Voor elk seizoen zijn er tuinklusjes

Het ‘vroege voorjaar’: van 1 februari tot 21 maart

Wanneer de natuur ontwaakt, moet je orde op zaken stellen en zo snel mogelijk beginnen met planten. Nu de plantenwereld zich klaarmaakt om opnieuw tot leven te komen, is een grote schoonmaakbeurt nodig: onkruid wieden en de borders losmaken, bomen afwerken met de takkenschaar, heesters en rozen snoeien met de snoeischaar, en de laatste grassen en vaste planten terugsnoeien met de heggenschaar. Rozen snoeien doe je het best zodra de bladknoppen verschijnen. Fruitbomen, behalve steenvruchtbomen die je in de zomer snoeit, moeten vóór hun voorjaarsgroei worden gesnoeid.

• Dit is het moment om de grond in de borders te beluchten met een beluchtingsvork, onkruid te wieden met een schoffel of onkruidmes en meststof onder te werken. Kies een formule die niet te rijk is aan stikstof. Verwijder de kiemplanten van veldkers en kruiskruid, die zich zeer snel kunnen uitzaaien. Verzorg je gazon door het mos met de verticuteermachine te verwijderen en het te beluchten voor een mooi gazontapijt.
• Markeer de randen van je gazon met een goed geslepen spade of halve maan.
• Je kunt nu al bloemen en groenten zaaien en de winterhardste eenjarigen planten, zoals struikmalva, korenbloem en klaproos. Voeg bloeiende tweejarigen toe (viooltjes, sleutelbloemen) die zich voegen bij de vroege bloei van nieskruid en toverhazelaar.
• Met een eenvoudig forceringsdoek bescherm je je zaaisels tegen de laatste vorst. Houd hongerige slakken op afstand met biologische korrels op basis van ijzer. Zodra het warmer wordt, verwijder je de doeken en beschermingen om rotting te voorkomen.
• Plant je camelia’s niet in de ochtendzon: in de winter kunnen ze last krijgen van plotselinge temperatuurschommelingen. Laat geen sneeuw op hun loof liggen, maar schud die eraf om te voorkomen dat de bladeren verbranden.
• Strijk de stammen van fruitbomen in met kalkmelk om de verspreiding van insecten en ziekten te voorkomen.

Het echte voorjaar: van 15 maart tot 22 mei

• Wied regelmatig het onkruid om te voorkomen dat het zaad vormt en de tuin voor altijd opnieuw inzaait. Schoffel bij warm weer en een droge bodem om het uit te roeien. Besteed aandacht aan de oevers van je vijvers, waar onkruid bijzonder snel groeit.
• Begin met de eerste maaibeurten van het gazon en geef na elke maaibeurt een speciale meststof.
• Verwijder geleidelijk de winterbescherming voordat deze verhindert dat de planten opnieuw uitlopen.
• Plant de winterharde planten aan: vaste planten, klimplanten, bomen en heesters, vooral heideplanten die in bloei kunnen worden geplant.
• Je kunt je kruiden in warme bodem en in de zon planten, behalve peterselie, kervel en munt, die van koelte houden.
• Als de vorst voorbij is (half mei, dus na de IJsheiligen), is het tijd om tere eenjarigen (geraniums, vlijtig liesje, petunia’s) te planten, evenals je potbeplanting en bloembakken. Zet deze op een beschutte plek in de halfschaduw, zodat de planten geleidelijk kunnen wennen aan buiten en de zon. Voor extra bescherming kun je ze afdekken met een eenvoudig trekvlies.

Het begin van de zomer

Het is tijd om aan het onderhoud en de verzorging vóór de hondsdagen van de zomer te denken.

• Om een uitbundige en langdurige bloei te stimuleren, verwijdert u de uitgebloeide bloemen en overtollige vruchten van de planten met een snoeischaar.
• Maak de bodem los met een schoffel en geef water met het oog op beperkingen die in sommige regio’s kunnen worden opgelegd. U kunt een automatisch bewateringssysteem aanleggen om water te besparen: een netwerk van poreuze slangen of druppelbevloeiing. Breng een flinke laag mulch aan op de kale bodem.
• Voorzie op terrassen of balkons ook in een automatisch bewateringssysteem en vul dit aan met een laag mulch aan het oppervlak. Gebruik voor hangplanten bij het planten ook waterretentiekorrels, in combinatie met langwerkende meststof. Denk eraan om in uw borders en potbeplanting enkele planten met sierlijk loof te zetten om uw samenstellingen te verrijken.

Hoogzomer

Besproeien in de koele uren is een goede gelegenheid om insecten en ziekten te ontdekken voordat ze zich te sterk verspreiden.

