Ziekten en plagen van de appelboom

Schurftziekte

Schurft is een ziekte die wordt veroorzaakt door een schimmel die zich vooral ontwikkelt in een vochtig en zacht klimaat, zoals in Bretagne en Normandië. Het is een van de ziekten die vaak bij appelbomen wordt waargenomen.

Symptomen

Er verschijnen olijfbruine vlekken op de bladeren en vervolgens op de vruchten, die een gebarsten uiterlijk krijgen. Op de twijgen kunnen zwarte vlekken en een opbollende schors worden waargenomen.

Preventie

Snoei in het najaar de twijgen waarvan de schors schilferig lijkt.
Er bestaan preventieve behandelingen op basis van talk of een aftreksel van wilgenbast om schurft te voorkomen.

Behandeling

Bij een infectie kunnen behandelingen op basis van koper of zuiveringszout worden gebruikt. Verwijder ook de zieke bladeren, twijgen en vruchten van de heester of die op de bodem zijn gevallen.

Lees voor meer informatie onze adviesfiche over schurft.

Een appel die door schurft is aangetast

Moniliose

Monilia is ook een schimmelziekte die de bladeren, takken en bloemen aantast en ervoor zorgt dat appels gaan rotten.

Symptomen

Op de takken ontstaan kankers. De vruchten lijken verdroogd en gemummificeerd.

Preventie

Vernevel een middel op basis van koper zoals Bordeauxse pap of brandnetelgier (15 g gedroogde brandnetels per liter).

Bestrijding

Verzamel en vernietig aangetaste vruchten, bladeren en takken. Vernevelingen met Bordeauxse pap kunnen ook worden gebruikt om de ziekte te behandelen.

Lees meer in onze adviesfiche over monilia.

monilia op een appel

De echte meeldauw

Ook wel ‘witziekte’ genoemd, wordt echte meeldauw ook door schimmels veroorzaakt.

Symptomen

Echte meeldauw wordt gekenmerkt door het verschijnen van een witte, poederachtige viltlaag op de bladeren, scheuten en bladknoppen. Het blad kan ook vervormd raken en afvallen.

Preventie

Echte meeldauw ontwikkelt zich in een afgesloten, vochtige en warme omgeving. Zorg voor een goede luchtcirculatie, snoei en verwijder aangetaste delen om echte meeldauw te voorkomen. Voer als preventieve behandeling vernevelingen met een afkooksel van heermoes uit.

Behandeling

Verwijder de door echte meeldauw aangetaste delen. Voor de behandeling kun je vernevelen met middelen op basis van zwavel, zuiveringszout of in olie gemacereerde knoflook.

Lees meer in onze adviesfiche over echte meeldauw.

Een door echte meeldauw aangetast blad

De fruitmotten

Het zijn vlinders die eieren in appels leggen, waardoor deze wormstekig worden.

Symptomen

De vruchten vallen voortijdig en bevatten witroze rupsen. In de appel zijn kleine gaatjes te zien, met zaagsel dat de ingang van de door de rupsen gegraven gangen markeert.

Preventie

Om de verspreiding van de rupsen van de fruitmot te beperken, plaatst u eind mei een feromonenval waarmee mannelijke fruitmotten worden gevangen. Een andere mogelijkheid is om half juni golfkarton rond de stam te plaatsen, waarin de larven zich kunnen verschuilen. Daarna kunt u het karton vernietigen.

Behandeling

Verwijder aangetaste vruchten. Bestrijk de stam in de winter met kalk om de larven van de fruitmotten te verwijderen.

Fruitmotten leggen hun eieren in appels

De bladluizen

Verschillende soorten bladluizen kunnen appelbomen aantasten: het gaat om groene bladluizen, wollige bloedluizen met een bruine kleur, en grauwe appelluizen.

Symptomen

Deze kleine groene, bruine of grauwe insecten zuigen sap uit jonge scheuten en bladeren, waardoor deze vervormen. Bij groene bladluizen kan roetdauw ontstaan, een zwartachtig goedje. Bij wollige bloedluizen is soms een witte, katoenachtige substantie te zien.

