Gladiool Bizar - Primuline-gladiool

De Gladiolus 'Bizar' (synoniem Bizarre) is een variëteit van gladiool die niet erg hoog wordt, met kleine, helder tweekleurige bloemen die in de volle zomerzon zeker niet onopgemerkt blijven. Ze bloeien aan planten die geen steun nodig hebben, perfect geschikt voor borders en voor de teelt in bloeiende potten. Met zijn sprankelende kleurencombinatie is deze gladiool op zichzelf al een blikvanger. Om hem te begeleiden, kies je rode, witte of groene bloemen, en omring je hem bijvoorbeeld met vrouwenmantel of venkel. 

Gladiolen zijn afkomstig uit Afrika, Europa en het Midden-Oosten en behoren tot de Iridaceae-familie. De meest kleurrijke soorten komen uit Zuid-Afrika. De gekweekte gladiolen zijn hybriden met grote bloemen en worden verdeeld in 3 grote groepen: Grandiflorus (grootbloemig), Primulinus en Nanus (vlindergladiolen). 'Bizar' behoort tot de Primulinus-groep, met bloemen die wat verder uit elkaar staan op de stengels. Het is een vaste, kruidachtige plant met knollen (ronde bollen), brede, zwaardvormige bladeren die waaiervormig staan en een pol vormen van ongeveer 60 cm hoog, afhankelijk van de groeiomstandigheden. De bladeren worden bekroond door een aarvormige bloeiwijze waarvan de bloemen in trechtervorm eenzijdig, bijna allemaal aan dezelfde kant van de stevige bloemstengel staan. Ze zijn hier ruim bespikkeld met kersenrood in de keel, op een witte achtergrond. 

Gladiolen met hun lange, kleurrijke, vaak wat uitbundige bloemstengels zijn het symbool van de jaren 70 en wat stijve bloemstukken. Hoewel ze onmisbaar zijn in boeketten, hebben ze in de tuin het gezelschap nodig van planten met weelderig of juist luchtig blad om hun wat volle bloei goed tot zijn recht te laten komen. Plant ze in groepen in borders met salie, siergrassen, vlasleeuwenbek, bergamotplant, muurbloem en vergeet-mij-niet voor grote, kleurrijke boeketachtige effecten. Het zijn vaste gasten in pastoraaltuinen, waar ze zelfs in de moestuin tussen de groenten staan. Voor het maken van boeketten snij je de bloemstengels af wanneer de eerste bloemknop zich opent. Plant de knollen om de twee weken, vanaf het vroege voorjaar tot eind juni, om huis en tuin de hele zomer lang te laten bloeien.

 
De gladiool dankt zijn naam aan de zwaardvorm van zijn bladeren, afgeleid van het Latijnse gladius. Zijn wilde vormen werden vaak afgebeeld in sieraden of op tapijten en stoffen die werden gemaakt door Semitische volkeren vóór de christelijke jaartelling.

Over botanische gladiolen :

Ver verwijderd van de gekweekte bloeivormen, maar met het voordeel dat ze leven als wilde planten, vormen botanische gladiolen een interessant alternatief voor tuiniers: het is heel goed mogelijk ze in de tuin te verwelkomen, want veel van deze zeer elegante soorten zijn afkomstig uit onze gematigde klimaten.

De meest voorkomende is de Gladiolus byzantinus, met een voorjaarsbloei in roze-paars, die zich naturaliseert. De Gladiolus x colvillei toont divers gekleurde bloemen, meestal gemarkeerd met roze of rood in de keel. Onder de zeer winterharde, verwilderende soorten kunnen we de Gladiolus communis noemen, uit Zuid-Europa, met roze bloemen gestreept of bespikkeld met wit of rood. De Gladiolus illyricus, verspreid van Zuid-Engeland tot de Kaukasus, vormt prachtige stengels met magenta-paarse bloemen gestreept met wit. De Gladiolus imbricatus draagt karmozijn-paarse bloemen met een witte vlek omrand door een helder karmijnrood-purper.