Phacelia BIO groenbemester - Phacelia tanacetifolia

De Phacelia tanacetifolia Blauw BIO is een van de beste bondgenoten voor de biologische moestuin: een snelle groenbemester, zeer bijvriendelijk, die de bodem verrijkt, onkruid onderdrukt en een ware zwerm bestuivers en nuttige insecten aantrekt. De prachtige blauwe bloemen geven het bovendien een echte landelijke uitstraling. Weinig veeleisend, groeit hij op gewone, goed doorlatende grond, verdraagt redelijk goed droogte en is eenvoudig te zaaien tussen twee groenteteelten of na de oogst. Hij past moeiteloos in vruchtwisseling in de moestuin en onderbreekt de cyclus van veel ziekten en plagen.

De phacelia is een eenjarige soort uit de Ruwbladigenfamilie (Boraginaceae) en is afkomstig uit het zuidwesten van de Verenigde Staten (Californië, Arizona, Nevada) en het noorden van Mexico, waar hij groeit op droge, zonnige, vaak verstoorde plekken. In gematigde streken van Europa is hij op grote schaal verwilderd. Het is een eenjarige met een zeer snelle cyclus: gezaaid in het voorjaar of aan het einde van de zomer voltooit hij zijn ontwikkeling in 3 tot 4 maanden, wat hem ideaal maakt voor tussenteelt.
De plant vormt een pol van 50 tot 80 cm hoog in de moestuin. Het blad is lichtgroen en diep ingesneden in talrijke fijne segmenten, die aan dat van boerenwormkruid doen denken. Dit dichte blad bedekt de bodem snel en beperkt de lichttoetreding voor onkruid. Het wortelstelsel is zeer ontwikkeld voor een eenjarige: een hoofdwortel gaat diep de grond in, vergezeld van een dichte haarwortelmassa die de grond losmaakt, de structuur verbetert en de waterinfiltratie bevordert. De kenmerkende bloeiwijzen bestaan uit opgerolde bijschermen die zich geleidelijk ontrollen, bedekt met kleine, klokvormige bloemen in lavendelblauw tot blauwpaars. De bloei begint meestal 6 tot 8 weken na het zaaien en kan zich over meerdere weken uitstrekken, van het late voorjaar tot het begin van de herfst. Elke bloem biedt overvloedige nectar die zeer geliefd is bij bijen, zweefvliegen en vele andere nuttige insecten. Na de bloei vormen zich kleine doosvruchten met enkele zwarte zaadjes; als men de plant laat uitzaaien, kan hij zich spontaan uitzaaien.
De phacelia is vorstgevoelig, maar verdraagt tot –5 °C, waardoor hij als herfstgroenbemester kan worden gebruikt: men laat hem invriezen voor een natuurlijke mulch, of maait hem voor de winter om als bodembedekking te gebruiken of licht onder te werken.

Over het algemeen worden vier soorten percelen onderscheiden, die niet per se bij elkaar hoeven te liggen:

• perceel 1 is bestemd voor bladgroenten

• perceel 2 is bestemd voor vruchtgroenten

• perceel 3 is bestemd voor peulvruchten

• perceel 4 is bestemd voor wortelgroenten

Vervolgens wordt er jaarlijks gerouleerd, waarbij bladgroenten plaatsmaken voor wortelgroenten, enzovoort. Om de bodem te laten rusten en herstellen, wordt steeds vaker een vijfde stap toegevoegd: die van de groenbemester, zoals Phacelia.
Deze weinig veeleisende plant benut zelfs de meest onvruchtbare, zonnige gronden. Zijn schorpioenvormige bloeiwijze, die zich als een varenkrul oprolt naarmate de kleine blauwe bloemen zich openen, is bijzonder sierlijk. Het diep ingesneden blad vormt luchtige pollen van meer dan 1 m hoog.