorkomende bomen. De paden zijn vaak aangelegd met stenen, grind of gestabiliseerd zand.

De muurtjes en hagen profiteren van een rijke bloei, zoals die van de bougainville, aardbeiboom of oleander. In de rotstuinen zien we lavendel, tijm, Helichrysum en heiligenbloem. Succulenten nestelen zich er tussen, zoals weelderige agaven en Delosperma die de bodem bedekken. Aan de voet van de planten bedekken grind en rotsen de beplante zones. Ligt de tuin hoger dan de zeespiegel, dan wordt vaak op het hoogste punt een terras aangelegd. Vanaf daar is de hele tuin te overzien, met de zee of het landschap op de achtergrond. Om deze droge sfeer te verfrissen, hebben mediterrane tuinen waterlopen, bassins en stenen fonteinen, die duidelijk aan een zekere Italiaanse invloed doen denken.

Dankzij een zacht klimaat zijn mediterrane tuinen echte leefplekken. Met een buitenkeuken kun je een groot deel van het jaar van je tuin genieten. Het zou zonde zijn om jezelf de zachte zomeravonden te ontzeggen. Buitenlampen, lichtslingers en andere leds verlichten de terrassen en paden van de tuin. In de borders zetten ze de planten in de schijnwerpers en creëren ze een intieme sfeer. Zoals de naam al aangeeft, wordt de mediterrane tuin aangelegd rond de Middellandse Zee. Andere kustgebieden, zoals het zuidwesten van Frankrijk, kunnen daarentegen de meeste planten uit dit type tuin aanplanten.

Voorbeeld van een mediterrane tuin

Lees ook over dit onderwerp:

• Mediterrane tuin: 10 karakteristieke planten voor de aanleg

De naturalistische tuin

De natuurlijke tuin betekent terug naar de oorsprong, een verbinding met de natuur in haar meest spontane vorm. Dit type buitenruimte vormt een toevluchtsoord in een steeds verder verstedelijkte omgeving. Winterharde planten, lange bloeiperioden en interessante uitgebloeide planten, vaste planten en grassen vermengen zich tot weelderige prairies die er altijd al lijken te zijn geweest. De natuurlijke tuin roept het platteland en wandelingen door de velden op. Toch blijft het een ontworpen en weloverwogen tuin, nog voordat er wordt geplant. Dat geldt ook voor de tuin van Piet Oudolf in Hummelo en voor de beroemde Jardin Plume.

Bij de aanleg van een natuurlijke tuin moet je veel ruimte reserveren voor borders, minstens de helft van het tuinoppervlak. Combineer hiervoor wilde vaste planten zoals Echinacea, prikneus of bossalie. Zonnehoeden groeien van nature in een prairie, verdragen goed de zon en droogte en bieden van juli tot september hun veldbloemen. Prikneus valt op door zijn zilverkleurige bladeren, bossige groeiwijze en kleine rode bloemen in pompons, van juni tot september. In dezelfde periode laat Salvia nemorosa ‘Amethyst’, een gemakkelijk te telen bossalie, zijn mauve bloemen in aren zien. Je kunt deze vaste planten uit de velden dan combineren met grassen! Denk aan Calamagrostis acutiflora ‘Karl Foerster’. De groeiwijze is slank, de groene en soepele bladeren zijn voorzien van rechtopstaande gouden pluimen. Deze plant combineert prachtig met Miscanthus, zoals Miscanthus sinensis ‘China’ met zijn koperkleurige aartjes. Op droge bodem kun je ook de wilde uitstraling van Briza maxima combineren. De stengels dragen hangende, hartvormige aartjes. Dit gras is ideaal voor droogboeketten en zaait zich vanzelf uit zodra je het zijn gang laat gaan. Deze grote, soepele en natuurlijke borders kunnen worden omzoomd door goed gesnoeide hagen. Structuur en soepelheid komen zo samen en vormen een mooi contrast. Deze hagen van taxus of liguster begrenzen de verschillende aangeplante ruimtes en versterken alleen maar het wilde plantenpalet. Aarzel niet om een waterpartij toe te voegen, bijvoorbeeld een kleine vijver. Met een houten bruggetje erboven krijgt de vijver, omringd door Carex en Phragmites, de uitstraling van een natuurlijke poel. Laat tussen de borders ruimte voor brede gazonpaden en plaats hier en daar wat tuinmeubilair, zodat je optimaal van de tuin kunt genieten.

Voorbeeld van een natuurlijke tuin (Hummelo in Nederland)