Preventie

Introduceer natuurlijke vijanden van bladluizen zoals lieveheersbeestjes of gaasvliegen in de tuin.

Behandeling

Breng in de winter een behandeling op basis van koolzaadolie aan op de kale takken. Smeer in het najaar de stam van de appelboom in met kalk. Hiermee verwijder je de bladluizen (maar ook alle andere mogelijke parasieten) die in de boom overwinteren.
Door aan het begin van het voorjaar een lijmband rond de stam aan te brengen, vang je de mieren die bladluizen kweken en beperk je zo hun ontwikkeling.

Lees voor meer informatie ons advies: Bladluis: herkennen en bestrijden.

De kankers

Kankers die op takken en stammen verschijnen, kunnen worden veroorzaakt door bacteriën of schimmels. Het is een veelvoorkomende ziekte bij fruitbomen die vaak worden gesnoeid, omdat snoeiwonden een open deur vormen voor besmetting. De ziekte belemmert de sapstroom en leidt tot het afsterven van verschillende delen van de appelboom.

Symptomen

Kankers uiten zich in het loslaten of uitdrogen van de schors van de stam en takken. Er verschijnen bruinachtige vlekken, gevolgd door zwellingen, scheuren en necrose, waarna gom uitvloeit.

Preventie

Preventie bestaat uit het wegnemen van factoren die de ontwikkeling van kankers mogelijk maken: verwondingen door het snoeien van takken, stress veroorzaakt door droogte, een slechte voeding van de wortels en een verdichte bodem.

Behandeling

Snijd met een vooraf met alcohol gedesinfecteerd gereedschap de zieke takken af en verbrand ze.
Krab de kankers uit die niet kunnen worden weggesneden, met een gedesinfecteerde staalborstel of een gedesinfecteerd mes, en strijk de wonden in met een schimmelwerende en wondhelende wondbalsem.
Besproei de hele boom met Bordeauxse pap.
Voer vernevelingen op basis van koper uit vóór, tijdens en na de bladval, en wanneer de vegetatie weer op gang komt.

Meer lezen? Raadpleeg onze adviesfiche over kanker bij bomen en fruitbomen.

Kanker

De schildluizen (Coccoidea)

Schildluizen zijn piepkleine insecten die zich voeden met sap.

Symptomen

Je ziet kleine wasachtige of meelachtige uitsteeksels, die bruinachtig of grijs zijn en niet bewegen.

Preventie

De aanwezigheid van natuurlijke vijanden, zoals lieveheersbeestjes, gaasvliegen en zweefvliegen, helpt aantastingen door schildluizen te voorkomen.

Bestrijding

Om schildluizen te bestrijden, spuit je een oplossing : meng in 1 liter water 1 theelepel vloeibare zwarte zeep, 1 theelepel brandspiritus en 1 theelepel plantaardige olie, bijvoorbeeld koolzaadolie. Bespuit de aangetaste delen.

Meer lezen? Raadpleeg onze adviesfiche: Schildluis: herkennen en bestrijden.

wolluizen

Bacterievuur

Bacterievuur is een ernstige ziekte die bepaalde appelboomsoorten kan aantasten. De ziekte verspreidt zich snel.

Symptomen

De bladeren worden zwart alsof ze door vuur zijn verbrand. Er kan ook een kleverige, witte afscheiding op de schors zichtbaar zijn.

Preventie

Verwijder aangetaste delen snel en gebruik daarbij gedesinfecteerd gereedschap.

Behandeling

Als de hele heester ziek is, kun je hem beter rooien en verbranden. Waarschuw de gemeente of de regionale dienst voor gewasbescherming voor de aantasting door bacterievuur.

Lees meer in ons advies: « Bacterievuur: deze ziekte voorkomen en bestrijden ».

Ook rupsen, spintmijten, appelbloesemkevers en zaagwespen kunnen appelbomen aantasten.

Lees ook onze fiche: De belangrijkste plagen en ziekten bij planten herkennen, evenals onze complete fiche over het planten en onderhouden van de appelboom.

Symptomen van bacterievuur