De tulpenboom, ook wel Liriodendron tulipifera, is een prachtige boom die wordt gewaardeerd om zijn tulpvormige bloemen en gelobde bladeren, die in het najaar goudgele tinten aannemen voordat ze afvallen. In de zomer verschijnen grote bloemen die opengaan als brede tulpen, lichtgroen tot geelachtig en met een citroenachtige geur. De bladeren zijn meestal groen, maar kunnen ook geel gerand zijn, zoals bij de cultivar 'Aureomarginatum'. De tulpenboom kan op volwassen leeftijd 15 tot 25 m hoog worden en vormt een mooie kegelvormige kroon, of bij de cultivar 'Fastigiata' een zuilvormige kroon. De boom kan zeer oud worden en meer dan 400 jaar leven. Hij is prachtig in de tuin, zowel als solitair midden in het gazon als laanboom. In deze handleiding leggen we uit hoe je hem door zaaien en enten kunt vermeerderen.

Wil je alles weten over de teelt? Bekijk dan onze uitgebreide fiche: “Tulpenboom, Liriodendron: planten en onderhoud”.

De tulpenboom vermeerderen door zaaien

Zaaien is de eenvoudigste methode om de tulpenboom te vermeerderen, maar ook de langzaamste, omdat het meerdere jaren kan duren voordat de zaailingen groot genoeg zijn om in de volle grond te worden geplant.

Na de bloei vormt Liriodendron in het najaar kegels met daarin talrijke gevleugelde zaden. Zodra de kegels goed droog en bruin zijn, kun je ze oogsten en de zaden eruit halen om ze te zaaien.

De zaden van Liriodendron tulipifera
De vruchten en zaden van de tulpenboom

Wanneer zaai je de tulpenboom?

Je zaait de tulpenboom in het najaar of voorjaar. De zaden moeten worden gestratificeerd, dat wil zeggen dat ze een koudeperiode nodig hebben om te kiemen. Je kunt ze daarom 3 tot 4 maanden in de koelkast leggen en ze daarna in het voorjaar zaaien; deze techniek bespreken we verderop. Je kunt ze ook rechtstreeks in het najaar zaaien en de potten vervolgens de hele winter buiten laten staan.

Benodigdheden

Hoe zaai je?

De zaden van de tulpenboom hebben een koudeperiode nodig om te kiemen en moeten daarom worden gestratificeerd. Meng de zaden hiervoor met vochtig zand en doe het mengsel in een plastic zak of een luchtdicht bakje. Bewaar het mengsel 3 tot 4 maanden in de koelkast. Daarna kun je gaan zaaien:

  • Vul potten met zaai- en stekgrond.
  • Zaai de zaden op het oppervlak en bedek ze daarna met een dun laagje substraat. Zaai ze op een diepte van ongeveer 5 mm tot maximaal 1 cm.
  • Druk de grond licht aan en geef water met een fijne broes, met een gieter met broeskop of een plantenspuit.
  • Zet de pot onder glas, op een lichte plek zonder direct zonlicht, idealiter bij een temperatuur van 25 tot 30 °C.
  • De kieming kan 3 tot 6 weken duren, maar soms ook meerdere maanden.
  • Wanneer de zaailingen groot genoeg zijn, ongeveer 10 cm hoog, verspeen je ze in afzonderlijke potten.
  • Houd ze één tot twee jaar in een pot voordat je ze in de volle grond plant.
Hoe zaai je Liriodendron?

De tulpenboom vermeerderen door stekken

Wanneer stek je de tulpenboom?

Stek de tulpenboom bij voorkeur aan het einde van de zomer, in augustus-september.

Benodigdheden

Hoe doe je dat?

  • Neem stekken van 10 tot 15 cm lang van halfverhoutte eenjarige stengels (het bovenste deel is nog zacht en het onderste deel al licht verhout). Snijd de stekken vlak onder een knoop af, het punt waar de bladeren aan de stengel vastzitten.
  • Verwijder de bladeren aan de onderkant van de stekken en laat slechts één of twee bladeren aan de top van de stengel staan. Halveer deze bladeren om het bladoppervlak te verkleinen en te voorkomen dat de stekken uitdrogen.
  • Dompel de onderkant van de stekken in stekpoeder.
  • Plant de stekken in een mengsel van potgrond en zand in gelijke delen en zorg ervoor dat de onderste helft van de stek onder de grond zit. Het is belangrijk om niet te wachten met het planten van de stekken nadat je ze hebt genomen, want de twijgen verwelken snel door het grote bladoppervlak van de tulpenboom.
  • Houd de bodem vochtig en zet de stekken op een warme, beschaduwde plek.
  • De wortelvorming kan meerdere weken duren. Zodra de stekken stevige wortels hebben gevormd, verspeen je ze in afzonderlijke potten. Houd ze één of twee jaar in een pot voordat je ze in de volle grond plant.
Jonge planten van de tulpenboom

De tulpenboom vermeerderen door enten

Enten is een wat technischere methode om de tulpenboom te vermeerderen en is geschikt voor meer ervaren tuiniers. Je kunt een spleetenting of oculatie uitvoeren.

Deze techniek is ideaal om de kenmerken van bontbladige of smal opgaande cultivars te behouden, iets wat met zaaien niet lukt.

Wanneer ent je de tulpenboom?

Ent de tulpenboom aan het einde van de winter of aan het begin van het voorjaar, van februari tot april, wanneer de sapstroom op gang begint te komen.

Benodigdheden

Hoe ent je de tulpenboom?

Er bestaan verschillende enttechnieken. Voor de tulpenboom is de spleetenting de meest gebruikelijke. Je kunt ook een Engelse enting of oculatie uitvoeren. Gebruik jonge tulpenbomen van één of twee jaar oud als onderstam; deze verkrijg je door te zaaien. Gebruik als ent de cultivar waarvan je de kenmerken wilt behouden.

  • Kies een gezonde, krachtige onderstam met een diameter van ongeveer 1 tot 2 cm.
  • Kies enten met actieve, gezonde bladknoppen van de Liriodendron-cultivar die je wilt vermeerderen.
  • Snoei de stam van de onderstam af op ongeveer 30 cm boven de grond.
  • Maak een verticale snede in het midden van de eerste snede, ongeveer 2 tot 3 cm diep. Trek de twee delen voorzichtig uit elkaar om een spleet te vormen.
  • Maak de enten klaar door ze aan twee kanten schuin aan te snijden. Zorg ervoor dat de lengte van de enten overeenkomt met de diepte van de spleet.
  • Steek één of twee enten in de spleet en zorg ervoor dat het cambium, de laag levend weefsel onder de schors, van de ent nauw aansluit op dat van de onderstam.
  • Maak de enten vast met entband.
  • Dek de enting af met wondbalsem om uitdroging en infecties te voorkomen.
  • Houd de ent in de schaduw en geef de eerste weken regelmatig water.
  • Controleer na enkele weken of de enting is aangeslagen door voorzichtig aan de ent te trekken. Als de ent weerstand biedt, is de enting gelukt.
  • Wanneer de enting is gelukt, snoei je de onderstam boven de ent af om de groei van de nieuwe cultivar te bevorderen.
Een spleetenting maken
Spleetenting