• Aarzel niet om te snoeien en te veel ruimte innemende takken weg te halen. Het gazon mag uitdrogen, dat is niet erg: na de najaarsregens loopt het weer uit.
• Denk er ook aan om de eenmaal bloeiende rozen (klimrozen of struikrozen) met de snoeischaar te snoeien, om een mooie bloei het volgende jaar te bevorderen. Om de pollen mooi compact te houden, snoei je de lavendel met een heggenschaar zodra deze is uitgebloeid. Als je wordt overwoekerd door winde, kun je die bestrijden met een speciaal onkruidbestrijdingsmiddel dat schuim spuit.
• Eind augustus – begin september is het tijd om te stekken, onder glas, van planten met verhoute takken, die aan de basis stevig zijn, om het risico op rot te voorkomen. Dit geldt met name voor rozen, fuchsia’s, penstemons en geraniums.
• Vanaf september kun je oude pollen van pioenen scheuren en ze herplanten in nog warme bodem, zonder de wortelhals te bedekken.
• Let op zuurstofgebrek in vijvers, waardoor ontsierende algen ontstaan die regelmatig verwijderd moeten worden. Gebruik enkele zuurstofplanten om het biologische evenwicht snel te reguleren.
• Profiteer van de zomer voor metselwerk, wanneer de bodem droog en dus stabiel is. Dit is een goed moment om een vijver, pergola of terras aan te leggen.

Het begin van het najaar

Wanneer het begin van het najaar op een nazomer lijkt, blijf dan water geven, maar vermijd het loof om het risico op echte meeldauw te beperken.

• Dit is het moment om stekken te nemen van bepaalde vorstgevoelige planten, zoals onder andere geraniums, heesters en hortensia’s.
• Je kunt voorjaarsbloeiende bollen planten, zoals tulpen, hyacinten, krokussen, narcissen en kievitsbloemen.
• Het najaar biedt de mogelijkheid om rijke, zelfgemaakte compost te maken. Verzamel de opgehoopte afgevallen bladeren en maai het gazon om de bladeren die erop liggen op te vangen. Het verkregen mengsel is ideaal om humus te vormen. Meng alles goed en controleer of de hoop niet te droog of te nat is. Dek af met zwart landbouwplastic om de fermentatie te versnellen. Meng in het voorjaar opnieuw. Je compost is het volgende najaar klaar voor gebruik.

Midden in het najaar

De metamorfose van het landschap is spectaculair: de vegetatie verkleurt rood, granaatrood, paars en oranjerood. Deze alchemie herhaalt zich nooit op dezelfde manier en hangt af van de temperatuurschommelingen, de luchtvochtigheid, de regen en de wind.

• Dit is het moment van de chrysanten, maar veel andere vaste planten houden stand. Zelfs uitgebloeide grassen behouden hun charme. Bewaar de meest decoratieve exemplaren: ze vullen de borders in de winter.
• Dit is het moment om te planten zolang het niet vriest, vooral houtige planten. ‘Met Sint-Catharina wortelt elk hout’. Je kunt rozen, bloeiende heesters, fruitbomen, loofbomen of wintergroene bomen planten. Help ze bij het aanslaan door hun wortels vóór het planten in te smeren met een mengsel van grond en water. Denk eraan ze stevig te steunen.
• Aarzel ook niet om balkons en terrassen op te fleuren. Plaats heesters, vaste planten zoals heideplanten, bloeiende planten zoals chrysanten of cyclamen. Denk aan sierkool, waarvan het loof verkleurt door de vorst. Wees voorzichtig en vergeet niet je vorstgevoelige planten te beschermen. Meestal volstaat een dikke laag afgevallen bladeren rond de voet. Wikkel je kwetsbaardere planten anders in een vliesdoek.

De winter

Hartje winter is het moment om de borders, bomen, heesters en rozen op te ruimen.

• Dit is de juiste periode om de vorm van sommige bomen die te dicht of te groot zijn geworden, te corrigeren. Op basis van onze herinneringen aan vorig jaar kunnen we nieuwe plannen maken: nieuwe borders aanleggen en nu al op het terrein markeren, verkeerd geplaatste planten verplanten, een nieuw zicht uitzetten en nieuwe structuren plaatsen (pergola, boog, omheining).
• Loop liever niet over bevroren gazon, zorg voor de bescherming van vorstgevoelige planten, markeer met paaltjes de vijver die onder ijs of sneeuw verdwijnt en verwijder de sneeuw als die de takken doet doorbuigen of de beplanting dreigt te beschadigen.
• Het is aan te raden de stammen en takken te beschermen tegen konijnen en reeën die op zoek zijn naar voedsel.
• Denk eraan om winterbehandelingen in de boomgaard uit te voeren tegen larven en ziekten, voordat de planten uit hun rust ontwaken en weer gaan groeien.
• Profiteer van de dooi om stalmest of compost uit te strooien, die je met de spitvork in de grond werkt.
• Zaai bomen en heesters met harde zaden in zaaibakjes met fijn draadgaas om ze tegen knaagdieren te beschermen.
• Als het weer te slecht is, is het tijd om de uitrusting na te kijken: messen slijpen, de grasmaaier een onderhoudsbeurt geven en het gereedschap onderhouden, zodat je vanaf de terugkeer van het mooie weer efficiënt kunt werken.